شنبه 29 مهر 1396 - 1:15
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گفتگو

 

روابط عمومي اداره كل تبليغات اسلامي استان قم

 

معرفت مومنانه در شب عارفانه

 

گفتگو با حجت‌الاسلام نجاريان‌زاده معاون فرهنگي اداره كل تبليغات اسلامي استان قم

 

قرآن مي‌گويد فرشتگان و روح، در هر سال، در شب هنگام قدر پيوسته فرود آيند، و به اذن خدا، هر امري و تقديري را فرود آورند… اين امر چگونه است؟ اين فرشتگان نزد چه كسي مي‌روند، و فرمان‌ها و تقديرها را به چه كسي مي‌سپارند؟ آنجا كه روح بزرگ فرود مي‌آيد كجاست؟ و آن آستان مقدس كه «كل امر»، به همراه فرشتگان، به جانب آن فرود آورده مي‌شود، كدام آستان است؟ اينها سئوالاتي هستند تا جواب آنها را نيابيم شب‌زنده‌داريمان در شب قدر تنها گذر از خواب است.

در اين رابطه گفت‌وگويي صورت داده‌ايم با حجت‌الاسلام محمود نجاريان‌زاده، معاون فرهنگي اداره كل تبليغات اسلامي استان قم تا جواب برخي از اين سؤال‌ها را بيابيم.

 

«قدر» به چه معناست و چطور ممکن است در يک شب مقدرات يک سال انسان تعيين شود؟

«قدر» در لغت به معناى اندازه و اندازه‏گيرى است. «تقدير» نيز به معناى اندازه‏گيرى و تعيين اما معناى اصطلاحى «قدر»، عبارت است از ويژگى هستى و وجود هر چيز و چگونگى آفرينش آن. به عبارت ديگر، اندازه و محدوده وجودى هر چيز، «قدر» نام دارد. بنابراين، معناى تقدير الهى اين است كه در جهان مادى، آفريده‏ها از حيث هستى و آثار و ويژگى‏هايشان محدوده‏اى خاص دارند. اين محدوده با امورى خاص مرتبط است؛ امورى كه علت‏ها و شرايط آنها هستند و به دليل اختلاف علل و شرايط، هستى، آثار و ويژگى‏هاى موجودات مادى نيز متفاوت است. هر موجود مادى به وسيله قالب‏هايى از داخل و خارج، اندازه‏گيرى و قالب‏گيرى مى‏شود.

اين قالب، حدود، يعنى طول، عرض، شكل، رنگ، موقعيت مكانى و زمانى و ساير عوارض و ويژگى‏هاى مادى آن به شمار مى‏آيد. پس معناى تقدير الهى در موجودات مادى، يعنى هدايت آنها به سوى مسير هستى‏شان است كه براى آنها مقدر شده و در آن قالب‏گيرى شده‏اند.

 به عبارت روشن‏تر، شب قدر يكى از شب‏هاى دهه آخر ماه رمضان است. طبق روايات ما، يكى از شب‏هاى نوزدهم يا بيست و يكم و به احتمال زيادتر، بيست و سوم ماه مبارك رمضان است. در اين شب كه شب نزول قرآن است، امور خير و شر مردم و ولادت، مرگ، روزى، حج، طاعت، گناه و خلاصه هر حادثه‏اى كه در طول سال اتفاق مي‌افتد، تقدير مى‏شود.

شب قدر هميشه و هر سال تكرار مى‏شود. عبادت در آن شب، فضيلت فراوان دارد و در سرنوشت يك ساله بسيار مؤثر است. در اين شب تمام حوادث سال آينده به امام هر زمان ارائه مى‏شود و وى از سرنوشت خود و ديگران با خبر مى‏شود.

 

اهميت شب قدر به خاطر کدام ويژگي است؟

ارزش اين شب به خاطر نزول قرآن است. کتابي که در آن براي تمام آينده بشر برنامه‌ريزي شده است. اين کتاب از آنجا که آخرين کتاب آسماني است، آخرين نسخه نجات انسان نيز محسوب مي‌شود. اين کتاب تمام احتياجات بشر را در خود گنجانده است از اين رو اهميت فوق‌العاده براي تمام مردم دنيا دارد. همين موضوع به شب نزول اين کتاب نيز ارزش و جايگاه ويژه‌اي داده است و مسائل ديگر مانند تعيين مقدرات در درجه بعد قرار دارند.

 

نسبت حقايق شب قدر با وجود امام زمان(عج) چيست؟

شب قدر شب نزول قرآن است. اين قرآن براي تمام اعصار نازل شده و بايد براي آن حافظي در تمام اعصار باشد. اين شخص کسي است که ناسخ و منسوخ قرآن را مي‌داند و به اسرار آن آگاه است و روش عملي پياده کردن معارف آن را مي‌داند. همچنين در شب قدر امام زمان(عج) را به آسمان‌ها مي‌برند و مقدرات خلق را به امضاي ايشان مي‌رسانند. در واقع در هر عصري بايد حجتي از خدا روي کره زمين باشد که در اين شب ملائکه بر وي فرود آمده و مقدارت خلق امضا شود و همين موضوع اثبات وجود امام زمان(ص) است.

در روايات مي‌خوانيم که اگر حجت خدا نباشد، زمين اهلش را فرو مي‌برد. خداوند پديدآورنده زمان و مکان است و پيش از هر زمان و مکاني وجود داشته است. مفهوم صاحب زمان نيز به اين معنا است که در هر عصري حکومت بر زمان به عهده کسي است که از جانب خداوند انتخاب شده.

 

چه کساني مي‌توانند بهترين بهره را از شب‌هاي قدر ببرند؟

لازمه بهره بردن از شب قدر شناختن آن است و براي شناخت اين شب بايد ابتدا خدا و حجت او را شناخت. در اين شب هر کسي به اندازه معرفتي که دارد از سرچشمه فيض الهي بهره مي‌برد. شناخت قرآن و تدبر در آن از ديگر لوازم شناخت اين شب است چرا که کتاب و عترت در هر موضوعي جدايي‌ناپذير هستند.

بزرگان ما در طول سال خود را براي درک شب قدر آماده مي‌کردند. مراقبت از نفس و پرهيز از گناه از بهترين راه‌هاي آماده‌سازي براي اين شب است. برخي در اين شب راه صد ساله را طي مي‌کنند و برخي ديگر با غفلت اين شب را به صبح مي‌رسانند.

 

مقدراتي که در اين شب براي انسان رقم مي‌خورد حتمي است؟

البته اين مقدرات تعيين مي‌شود اما نقش اختيار انسان را نيز نبايد ناديده گرفت. گاهي يک دعا يا صدقه مي‌تواند بلايي که براي انسان مقدر شده است را از ميان بردارد. نقش علم در اين زمينه را نيز نبايد ناديده گرفت. مطابق با آموزه‌هاي ديني، گاهي علم به يک مطلب سد راه بلايي مي‌شود که براي انسان مقدر شده است.

حالات و دريافت‌هاى شخصى كسانى كه اهل دعا و راز و نياز و اهل شب قدر هستند، نقش خويش را در شب قدر به خوبى دريافته‌اند. گاهى اين حالات آن چنان ژرف و تأثيرگذار است كه تا شب قدر آينده و بلكه تا آخر عمر، در همه افكار، اخلاق، كردار و رفتار شخص رخنه كرده و آن را در يك خط و سير معنوى قرار مى‌دهد. ديگرانى هم كه به اين حد از معنويت راه پيدا نمى‌كنند، به فراخور حال خود از مجالس و محافل و شب زنده‌دارىهاى شب قدر بهره‌بردارى كرده و فيض معنوى مى‌برند. ريشه اصلى اين دگرگونى‌ها و حالات، به خود افراد بر مى‌گردد و اينكه تا چه حد خود را آماده بهره‌بردارى از بركات شب قدر و فضيلت‌هاي آن كرده باشند.

 

چهارشنبه 9 مرداد 1392 - 11:29


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری