پنجشنبه 26 مرداد 1396 - 16:18
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

اميد زماني

 

شرح منازل السائرين

 

شرح منازل السائرين

اسماعيل منصوري لاريجاني

 3000 نسخه

72000 ريال (شوميز)

85000 ريال

منازل السائرين کتابي نيست که بتوان عمق معاني و حقايق را در قالب عباراتي موجز و ساختاري زيبا به سالکان طريقت عرضه کرده است و انتخاب آن بعنوان کتاب درسي در رشته­هاي عرفان اسلامي نشانه اهتمام و توجه بزرگان عرفان اسلامي به اين گوهر درخشان است. البته ورود اسماعيل منصوري لاريجاني به بحث اين کتاب به دليل فراگيري آن در محضر بزرگان و پس تدريس آن در مقاطع کارشناسي ارشد و دکتراي عرفان اسلامي است.

انگيزه مولف از سير دوباره در اعماق اين کتاب رهيافته­ها و آموزه­هاي جديد است که مي­توان مهم­ترين تمايز آن را با بقيه شروح در موارد زير بيان کرد:

- شرح نکات بديع براساس ماثورات عرفان شيعي

- بهره مندي از احاديث عرفاني ائمه معصومين در تعيين مقامات و منازل

- بيان همگرايي و همسويي عرفان عملي با اخلاق اسلامي و ارائه نظريات بزرگان اخلاق و عرفان شيعي در اين حوزه.

- تقويت صبغه ولايي آموزه­هاي اين اثر نفيس و شناسايي فرازهاي باطني اين کتاب که تنها براساس مشرب اهل بيت (ع) قابل شرح و بيان است.

- اعمال ديدگاه­هاي دوستان و دانشجويان و نقدهاي علمي همکاران و به ويژه تجربيات چند ساله تدريس در فهم و تبيين مطالب.

خاصيت مطالب و حقايق عرفاني به گونه­اي است که پس از گذشت زمان به قالب علمي نويني براي ارائه خود نيازمند است شايد يکي از تنوعات و جاذبه­هاي مسائل عرفاني برمي­انگيزند.

اين کتاب در ده بخش تنظيم شده است که اسامي اين بخش­ها به ترتيب عبارتند از: بدايت­ها، ابواب، معاملات، اخلاق، اصول، وادي­ها، احوال، ولايات، حقايق و نهايات.

در بخش مقدمه اين کتاب مي­خوانيم:

قبل از شروع تفسير باب­هاي بدايات به ويژگي­هاي خاص خواجه در تاليف کتاب عظيم الشان منازل السائرين مي­پردازم اين ويژگي­ها که مدنظر ايشان بوده است از چند جهت قابل بررسي است:

1- برخلاف کساني که با زبان کنايه باطن را ملموس مي­کنند خواجه به طور آشکار از ظاهر به باطن مي­رود. يعني وقتي وارد وادي مي­شود از امور ظاهري عبور کرده و وارد امور باطني مي­شود و زبان باطن را خوب مي­فهمد.

2- خواجه کاملاً شريعت گرا است. از سه درجه­اي که در هر باب بيان مي­فرمايد درجه اول آن مربوط به شريعت گرايي اوست. اعتقاد خواجه بر اين بوده است که ظاهر بدون باطن و باطن بدون ظاهر معنا ندارد. کساني که سکري مذهب هستند عمداً شريعت شکن مي­باشند. سيد حيدر آملي مي­فرمايد: کسي که به مقام فنا في الله مي­رسد در واقع خلعت خلقي را کنار مي­گذارد و بعد حقي او آشکار مي­شود. پس حجاب تن کنار مي­رود و لذت عبادت را مي­چشد و حقيقت تکليف عرفاني براي او واجب مي­شود. فناء في الله براي او عين هوشياري است؛ ائمه لذت عبادت را در اين مرحله مي­ فهمند. ما در تفکر شيعي چيزي به نام سکر که اسقاط تکليف شرعي کند نداريم. عرفاي شيعه هم اين تقدم و تاخر را قبول ندارند.

حقيقت علم وراي اين ظاهر و باطن مي­باشد. ما هر چيزي را که مي­بينيم مي­گوييم ظاهر است. تفاوت علم با عين چيست؟ عين مقام تفصيل علم است در تفصيل کمال و تکامل است. آن احمال را به کمال مي­رسانيم. اين مرحله هيچ وقت از سلطه علم خارج نمي­شود. در حرکت جوهري وقتي قوه به فعليت برسد حرکت تمام شده و متوقف مي­شود اما در حرکت حبي هر فعليتي خود قوه­اي است براي مرحله بعدي. و انتهاي آن معلوم نيست. در حرکت حبي انتها وجود ندارد. ما حلقه­اي از اين مجموعه هستيم. در حرکت حبي هر مقامي نسبت به مقام تفصيل است و نسبت به ما بعد اجمال مي­باشد.

3- خواجه به طور نظام مند منازل و مقامات عرفاني را بيان کرده و با ظرافت خاصي در يک نظام طولي عرفان عملي منازل را تبيين نموده است.

4- دليل توفيق خواجه براي ساختار اين کتاب استشهاد به آيات قرآن در آغاز هر باب مي­باشد.

5- توضيح و تفسير هر باب را براساس آيه­اي که به آن استشهاد کرده است بيان مي­کند.

6- خواجه کلا به عقل گرايي در آثارش بها مي­دهد، منتها ايشان به عقل قدسي معتقد است. در اينجا دو نوع عقل مورد بررسي قرار مي­گيرد؛ يکي عقل معاش است عقل معاش عقل تعليمي است که تحت تاثير القائات و شبهات قرار مي­ گيرد و اما عقل قدسي عقلي است که به ساحت حضرت قدس متصل است. هرچه انسان ذکر بيشتر بگويد اين عقل قدسي­تر مي­شود و شناخت او از حقايق امور بيشتر مي­شود. بحث ذکر و فکر را براي اولين بار خواجه مطرح کرده است. البته شيخ اشراق در حکمت بر ذکر بسيار پافشاري مي­کند. ملاصدرا و بوعلي (در برهان صديقين) با عقل قدسي به حقيقت راه پيدا مي­کنند.

7- خلق اصلاحات بديع که مخصوص به ابتکار خواجه است را در کتاب منازل السائرين فراوان مشاهده مي­کنيم.

در بخش اول (بدايت­ها) باب­هاي يقظه، توبه، محاسبه، إنابه، تفکر، تذکر، اعتصام، فرار، رياضت و سماع بحث مي­شود و در بخش دوم (ابواب) نيز، باب­هاي حزن، خوف، اشفاق، خشوع، اخباث، زهد، ورع، تبتُل، رجاء و رغبه مورد بررسي قرار مي­گيرد.

معاملات عنوان بخش سوم است که از باب­هاي رعايت، مراقبت، حرمت، اخلاص، تهذيب، استقامت، توکل، تفويض، ثقه و تسليم سخن مي­راند تا در بخش چهارم (اخلاق) درباره باب­هاي صبر، رضا، شکر، حياء، صدق، ايثار، خلق، تواضع، فتوت و انبساط سخن مي­گويد.

بخش پنجم (اصول) هم مطالبي با محوريت باب­هاي قصد، عزم، اراده، ادب، يقين، انس، ذکر، فقر، غنا و مراد مطرح مي­شود تا خواننده در بخش ششم (وادي­ها) درباره باب­هاي احسان، علم، حکمت، بصيرت، فراست، تعظيم، الهام، سکينه، طمانينه و همت سخن رانده شود.

محبت، غيرت، شوق، قلق به عطش، وجد، دهشت، هيمان، برق و ذوق از باب­هاي بخش هفتم (احوال) است.

بخش هشتم (ولايات) نيز درباره باب­هاي لحظ، وقت، صفا، سرور، سرّ، نفس، غرق، غيبت و تمکن صحبت مي­کند.

بخش نهم (حقايق) هم درباره مکاشفه، مشاهده، معاينه، حيات، قبض، بسط، کسر، محو، اتصال، انفصال با خواننده سخن مي­گويد.

در بخش آخر (نمايات) خواننده مطالبي را پيرامون باب­هاي معرفت، فنا، بقا، تحقيق، تلبيس، وجود، تجريد، تفريد، جمع و توحيد مطالعه مي­کند.

گفتني است شرح منازل السائرين (خواجه عبدالله انصاري) تاليف دکتر اسماعيل منصوري لاريجاني با شمارگان 3000 نسخه و قيمت 85000 ريال در قطع شوميز با جلد گالينگور و قيمت 72000 ريال با جلد شوميز از سوي انتشارات چاپ و نشر بين الملل، منتشر شده است.

 

چهارشنبه 29 شهريور 1391 - 12:39


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری