سه‌شنبه 6 تير 1396 - 23:42
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

ضياء آراسته

 

صد و يك پيش درآمد

 

 

صد و يك پيش درآمد

گردآوري : ارشد تهماسبي

چاپ و شمارگان : اول 88-25000 نسخه

ناشر : سوره‌مهر

 

مركز موسيقي حوزه‌هنري درباره كتاب حاضر بيان مي‌كند كه موسيقي ايران از دوره پهلوي تا انقلاب حدود شصت سال غير از آواز ،‌ بيشتر متكي به فرم‌هاي پيش‌درآمد و چهار مضراب و تصنيف و رنگ بوده است . پيش‌درآمد از نظر زمان اجرا طولاني‌ترين ، از نظر سرعت اجرا كندترين  و از نظر جايگاه اجرايي در يك برنامه موسيقي ،‌ نخستين آنها است . اين مركز مي‌‌افزايد غلامحسين درويش و ركن‌الدين مختاري مبتكر اين فرم و نخستين سازندگان آن بوده‌اند. اين دو آهنگ‌سازان بعدي آثار زيبا و ماندگاري در اين فرم بوجود آورده‌اند كه در كتاب حاضر صد و يك پيش‌درآمد از ساخته‌هاي آنان به علاقه‌مندان موسيقي و هنر عرضه مي‌شود .

پيش درآمد شور ساخته روح‌الله خالقي ،  پيش درآمد ابوعطا ساخته اسماعيل زرين‌فر ،‌ پيش‌درآمد بيات ترك ساخته حسين سنجري ، پيش‌درآمد بيات ترك ساخته ابراهيم منصوري ،‌ پيش‌درآمد افشاري ساخته غلامحسين‌درويش ،‌ پيش درآمد دشتي ساخته ساخته يوسف فروتن ، پيش‌درآمد دشتي ساخته علينقي وزيري ، پيش درآمد ماهور ساخته مرتضي ني‌داوود ،  پيش‌درآمد همايون ساخته علي‌اكبر شهنازي ،‌پيش درآمد شوشتري ساخته موسي معروفي ، پيش‌درآمد بيات اصفهان ساخته ابوالحسن صبا ، پيش‌درآمد نوا ساخته ابراهيم آژنگ ، پيش‌درآمد سه گاه ساخته حسين اسماعيل‌زاده ،ر پيش‌درآمد چهارگاه ساخته حسين ياحقي ،‌ پيش درآمد ماهور ساخته حسين استوار و همچنين پيش‌درآمد ماهور ساخته موسي معروفي برخي از عناوين اصلي كتاب حاضر را تشكيل مي دهند.

ارشد تهماسبي گردآورنده كتاب در مقدمه خود بيان مي‌كند كه زماني كه مشغول فراهم‌كردن مجموعه‌‌ي « رنگ‌» ها بوده قصد داشته بلافاصله پس از انتشار آنها ،‌مجموعه‌ي « پيش درآمد» ها را نيز مهيا و منتشر كند اما دلمشغولي‌هاي ديگري باعث شده كه اين كار بيش از ده به طول انجامد. تهماسبي ادامه مي‌دهد كه مهم‌ترين منبع مورد استفاده اش در گردآوري اين كتاب دست‌نوشته‌‌هاي موسي‌خان معروفي و ديگر ، دفتر نت‌هاي يكي از شاگردن ابوالحسن صبا به نام « مرتضي عدالت‌منش » بوده است . رديف عالي علي‌اكبر شهنازي ،‌بعضي از اجراهاي گروه سماعي – كه در برنامه راديويي گلچين هفته پخش شده – و دستورهاي علينقي‌وزيري و هنرستان موسيقي ؛ و كتابهاي لطف‌الله مفخم پايان كه در سالهاي پيش از انقلاب منتشر شده است . پيش‌درآمد سه گاه علي‌اكبر شهنازي هم – كه معروف به « صلح » است – از كتاب « 23 قطعه پيش‌درآمدها و رنگ‌هاي استاد علي‌اكبرخان شهنازي » نوشته داريوش طلايي از ديگر منابعي هستند كه درنگارش كتاب حاضر گردآورنده از آنها بهره برده است .  تهماسبي ادامه مي‌دهد  كه تمپوي بيشتر آهنگ‌ها براساس سرعت متعارفي كه نسبت به ميزان‌شان دارند ،‌نوشته شده‌اند ؛ زيرا معروفي و عدالت منش سرعت آنها را ثبت نكرده‌اند . در اجراي اينها و نيز پيش‌درآمدهايي كه سرعت‌شان معلوم است نيز توسط گردآورنده  اصراري به رعايت سرعت دقيق نداشته است و تمپوي هر آهنگ براساس حس زمان اجرا انتخاب شده است. وي يادآور مي‌شود استفاده از دست‌نوشته‌هاي موسي خان و عدالت‌منش تنها به دوباره‌نويسي يا خوشنويسي آنها محدود نمي‌شود و با آنكه هردوي آنها كار را در نهايت دقت و پاكيزگي انجام داده‌اند با اين حال به جهت پاره‌اي از اشتباه‌ها يا انتخاب ميزان‌‌بندي متفاوت يا افتادگي و مخدوش بودن و ... زمان زيادي براي دريافت و  تشخيص اصل آهنگ‌ها و دوباره‌نويسي آنها صرف شده است ولي قدر همه اينها در برابر ارزش كار آنان كه آثار زمان‌شان را ثبت كرده‌اند و باقي گذاشته‌اند هيچ است.

ارشد تهماسبي در پايان مقدمه خود يادآور مي‌شود كه نت‌نگاري اين كتاب براي  همه سازها است و در آن از علامت‌گذاري‌هاي ويژه يك ساز پرهيز شده است و تنها مورد بعضي از دوبل نت‌‌هاست كه بيشتر در آثار شهنازي و وزيري ديده ميشوند و نوازندگان سازهايي كه امكان اجراي آنها را ندارند خود به آساني خواهند دانست كه كدام يك را بايد بنوازند. تهماسبي درباره سي‌دي ضميه كتاب نيز بيان مي‌كند كه ضبط‌ همه پيش‌درآمدها با اين هدف كه هزينه‌هاي استوديو بر بهاي كتاب تحميل نشود ، ‌به وسيله‌ي يك دستگاه امي دي – به صورت پيوسته و بدون اديت – انجام  شده است ؛ در نتيجه كيفيت ضبط آنها با آنچه در استوديو اجرا مي‌شود متفاوت است.

صد و يك پيش‌درآمد با گردآوري ارشد تهماسبي در چاپ نخست خود با قيمت 9500 تومان توسط انتشارات سوره‌مهر به چاپ رسيده است.

 

 

 

 

 

دوشنبه 5 فروردين 1392 - 13:21


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری