سه‌شنبه 6 تير 1396 - 23:38
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

ضياء آراسته

 

سيره اداري امام علي ( ع ) در دوران خلافت

 

 

 

سيره امام علي ( ع ) در دوران خلافت

نويسنده : مريم معيني نيا

چاپ و شمارگان : دوم 85 / 3000 نسخه

ناشر : شرکت چاپ و نشر بين الملل وابسته به موسسه انتشارات اميرکبير

 

کتاب سيره امام علي ( ع ) در دوران خلافت از سه فصل با عناوين وضع فرهنگ و تمدن عرب پيش از ظهور اسلام ،کلياتي درباره حکومت ها و همچنين کلياتي درباره اداره و مديريت تشکيل شده است . مريم معيني‌نيا در اثر خود به مباحثي همچون شيوه اداره جامعه مسلمين در عهد رسول ( ص ) ، وضع اموال و غنايم مسلمانان ، وضع لشکر و سپاهيان در عصر نبوي ، امر کتابت و انشاء ، امر قضاء و داوري ، تاسيس ديوان در عهد عمر ، ديوانهاي مهم در عصر خلفاي ثلاث ، ساير امور حکومتي خلفاي ثلاث ، عاملان و کارگزاران خلفاي ثلاث ، مرکز و مقر حکومت خلفاي ثلاث ، تعريف حکومت و دولت ضرورت تشکيل حکومت ، رابطه حکومت با ديانت ، ضرورت تشکيل حکومت اسلامي ، هدف در حکومت اسلامي ، امامت و رهبري جامعه ، علل پذيرش حکومت از سوي امام علي ( ع) ، اعلام برنامه هاي حکومت علوي ، قلمروي جغرافيايي حکومت علوي ، انتخاب کوفه بعنوان مرکز خلافت ، شيوه اداره و انتظام قلمرو اسلام در عهد علي ( ع ) ، ديوان ماليه ( اقتصاد و دارايي ) ، ديوان عدل و قضا ، ديوان جند ، امر آموزش ، تعليم و تربيت در حکومت علوي ،  و اهميت مديريت در نظام اسلامي ، شرايط و ويژگي هاي کارگزاران حکومت علوي ، اقدامات اداري – مديريتي امام علي ( ع) در دوران خلافت ، عزل و نصب کارگزاران از سوي حضرت علي ( ع ) ، سطوح و مراتب اداري کارگزاران علوي و همچنين وظايف کارگزاران و مديران ( اصول مديريت در سيره امام علي ( ع ) مي پردازد.

معيني نيا در پيشگفتار کتاب خود به اين مطلب اشاره مي کند که بيشتر منابع تاريخي درخصوص دوران خلافت امام علي (ع) به بيان حوادث مربوط به سه جنگ جمل ، صفين و نهروان پرداخته اند و از تشکيلات حکومتي و ارکان اداري در دوران علي ( ع ) و از پي ريزيهاي نهادهاي جديد در حکومت حضرت ، پاسخي به ميان نياورده اند ، يا بطور مختصر و پراکنده مطالبي را اشاره کرده اند .

وي ادامه مي دهد براين اساس در اذهان عمومي چنين نقش بسته که دوران خلافت حضرت امير ( ع ) صرفاُ به درگيرهاي نظامي گذشته است . مريم معيني نيا تاکيد مي کند که با تشکيل نظام جمهوري اسلامي در ايران ، ضرورت يافتن الگوهاي ارزشي و اجرايي براي اداره حکومت در تمام ابعاد آن و اعمال مديريت نظام جلوه بيشتري يافته و بي گمان بازشناسي و ارائه شيوه مديريت اسلامي و الگوهاي والاي الهي مي تواند ساختار نظام را از محتواي ديني برخوردار سازد . معيني نيا در ادامه کلام خود نتيجه گيري مي کند که با اثبات توانايي دين اسلام در طراحي و ارائه شيوه هاي لازم براي اداره يک حکومت با توجه به مقتضيات زمان و در عين حال براساس اصول ثابت ديني ، مي توان پاسخگوي مشکلات ناشي از عدم شناخت اصول و روش هاي اداري و مديريتي اسلام و سيره ائمه اطهار ( ع) در حال حاضر بود.

نويسنده کتاب مطالب فوق را انگيزه‌اش در انتخاب موضوع پژوهش خود مي‌داند و اينکه با هدف بازشناسي و ارائه اين حقايق به بررسي سيره اداري امام علي ( ع ) در دروان پنج ساله خلافت پرداخته است. مريم معيني نيا تلاش خود در اين اثر را دراين مي داند که سعي کرده تا نشان دهد که حکومت علي ( ع )  چگونه قوام يافت ، ابعاد مختلف اداري و مديريتي آن چه سان شکل گرفت ، آن حضرت در جايگاه امامت و رهبري جامعه ، چگونه بدنه هاي مختلف حکومت را بسوي هدف نهايي جهت داد ، نظام اداري  و تشکيلات حکومتي در آن زمان چگونه بوده ، اصول کلي و مهم بر اين مديريت – با توجه به سيره نظري و عملي امام علي  ( ع ) چه بوده است .

بخش عدم احتجاب و فاصله ميان کارگزاران با مردم کتاب حاضر به گفته حضرت امير ( ع ) به مالک اشتر اشاره مي کند :

« براي کساني که به تو نياز دارند ، زماني معين کن که در آن فارغ از هرکاري به آنان بپردازي . براي ديدار با ايشان به مجلس عام نشين ، مجلسي که همگان بتوانند در آن حاضر شوند و براي خدايي که آفريدگار توست در برابرشان فروتني نما و دستور بده تا سپاهيان و نگهبانان و ياران به يک سو روند تا سخنگوي آنان بدون هراس و بي لکنت زبان سخن خويش بگويد که من از رسول ( ص ) بارها شنيدم که مي گفت : پاک و آراسته نيست امتي که در آن امت ، زيردست نتواند بدون لکنت زبان حق خود را از قوي دست بستاند . »

سيره امام علي ( ع ) در دوران خلافت به قلم مريم معيني نيا در چاپ دوم خود با شمارگان3000 نسخه و با قيمت 1900 تومان توسط شرکت چاپ و نشر بين الملل وابسته به موسسه انتشارات اميرکبير انتشار يافته است .

 

 

يكشنبه 8 بهمن 1391 - 13:40


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری