جمعه 27 مرداد 1396 - 21:4
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

مقاله

 

سازمان تبليغات اسلامي

 

نمي از درياي فضائل امام زين العابدين عليه السلام

 

با تعمق در سيره رفتاري امام سجاد عليه السلام ، مي توان گوشه اي از فضائل و منقبت هاي اخلاقي امام سجاد عليه السلام را دريافت و به اين ترتيب وجود خويش را از بوي خوش آن عطر آگين ساخت، از اين رو شمه اي از آن ها را به اختصار بيان مي نماييم .

 

دانشي اعجاب انگيز

يکي از ويژگي هاي ممتاز آن حضرت، احاطه علمي ايشان به اصول اعتقادي و احکام اسلامي بود، به گونه اي که در مقابل هر سۆالي که از او مي شد، پاسخي دقيق و اعجاب انگيز، بيان مي نمود . اين ويژگي منحصر به فرد، دانشمندان ديگر مذاهب را به تحسين و اعجاب واداشته بود، چنان که زهري، از علماي دربار عبدالملک مروان که از مخالفين اهل بيت عليه السلام به شمار مي رفت، درباره امام سجاد عليه السلام مي گويد: احدي را فقيه تر و دانشمندتر از علي بن الحسين عليهما السلام نديدم.(1)

 

برگي از کتاب علم امام

کتاب شريف صحيفه سجاديه که حاوي ادعيه و مناجات هاي چهارمين پيشواي شيعيان است، يکي از بزرگترين و مهمترين گنجينه هاي حقايق و اسرار الهي به شمار مي رود، به همين خاطر به القابي چون «انجيل اهل بيت » و «زبور آل محمد» و «اخت القرآن»(2) مشهور گشته است و نظر به اهميت و عظمت اين کتاب، شرح هاي زيادي بر آن نوشته شده که صاحب کتاب «الذريعة»، چهل و هفت شرح را نام برده است.(3)

علاوه بر صحيفه سجاديه، رساله گرانبهايي از آن حضرت به يادگار مانده که «رسالة الحقوق » نام دارد و در آن 51 حق و وظيفه براي انسان بيان شده که از حقوق خداوند بر انسان و سپس حقوق اعضاء و جوارح شروع و به حقوق اهل ذمه ختم شده است.(4)

 

کثرت عبادت

آن حضرت به «زين العابدين» يعني زينت عبادت کنندگان، مشهور بود(5) امام محمد باقر عليه السلام درباره عبادت پدر خود مي فرمايد: به حدي عبادت کرده بود که ديگران به آن حد عبادت نمي کنند و از شب زنده داري رنگش زرد گشته بود و از گريه چشمانش سرخ شده بود و از سجده پيشاني اش برجسته شده بود و از ايستادن براي نماز، پاهايش ورم کرده بود.(6)

اين ويژگي امام سجاد عليه السلام چنان برجسته بود که علماي ديگر مذاهب زبان به تحسين او گشوده اند، چنان که مالک بن انس (رئيس مذهب مالکي از مذاهب چهارگانه اهل سنت) مي گويد: به من خبر رسيده که علي بن الحسين عليهما السلام در شبانه روز، هزار رکعت نماز مي خواند و اين کار تا زمان وفات او ادامه داشت.(7)

 

 خشوع در عبادت

امام زين العابدين عليه السلام ، به خاطر معرفت کامل و عشق وافري که به معبود خويش داشت، در هنگام امور عبادي به پروردگار خود توجه کامل پيدا مي نمود و نسبت به تمام امور اطراف خود بي توجه مي گشت. ابو نعيم اصفهاني از علماي اهل سنت نقل مي کند که: همواره پس از وضو گرفتن و قبل از اقامه نماز، علي بن الحسين را لرزه اي فرا مي گرفت، از ايشان درباره اين حالت سۆال شد، امام عليه السلام فرمودند:  واي بر شما! آيا مي دانيد که به درگاه چه کسي مي ايستم و با چه کسي مي خواهم مناجات کنم؟(8)

 

سيادت و عظمت

با همه دسيسه ها و نيرنگ ها و تبليغات سوء حاکمان بني اميه و تمام کساني که از اهل بيت عليهم السلام بغض و کينه‌اي به دل داشتند، اين خاندان در بين مردم مقام و منزلت والايي داشتند و مورد احترام و تکريم واقع مي شدند .نقل شده که هشام بن عبدالملک از حکام بني اميه، براي انجام فريضه حج عازم مکه شد، به هنگام طواف، وقتي مي خواست حجر الاسود را استلام کند، به خاطر ازدحام جمعيت، موفق به اين کار نشد، سپس منبري را در کنار حرم گذاشتند و هشام بر روي آن نشست و لشکريان دور او را گرفتند، در همين موقع امام سجاد عليه السلام وارد شد، در حالي که عبايي بر دوش مبارکش بود; زيباترين مردم از نظر صورت و خوشبوترين مردم بود و در بين دو چشمش (محل سجده) علامت سجده نمايان بود.

 

تواضع وفروتني

امام سجاد عليه السلام در رفتار با مردم آن چنان متواضع بودند که برخي اوقات سعي مي کردند در ميان مردم ناشناخته باشند تا بتوانند متواضعانه با مردم برخورد نمايند و به آن ها خدمت کنند . امام صادق عليه السلام مي فرمايند: امام سجاد عليه السلام هنگامي که مسافرت مي نمود با قافله اي حرکت مي کرد که او را نمي شناختند و با اهل کاروان شرط مي کرد که در طول سفر خدمت گذار آنان باشد . روزي بر همين منوال مسافرت نمود، از قضا مردي که امام را از قبل مي شناخت، آن حضرت را مشاهده کرد، نزد کاروانيان رفت و به آنان گفت: آيا مي دانيد او کيست؟ گفتند: خير، گفت: او علي بن الحسين عليهما السلام است، آن ها با شنيدن اين سخن باسرعت به طرف امام عليه السلام رفتند و دست و پاي او را بوسيدند و عرض کردند: اي پسر رسول خدا! آيا مي خواهي که آتش جهنم ما را فرا بگيرد؟ اگر از جانب ما به شما بي احترامي صورت مي گرفت، آيا تا ابد هلاک نمي شديم؟ امام عليه السلام فرمود: روزي با گروهي مسافرت نمودم که آنان مرا مي شناختند و به خاطر قرابتي که با رسول خدا صلي الله عليه و آله داشتم مرا بيش از حد مورد احترام قرار دادند، و چون ترسيدم شما نيز چنين کنيد، خود را معرفي نکردم.(9)

 

دستگيري از مستضعفين

آن حضرت نسبت به بهبود وضع زندگي فقراء و محرومين، اهتمام فراواني داشت و چنان بر اين کار مداومت مي ورزيد که آثار حمل طعام براي فقرا، بر روي جسم مبارکشان باقي مانده بود.

اين نگاشته گوشه اي از فضائل ناب حضرت سجاد عليه السلام را ترسيم نمود. درست است که آن حضرت به کثرت عبادت معروفند،؛ اما اين عبادت هنگامي ارزشمند است که با تمام توجه به رب العالمين باشد و چه زيباست تلفيق بسياري عبادات با حضور قلب کامل. پس بياييم از خداوند متعال بخواهيم که :

خداوندا، آينه دل را به نور اخلاص روشني بخش، و زنگار شرک و دوبيني را از لوح دل پاک گردان، و ما را به اخلاق کريمانه متخلق فرما، و عاقبت کار ما را، با سعادت قرين کن.

 

پي نوشت:

 1- سير اعلام النبلاء، ذهبي، مۆسسة الرسالة، ج 4، ص 389 .

 2- الذريعة، آقا بزرگ تهراني، المکتبة الاسلامية، ج 15، ص 18 .

 3- همان، ج 13، ص 345- 359 .

 4- الامالي، شيخ صدوق، مجلس 59، ص 301- 306.

 5- تهذيب الکمال، همان.

 6- مناقب ابن شهر آشوب، دار الاضواء، ج 4، ص 162 .

 7- تهذيب الکمال، المزي، مۆسسة الرسالة، ج 20، ص 390.

 8- حلية الاولياء، ابو نعيم اصفهاني، دار الفکر، ج 3، ص 133 .

 9- بحار الانوار، همان، ص 69 .

 

چهارشنبه 22 خرداد 1392 - 14:39


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری