يكشنبه 26 آذر 1396 - 3:43
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

مقاله

 

صديقه مقدس پور

 

سيره حضرت زهرا(س)؛ سرمشق زندگي

 

 

كيفيت زندگي ، معاشرت با همسر و فرزندان ،‌ ساماندهي و مديريت امور خانه و زندگي در حيات طيبه حضرت زهرا (س) شاخص ترين الگوي خانواده ها و خانواده او به عنوان «خانواده الگو» براي تمام انسان هاست.

حضرت صديقه طاهره آيين همسرداري و خانه داري را به خوبي رعايت كرده و در زندگي شريك و همراه هميشگي امام علي (ع) به معني واقعي كلمه بود.

 گاهي اوقات در خانه و به دليل شرايط خاص و تنگناهاي اقتصادي حاكم بر جامعه مسلمانان ، غذايي براي فرزندان آن حضرت يافت نمي شد، اما حضرت فاطمه (س) از بيم آن كه همسرش نتواند خواسته او را برآورد و شرمنده شود، چيزي از اين مسئله به اميرالمومنين (ع) و حتي به پدر بزرگوارش پيامبر اسلام (ص)
نمي گفت.

 نمونه ديگر از رفتار اين خانواده الگو ، مشاركت در امور زندگي بود به طوري كه گاهي اين بانوي نمونه در اثر كار زياد ، دست هاي مباركش تاول مي زد و لباسش غبارآلود مي شد .اما کارها بين حضرت علي(ع) و فاطمه (س) تقسيم شده بود.

آوردن آب ، تهيه هيزم و کارهاي خارج از خانه، برعهده امام علي(ع) بود و درست کردن و پختن نان ، وصله زدن لباس و کارهاي داخل خانه با فاطمه زهرا (س) .

حضرت زهرا (س) از اين تقسيم کار، بسيار راضي بود؛ چرا که از برخورد و صحبت با نامحرمان به دور بود. اين نکته مهم ، درسي است براي تقويت عفاف و پاکي زنان ما در جامعه اسلامي .

 

اهميت به فرزندان

 در زندگي حضرت زهرا (س) ، توجه به شخصيت‏ فرزندان و ايجاد اعتماد به نفس در آنها اهميت داشت. از جمله اموري که حس اعتماد به نفس و مقابله با مشکلات را در کودكان تقويت مي كند، مسابقه و رقابت‏هاي سازنده است. مواجه كردن کودکان با مشکلات و فراهم نمودن امکان رقابت براي آنها موجب بالا رفتن حس اعتماد مي‏شود و شايسته است والدين ، براي آن برنامه‏ريزي کنند ، چرا كه روحيه نشاط و شادابي نيز در فرزندان تقويت خواهد شد و ديگر فضايل و ارزش هاي اخلاق فردي مانند گذشت و فداكاري ،‌درستي و راستي موجب ساختن جامعه اي سالم و پر ثمر خواهد شد. (1)

 

محبت به فرزندان

 کودکان در تمام دوران کودکي به محبت و اظهار علاقه از سوي والدين و اطرافيان نيازمندند. آنها مي‏خواهند پدر و مادر دوستشان داشته باشند و به آنها اظهار علاقه کنند. آنها چندان توجهي به لباس، خوراک و محل زندگي ندارد اما به اين موضوع توجه دارد که آيا او را دوست دارند يا نه؟

 درس محبت در خانه حضرت زهرا(س) به طور کامل ارائه مي‏شد . آن حضرت که خود از سرچشمه محبت و عطوفت پدرش رسول خدا (ص) سيراب و قلبش کانون محبت به همسر و فرزندانش بود ، در اين جهت نيز وظيفه مادري خود را به بهترين شکل انجام مي‏داد.

 سلمان فارسي مي‏گويد: روزي حضرت فاطمه‏زهرا (س) را ديدم، که مشغول آسياب کردن غله است. حسين(ع) به گريه افتاد . عرض کردم: براي کمک به شما، غله را آسياب کنم يا بچه را آرام نمايم؟ حضرت فرمود: من به آرام کردن فرزند اولي هستم. شما آسياب را بچرخانيد. (2)

 

رضايت همسر

 كسب رضايت و خشنودي همسر براي يك زن و عدم انجام اعمالي كه موجب ناراحتي او مي شود، مهم ترين موفقيت و ارزش به شمار مي رود. حضرت علي(ع) ، جهاد زن را ، خوب شوهرداري معرفي مي كند. زن براي اينکه بتواند در اين جهاد پيروز باشد بايد تمام سعي و تلاش خود را به کار گيرد تا خانه را محل آرامش مرد قرار دهد.

 شوهرداري حضرت زهراي اطهر(س) بهترين الگو براي زنان مسلمان است. رفتار حضرت با شوهر در عالي‏ترين مرحله صفا و مهرباني بود به گونه اي كه نه تنها هرگز خاطر شوهر را آزرده نكرد، بلکه ياوري مهربان براي او بود.

 حضرت علي(ع) مي‏فرمايند: «سوگند به خدا، من زهرا (س) را تا آن زمان که خداوند او را به سوي خود برد، خشمگين نساختم و در هيچ کاري موجب ناخشنودي او نشدم. او نيز هيچ گاه مرا خشمگين نکرد و عملي از او سر نزد تا باعث ناخشنودي من شود.» (3)

 و همچنين فرمود:«هرگاه به چهره او «زهرا(س)» نگاه مي‏کردم هر گونه غم و اندوه از من برطرف مي‏شد.» (4)

 

دعا در حق ديگران

 امام حسن مجتبي(ع) نقل فرموده‏اند که: «مادرم فاطمه(س) را ديدم شب جمعه در محراب خود به عبادت برخاسته است و تا سپيده صبح در عبادت و رکوع و سجود ‏بود، و مي‏شنيدم که براي مؤمنين و مؤمنات دعا مي‏فرمود و آنان را نام مي‏برد و برايشان دعا مي‏کرد، و براي خود هيچ دعا نمي‏کرد، به او گفتم: مادر! چرا همان طوري که براي ديگران دعا مي‏فرمايي براي خودت دعا نمي‏کني؟»فرمود: «پسرم، ابتدا همسايه سپس خانه خود.» (5)

 

تشويق به فراگيري علم

 حضرت زهرا (س) فرزندانش را از همان آغاز کودکي ، به عبادت خداي متعال آموزش داد و آنها را براي کسب معارف دين تشويق مي كرد . به عنوان مثال به فرزندش حسن(ع) که هفت ساله بود مي‏فرمود: «به مسجد برو، آنچه را از پيامبر شنيدي فراگير ، نزد من بيا و براي من بازگو کن.» (6)

 

مقام ايثار

از شيعه و سني نقل شده است، اميرمؤمنان ، فاطمه‏زهرا ، امام حسن و امام حسين(عليهم السلام) و خادمه آنان «فضه» طبق نذري که کرده بودند سه روز، روزه گرفتند.

شب اول هنگام افطار فقيري در زد، حضرت علي(ع) افطار خود را به او داد. سايرين نيز به او اقتدا کرده و افطار خود را به فقير دادند و با آب افطار کردند. شب دوم يتيمي در زد و باز افطار خود را به او دادند. شب سوم نيز اسيري آمد و چيزي طلبيد، اين بار نيز افطار خود را به او دادند.

آنگاه از سوي خداي متعال سوره «هل آتي علي الانسان» نازل شد (7) . در آن آيه «و يطعمون الطعام علي حبه مسکينا و يتيما و اسيرا» اشاره به ايثار و انفاق آن بزرگواران دارد. (8)

 تفسير اين داستان در تفاسير شيعه و سني از جمله در تفسير معروف «کشاف» تأليف عالم و مفسر بزرگ سني «جاراللّه‏ زمخشري» آمده است.

 بنابراين در مجموع مي توان از سيره حضرت زهرا (سلام الله عليها) به عنوان سرمشق و الگو براي تمام انسان ها درس هايي را فرا گرفت كه برخي از آن ها عبارتند از :

 -        قناعت و گذشت در زندگي و تحمل فقر و تنگدستي

-        احترام به همسر ، فرمان پذيري و رعايت حقوق او

-        فرزنددوستي و اهميت به آموزش نماز ، قرآن و اخلاق اسلامي به كودكان

-        برنامه ريزي، دلسوزي و تقسيم کار در خانه

-        ايجاد و تقويت روحيه عبادت و دفاع از ولايت حتي در محيط خانه

-        دعا در حق همسايه

-        مشورت در امور مربوط به خانواده

 

منابع:

1. نهج الحياه، ص45

 2. سيد محمدحسيني شاهرودي، الگوهاي رفتاري حضرت زهرا(س)، تربيت فرزند، ص 14

 3. همان، ص16

 4. سيد علي حسيني، کرامات و مقامات عرفاني حضرت زهرا(س)، ص44

 5. علامه مجلسي، بحار الانوار ، ج43 ، ص 81 و 82

 6. محمد محمدي اشتهاردي، نگاهي بر زندگي حضرت فاطمه(س) ،ص64

 7. شيخ صدوق ، امالي ، ص216 و 212، کشف الغمه، ج1، ص413 و 417

 8. منتهي الآمال، ص68  در ذکر وقايع سال دوم

 

 

 

يكشنبه 1 ارديبهشت 1392 - 13:52


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری