چهارشنبه 22 آذر 1396 - 8:53
پربازديدترين اخبار از استان
تهران
  • هيچ خبري موجود نيست

تبيان بررسي مي کند:

چه ازدواج هايي باطل است؟!

همزمان با اعياد ماه ذيقعده و وفور مراسم ازدواج ميان کاربران،تارنماي فرهنگي اطلاع رساني تبيان در مقاله اي حقوقي به بررسي «ازدواج هايي که جرم و باطل است» است.

به گزارش روابط عمومي سازمان تبليغات اسلامي،بخش حقوقي موسسه تبيان اين مقاله را منتشر کرده است.

طاهره رشيدي در اين مقاله مي نويسد:«مقصود از موانع نکاح شرايطي است که چنانچه در يکي از زن يا مرد وجود داشته باشد، امکان ازدواج آن دو را موقتاً يا به طور دائم منتفي مي‌سازد حتي اگر کليه شرايط اساسي صحت عقد نيز موجود باشد.عقدي که به اين ترتيب منعقد مي‌شود، باطل است و لذا اثري از لحظه انعقاد بر آن بار نمي‌شود.

شوهر داشتن زن يکي از موانع نکاح است و ازدواج با زن شوهر دار، ضمانت اجراي مدني و کيفري دارد، اگر چه چند زني در حقوق ما با شرايطي پذيرفته شده است، ولي چند شوهري به هيچ وجه مجاز نيست.تعدد شوهر برخلاف نظم عمومي و اخلاق حسنه و موجب اختلاط نسل است و قانون هيچ يک از کشورهاي متمدن، آن را نپذيرفته است. برابر قانون مدني که باطل است و به علاوه ممکن است موجب حرمت ابدي (هميشگي) ازدواج با زن و مرد دوم گردد. ماده 1050 قانون مدني در اين باره مي‌گويد: «هر کس زن شوهر دار را با علم به وجود علقه زوجيت و حرمت نکاح براي خود عقد کند، عقد باطل و آن زن مطلقا بر آن شخص حرام ابد مي شود.»بنابراين اگر کسي زن شوهرداري را با علم به وجود رابطه زوجيت و حرمت نکاح براي خود عقد کند، اين ازدواج هم باطل و هم موجب حرمت ابدي است؛ يعني ديگر هيچ‌گاه، حتي پس از انحلال نکاح، آن مرد نمي تواند با اين زن ازدواج کند. پس ازدواج با زن شوهردار جرم است و اگر منجر به مواقعه نگردد، طرفين اين عقد باطل به شش ماه تا 2 سال حبس يا جزاي نقدي از سه تا داوزده ميليون ريال محکوم خواهند شد. (ماده 644 قانون مجازات اسلامي تعزيرات و مجازتهاي بازدارنده مصوب 1375)در حقوق اسلامي تعدد زوجات به چهار زن دايمي محدود شده و استيفاء عدد از موانع نکاح به شمار آمده است.استيفاء در لغت به معني کامل گرفتن است و استيفاء عدد در اصطلاح فقهي آن است که مرد چهار زن دايم داشته باشد؛ در اين صورت نمي تواند زن پنجمي به عقد دايمي بگيرد.همانطور که شوهر داشتن مانعي براي ازدواج زن به شمار مي رود، استيفاء عدد مانعي براي ازدواج دايم مرد و موجب بطلان نکاح مجدد است. اين منع در قانون مدني صريحاً ذکر نشده است، ليکن با توجه به حقوق اسلامي و طبق عرف و عادت مسلم که مبتني بر آن است، در محدود بودن تعدد زوجات دايم به چهار زن نمي توان شک کرد.تعدد زوجات در کشورهاي غربي ممنوع و بر خلاف نظم عمومي و اخلاق حسنه است ولي در حقوق ايران و اکثر کشورهاي اسلامي، به پيروي از فقه اسلامي، در صورتي که از حد مقرر تجاوز نکند، پذيرفته شده است. البته قانونگذار جديد آن را بيش از پيش محدود کرده است.

از موانع ديگر نکاح، اختلاف در دين است، ازدواج زن مسلمان با مرد غير مسلمان مجاز نيست. در مورد ازدواج مرد مسلمان با زن غير مسلمان، قانون مدني ساکت است ولي مشهور فقها ازدواج دائم با زن غير مسلمان را براي مرد مجاز نمي دانند.

ازدواج مردان ايراني با زنان خارجي نيز نيازمند ارائه مدارکي به وزارت کشور مي باشد تا اجازه ثبت رسمي نکاح آن ها را صادر نمايد. اين آيين نامه تنها به منظور احراز هويت جهت مسائل امنيتي و اطلاعاتي در خصوص ازدواج با اتباع خارجي پيش بيني شده است اين زنان پس از ازدواج به تابعيت ايراني در مي آيند و براي فر زندان و اقامت ايشان در ايران مانعي وجود ندارد.

خويشاني که نکاح با آنها به علت قرابت ممنوع است محارم ناميده مي شوند. قرابت در حدود معين نه فقط در حقوق ايران بلکه در حقوق همه کشورهاي متمدن از موانع نکاح به شمار مي آيد.ازدواج با خويشان نزديک از نظر فيزيولوژي زيان بخش است و از نظر اخلاقي ازدواج با خويشان نزديک منفور و محکوم است.محارم بر سه دسته‌اند: محارم نسبي، محارم سببي و محارم رضاعي محارم نسبي:ماده 1045 قانون مدني در اين باره مي گويد:نکاح با اقارب نسبي ذيل ممنوع است:

1-نکاح با پدر و اجداد و مادر و جدات هر قدر که بالا برود.2-نکاح با اولاد هر قدر که پايين بيايد.3-نکاح با بردار و خواهر و اولاد آنها تا هر قدر که پايين برود.در عده بودن زن يکي از موانع نکاح بشمار مي آيد.در توجيه عده دلايلي آورده اند من جمله اينکه جلوگيري از اختلاط نسل اقتضا دارد که زن تا مدتي پس از انحلال نکاح نتواند ازدواج کند. ديگر آنکه رابطه زناشويي هر قدر هم که ملال آور و ناپايدار باشد، محترم است و احترام آن ضرورت دارد که زن نتواند بلافاصله پس از انحلال نکاح از نو ازدواج نمايد.

علاوه بر اين عده طلاق گاهي مهلتي براي تفکر و بازگشت به زندگي خانوادگي است. در اين مدت زن و شوهر مي توانند درباره کانون خانوادگي و سرنوشت خود فرزندانشان نيک بيانديشند و قانونگذار اين اختيار را به شوهر داده است که در صورت پشيماني از گسستن رابطه زناشويي، با رجوع خود اثر طلاق را از ميان برده، زندگي مشترک را بدون اشکال از سر گيرد.عده داراي اقسام مختلفي است: عده وفات ، عده طلاق ، عده فسخ نکاح ، عده نزديکي به شبهه و عده بذل يا انقضاء مدت در نکاح منقطع. عده فسخ نکاح دائم مانند عده طلاق و عده فسخ نکاح منقطع مانند عده بذل يا انقضاء مدت در اين نکاح است و عده نزديکي به شبهه هم مانند عده طلاق است (ماده 1157). آنچه بيشتر از اقسام ديگر اهميت دارد عده وفات و عده طلاق است.»

علاقه مندان مي توانند اين مقاله را در نشاني tebyan.net مشاهده کنند.

شنبه 23 شهريور 1392 - 10:40
*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری