سه‌شنبه 21 آذر 1396 - 13:54
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

زينب احمدي

 

الهيات از کتاب شفا

 

الهيات از کتاب شفا

ويرايش و ترجمه: ابراهيم دادجو

نوبت چاپ: دوم

شمارگان: 1500 نسخه

قيمت: 150000 ريال

انتشارات: اميرکبير

کتاب الشفا شيخ الرئيس ابن سينا از چهار قسمت اصلي منطق، طبيعيات، رياضيات و الهيات تشکيل شده است. الهيات مشتمل بر بخش سيزدهم اين کتاب است. ابن سينا در الهيات به مسائل مربوط به «فلسفه اولي» يا «مابعدالطبيعه» پرداخته است و يا اينکه به مباحث مابعدالطبيعي ارسطو توجه کاملي دارد به آن اکتفا نکرده و در جائي الهيات خود از منظر فيلسوفي مستقل و مسلمان به طرح مباحث پرداخته است.

ابن سينا دانشمند مسلماني است که در قرن چهارم و پنجم هجري بر جميع علوم زمانه خود از رياضيات و طبيعيات گرفته تا فلسفه و دين اشراف داشته است. او نابغه زمان خود و به تعبيري نابغه همه اعصار است و در عالم شرق و غرب در طب تا قرن هفدهم و در فلسفه و الهيات تا به حال پرنفوذ و تاثيرگذار است.

مقصد اصلي کتاب الهيات فلسفه­ي اولي است و در آن تا بحث متافيزيک ارسطو کاملاً مدنظر قرار گرفته است، ولي ابن سينا به آراء ارسطو اکتفا نکرده و در پاره­اي موارد آرائي کاملاً مخالف با آراء او آورده است. ابن سينا علاوه بر اينها به مباحث ديني مثل نبوت و امامت و به سياست و اخلاق پرداخته است.

الهيات در ده مقاله تدوين شده است. مباحث مهمي که در هر مقاله مطرح شده­اند از اين قرارند:

در مقاله­ي اول از موضوع و فايده و مباحث اين علم و از واجب الوجود و ممکن الوجود و از حقيقت و صدق سخن رفته است.

در مقاله­ي دوم از جوهر و اقسام آن و خصايص هريک از آنها و ارتباط بين ماده و صورت سخن به ميان آمده است.

در مقاله­ي سوم مبحث مقولات پيش کشيده شده و از واحد و کثير و کم و کيف و به خصوص از اينکه عدد کم است و علم عرض است بحث شده است.

در مقاله­ي چهارم مباحث مربوط به تقابل و تقدم و تاخر و قوه و فعل و تام و ناقص مطرح شده­اند.

در مقاله­ي پنجم مبحث تعريف آمده است و از کلي و جزئي و جنس و نوع و فصل و خاصه و حدتام و ناقص سخن رفته است. مي­بينيد که پنج مقاله­ي اول بيشتر به مباحث منطقي پرداخته­اند.

در مقاله ششم مباحث مربوط به علل مطرح شده­اند و علل صوري و غايي به تفصيل مورد بحث قرار گرفته­اند.

در مقاله­ي هفتم آراء افلاطونيان و فيثاغورثيان که با آراء ارسطو مخالفند مورد بحث واقع شده­اند.

در مقاله­ي هشتم مبدا اول و صفات او مطرح شده است. اين مبحث بنظر انديشمندان اسلامي مهم­ترين قسمت بحث مابعدالطبيعي است.

مقاله­ي نهم رابطه­ي خدا با جهان را بحث مي­کند و نظريه­ي صدور را که نظريه­اي فلوطيني و برخلاف آرا ارسطو است پيش مي­کشد. اين نظريه قول به قديم بودن جهان و عدم خلقت آن را نفي مي­کند. در ادامه چگونگي وجود شر در قضاء الهي و نظريه عنايت و در اواخر اين مقاله بحث از معاد پيش کشيده مي­شود.

در مقاله­ي دهم مباحث مهم ديني مطرح مي­شوند. از وحي و الهام و از اولياء و انبياء و ملائکه سخن مي­رود و به عبادت­ها و منفعت آن­ها در دنيا و آخرت پرداخته مي­شود و سپس برخي از مسائل اجتماعي و سياسي پيش کشيده مي­ شوند و با تبيين شرايط خليفه و امام و وجوب اطاعت از آنها درصدد حل اين مشکلات برمي­آيد. از شرح ابوعبيد جوزجاني بر زندگي استاد خود بوعلي معلوم مي­شود که الهيات سلسله مباحثي است که ابن سينا بنا به خواست شاگرد خود به رشته تحرير درآورده است. اين کتاب تراوش پياپي افکار او است و هرچند عبارت پردازي آن با تعقيدات فراوان همراه است خواننده­ي فهيم را همدلانه ياري کرده و در غناي حيرت آميز خود فرو مي­برد.

آخرين طبع اين کتاب اخيراً با تحقيق استاد علامه حسن زاده آملي منتشر شده است.

گفتني است کتاب «الشيخ الرئيس ابن سينا» الهيات از کتاب شفا با ويرايش و ترجمه ابراهيم دادجو با شمارگان 1500 نسخه و قيمت 150000 ريال از سوي انتشارات اميرکبير منتشر شده است.

 

 

شنبه 25 آذر 1391 - 9:28


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری