جمعه 27 مرداد 1396 - 2:8
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گزارش

 

بابك راكخواه

 

تربيت‌ مربي قرآن مستلزم ارائه تعريف دقيق از معلم قرآن است

 

 

عدم تعريف ويژگي‌هاي يك معلم، بها و ارزش دادن به معلم يكي از مطالبات جدي مربيان قرآن است، زيرا مربيان قرآن در جامعه داراي جايگاه شغلي نيستند و شايد يكي از دلايل شركت كم آقايان در دوره‌هاي تربيت معلم قرآن نيز همين موضوع باشد كه تعريف دقيقي براي معلم قرآن وجود ندارد همانطوركه نتايج و خروجي كلاس نشان‌دهنده موفقيت مربي در برقراري ارتباط با فراگيران، روش تدريس، انتقال مفاهيم، اخلاق مربيگري و ... است. يكي از راهكارهاي ارتقاي سطح مربيان قرآن برگزاري دوره‌هاي آموزشي و كارگاه‌هاي آموزشي عملي و آشنايي با روش و نحوه تدريس ساير مربيان قرآن در كلاس‌هاي ارتقاي مربيان است اما به شرطي كه اين دوره‌ها از كيفيت بالايي نيز برخوردار باشد.  موفقيت در حوزه تدريس داراي دو بخش داشتن گواهينامه و اطلاعات قرآني و قدرت ذاتي تدريس و فن بيان است كه اين دو بخش بدون وجود يكديگر نمي‌تواند به موفقيت معلم قرآن منجر شود.

در جامعه امروز با توجه به پيشرفت در حوزه تكنولوژي به ويژه نيم قرن اخير و از سال 1980 به بعد كارهاي بشر و نيازها از طريق تكنيك‌ها و مهارت‌ها پاسخ داده مي‌شود، آموزش قرآن هم از اين قاعده مستثني نيست، در نتيجه ارتقاي دانش مربيان قرآن  مي‌تواند تأثير خوبي در روند آموزش قرآن جامعه داشته باشد.

در اين زمينه پاي صحبت‌ها حسين بهبودي، مديركل آموزش و پژوهش سازمان دارالقرآن الكريم نشستيم. وي با اشاره به اينكه نظارت سازمان دارالقرآن الكريم بر گزينش مربيان قرآن مؤسسات به دو صورت امكان پذير است، گفت: از يك سو مؤسسات قرآني در كشور خيلي متعدد و متنوع عمل مي‌كنند و از سويي ديگر تعدادشان هم متفاوت است.

بهبودي اظهار كرد: بايد توجه داشت كه تنها مؤسسات قرآني سازمان دارالقرآن الكريم متولي دوره‌هاي تربيت معلم قرآن نيستند و برخي از مجموعه‌هاي غير حقوقي نيز اين دوره‌ها را برگزار مي‌كنند، در نتيجه نظارت بر نحوه گزينش مربيان در مؤسسات قرآني مشكل مي‌شود.

وي در ادامه بيان كرد: با توجه به اينكه ضوابط حاكم بر مؤسسات ثبت شده در كشور متفاوت است و هر كدام با معياري متفاوت در تمامي زمينه‌ها عمل مي‌كنند و از سويي ديگر با توجه به اينكه اين مراكز، مراكز مستقل مردمي هستند و هيچ استاندارد واحدي براي انجام فعاليت‌هاي خود ندارند، ملزم نيستند از يك استاندارد خاص پيروي كنند، در نتيجه به صورت‌هاي متفاوتي عمل مي‌كنند.

بهبودي اظهار كرد: سازمان دارالقرآن الكريم به دو صورت مي‌تواند بر گزينش مربيان قرآن مؤسسات نظارت كند، يكي از اين راه‌ها، زمان دريافت مجوز براي دوره‌هاي يارانه‌اي است، زيرا در رابطه با دوره‌هاي يارانه‌اي دارالقرآن، ويژگي معلم و مدرس دوره تعريف شده است و مؤسسه متعهد و مكلف است كه ابتداعا از دارالقرآن شناسه و مجوز برگزاري دوره را دريافت كند كه براي دريافت شناسه بايد يكسري مدارك را ارائه دهند كه از جمله مدارك مورد نياز ارائه مشخصات مدرس مربوطه است كه بايد اين‌ مربيان به تأييد حوزه معاونت آموزشي سازمان برسند تا مؤسسه بتواند مجوز برگزاري كلاس را دريافت كند.

مديركل آموزش و پژوهش سازمان دارالقرآن الكريم در ادامه با اشاره به روش دوم براي نظارت بر گزينش مربيان، بيان كرد: زماني كه يك مؤسسه بخواهد يك دوره را به صورت آزاد برگزار كند، اما گواهينامه از سوي سازمان صادر شود، ملزم است براي اين دوره‌ها نيز شناسه دريافت كند كه در اين موضوع نيز مؤسسه ملزم به توجه به ويژگي مدرسان قيد شده است كه در ادامه اين حركت دارالقرآن هم در نحوه برگزاري كلاس‌ها و هم نحوه برگزاري آزمون‌هاي اين دوره‌ها نظارت مي‌كند و سپس گواهينامه را صادر مي‌كند.

وي در ادامه بيان كرد: اما براي ساير دوره‌هاي آزادي كه مؤسسه براي صدور گواهينامه اقدام نمي‌كند هيچ ضابطه و استاندارد خاصي وجود ندارد و يا آنها ملزم نيستند تا از ضوابط و يا استانداردهاي خاصي استفاده كنند.

بهبودي با اشاره به اينكه دوره‌هاي تربيت معلم قرآن متنوع است‌، اظهار كرد: اما هر دوره تربيت معلمي را نمي‌توان دوره تربيت معلم دانست، زيرا واحدهاي درسي لازم را ندارد، منتهي در حال حاضر تمامي نواقص موجود مورد توجه واقع شده است و براي همسان سازي و جبران خلأ‌ها و ايجاد وحدت رويه در اين زمينه در كميسيون‌هاي مختلف شوراي توسعه فرهنگي يك كميسيون آموزش عمومي قرآني وجود دارد كه دبيرخانه آن در آموزش و پرورش مستقر است كه اين كميسيون چند كارگروه دارد و يك كارگروه به نام كارگروه آموزشي محتواي آموزشي قرآن را تدوين مي‌كند و يك كارگروه نيز وظيفه‌اش تربيت نيروي انساني مربوط به آموزش عمومي قرآن است و تمامي نكاتي را كه براي دوره تربيت معلم به دنبال آن هستيم در اين كميسيون در حال تدوين است.     

وي در ادامه اظهار كرد: در اين كارگروه ويژگي مدرس و معلم قرآن باز تعريف شده و در حال تثبت شدن است و محتواي آموزشي كه معلم و مدرس بايد ببيند در اين كارگروه در حال تدوين شدن است و پس از تثبيت در شوراي توسعه فرهنگ قرآني به تمامي مراكز ابلاغ مي‌شود و همگي دست‌اندركاران و فعالان اين حوزه موظف هستند كه از اين قوانين تبعيت كنند.

بهبودي با بيان اينكه اما بازهم امكان پذير نيست كه مؤسسات قرآني را بتوان به صورت صد در صد ملزم به رعايت اين استانداردها كرد، تصريح كرد: منتهي در آينده آنقدر مزايا به اين موضوع اختصاص پيدا مي‌كند كه چه مراكز دولتي و چه مجموعه‌هاي مردمي رغبت پيدا مي‌كنند كه از اين اصول تبعيت پيدا كنند، اما باز هم نمي‌توان اين مراكز را به رعايت اين قوانين ملزم كرد.

بهبودي اظهار كرد: به نظر مي‌رسد معلمان قرآن آموزش‌هاي لازم براي ايجاد شور و اشتياق در جوانان را نديده‌اند تا بخواهيم به اين مهارت‌ها تسلط پيدا كنند، اما كم و بيش در دوره‌هايي كه در سال‌هاي اخير مطرح مي‌شود آموزش‌هاي عمومي علوم تربيتي، مثل روانشناسي تربيتي و رشد به موفقيت در زمينه ايجاد اشتياق در فراگيران منجر مي‌شود و مربي با تسلط بر ويژگي و ذائقه مخاطب و با هنر خود اين توانايي را خواهد داشت تا فراگير را در كلاس نگهدارد، منتهي بخشي از اين موضوع به حوزه هنر معلم و بخشي نيز به ذائقه عمومي جامعه قرآني مربوط مي‌شود، يعني وقتي كه فعاليت‌هاي قرآني و فراگيري قرآن در جامعه از يك ارزش متناسب با شأن برخوردارد نباشد، معلم هر قدر هم ماهر باشد نمي‌شود انتظار زيادي از وي داشت كه كار بزرگي انجام دهد و تا زماني كه ذائقه عمومي به يك موضوع اهميت و ارزش ندهد مربي به موفقيت چنداني نائل نخواهد شد و اين خلأ موجود در جامعه است.

رونق دوره‌هاي تربيت معلم قرآن مستلزم ارائه تعريف دقيق از معلم قرآن است

وي تصريح كرد: عدم تعريف ويژگي‌هاي يك معلم، بها و ارزش دادن به معلم يكي از مطالبات جدي مربيان قرآن است، زيرا مربيان قرآن در جامعه داراي جايگاه شغلي نيستند، حتي در چند سال پيش در آموزش و پرورش هم تعريفي در رابطه با معلم قرآن وجود نداشت.

بهبودي خاطرنشان كرد: تا كنون سازمان توانسته‌ مشوق‌هايي را براي اين فعالان قرآني دريافت كند، منتهي اينكه صرف معلم قرآن بودن عاملي براي استخدام در يك شركت نيست و تا كنون چنين موردي وجود نداشته است و شايد يكي از دلايل شركت كم آقايان در دوره‌هاي تربيت معلم قرآن نيز همين موضوع باشد كه تعريف دقيقي براي معلم قرآن وجود ندارد.

مديركل آموزش و پژوهش سازمان دارالقرآن الكريم تصريح كرد: اگر در حوزه آموزش قرآن كسي بخواهد كه به‌ نتيجه برسد راهكار آن حرفه‌اي كردن مربيان قرآن است و از جهت دانش و مهارت هر قدر بتوان مربي را ارتقا داد نتيجه و خروجي كار بيشتر خواهد شد و چون يك كار تك بعدي است هر قدر مهارت‌هاي انتقال خود را افزايش دهيم به توفيق بيشتري خواهيم رسيد، منتهي در زمينه‌هاي معنوي لزوما منحصر به اين حوزه نيست و حوزه ديگري به نام حوزه بينشي در اين مورد مهم است، يعني يك معلم ممكن است دانش و مهارت لازم را نداشته باشد كه در طول 1400 سال پس از نزول قرآن هم همينطور بوده است، اما با توجه به بينش و خلوصي كه دارد مي‌تواند تأثيرگذاري بيشتري را داشته است و يكي از اركان اساسي در رشد معلمان اين است كه خودشان بتوانند رشد كنند، زيرا اگر خودشان رشد كنند قادر خواهند بود تا مخاطبان را هم رشد دهند.

بهبودي در پايان تصريح كرد: اگر استانداري وجود داشته باشد و انگيزه‌هاي لازم را براي درجات مختلف تعريف كنيم ارتقاي معلم خود به خود اتفاق خواهد افتاد به عنوان مثال در حفظ سطوح مختلف قرآن درجاتي تعريف شده است و اگر در تمامي زمينه‌ها اين موضوع اتفاق افتد و فرد با ارتقا از يك سطح به سطح بعدي يك موقعيت شغلي كسب كنند و قله كار براي اين گروه مشخص شده باشد ارتقا خود به خود اتفاق خواهد افتاد.

 

سه‌شنبه 27 فروردين 1392 - 9:37


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری

 

از اين نويسنده يا گزارشگر