چهارشنبه 25 مرداد 1396 - 19:44
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گزارش

 

نيما نوربخش

 

يادبودي براي جوانترين فرمانده شهيد دوران دفاع مقدس

 

گزارشي از توليد مستند شهيد باقري

مستند شهيد باقري كه از وي به عنوان طراح عمليات بيت المقدس(عملياتي كه منجر به آزادي خرمشهر شد) ياد مي كنند، درامي مستندگونه است كه زندگي اين سردار جوان دوران جنگ تحميلي را از زمان كودكي تا شهادت به تصوير مي كشد.

به گزارش خبرگزاري ايرنا، قرار بود اين مستند در ايام سي امين سالروز آزادي خرمشهر پخش و بازيگر نقش شهيد باقري براي بينندگان رونمايي شود اما پخش آن به دليل طولاني شدن روند تدوين آن، تعويق افتاده است و به احتمال زياد در هفته دفاع مقدس شاهد اين اثر خواهيم بود.

غلامحسين افشردي كه بعدها به حسن باقري شهرت يافت، جوانترين فرمانده شهيد دوران دفاع مقدس است كه پس از پيروزي انقلاب اسلامي فعاليت خبري خود را در كسوت خبرنگار در روزنامه جمهوري اسلامي آغاز كرد.

باقري كه از وي به عنوان جوانترين فرمانده دوران دفاع مقدس ياد مي شود، در بهمن ماه سال 1361 در سن 27 سالگي در عمليات والفجر در منطقه عملياتي فكه به شهادت رسيد.

او در زمان شهادت فرمانده نيروي زميني سپاه بود و اكنون قرار است زندگي كوتاه وي به عنوان يك اسوه براي نسل سوم انقلاب در قالب يك مجموعه مستندگونه روايت شود.

اين مجموعه مستند با هدف به تصوير كشيدن زندگي يكي از فرماندهان دوران جنگ تحميلي در دست ساخت است.

 اثري كه براي پايبندي به ساختار مستندگونه خود نقبي به آرشيو سپاه و دوران جنگ زده است و از اين طريق قصد دارد تصاوير واقعي از آن دوران پيش روي بيننده بگذارد.

با اين حال بخش هاي داستاني اين مجموعه مستندگونه در تهران، شهرك سينمايي دفاع مقدس و دهكده مقاومت تصويربرداري شده اند و البته بخش هاي مستند آن نيز در خوزستان ثبت شدند.

توليدكنندگان اين اثر، كار را با استفاده از دوربين 16 ميلي متري تصويربرداري كرده اند تا اثر توليدي به فيلم هاي مستند دهه 60 نزديك شود.

براي اين مجموعه كه قرار است در 10 قسمت 50 دقيقه اي روي آنتن برود، حدود سه سال زمان پيش توليد صرف شده است.

استفاده از چهره هايي نزديك به شخصيت هاي واقعي دوران جنگ از جمله شخصيت هاي حسن باقري، محسن رضايي، غلامعلي رشيد، رحيم صفوي، صياد شيرازي، احمد متوسليان و ... از ديگر ويژگي هاي اين مجموعه است.

از مجموع 500 دقيقه اي كه براي اين اثر توليد شده، 250 دقيقه حالت نمايشي دارد و مابقي از آرشيوها، مصاحبه هاي تصويري و حتي ويدئو گرافيك استفاده شده است.

محمدحسين مهدويان نويسندگي و كارگرداني اين اثر را بر عهده دارد و امير بنان مدير اين طرح است.

امير بنان مدير طرح مستند شهيد باقري در گفت و گويي با ايرنا درباره به تعويق افتادن زمان پخش اين مجموعه مي گويد: ابتدا پيش بيني مي شد كه كار تدوين اين اثر سه ماه به طول انجامد اما زمان طولاني تري صرف آن شد و به همين خاطر تدوين آن تا مردادماه ادامه دارد.

وي عنوان شهيد باقري را عنوان اوليه اين اثر عنوان كرد و گفت: عنوان اثر تا يك ماه آينده مشخص مي شود.

بنان درباره اينكه آيا اين مجموعه خواهد توانست مانند شوق پرواز بيننده را جذب خواهد كرد، گفت: مستند شهيد باقري ساختاري تركيبي از درام و مستند دارد در حالي كه آثاري كه تاكنون درباره فرماندهان دفاع مقدس ساخته شده اند، ساختار داستاني و درام داشته اند.

وي در عين حال افزود: عوامل توليد اين مجموعه مستند سعي كرده اند با بهره گيري از چهره هاي واقعي و حتي صداهاي واقعي شخصيت ها، شباهت هاي ظاهري را حفظ كنند كه همين امر بر جذابيت اثر افزوده است.

مدير طرح شهيد باقري استفاده از تصاوير و اسناد واقعي را از ديگر شاخصه هاي اين اثر مستند برشمرد و اظهار داشت: هر چند تلويزيون تجربه ساخت چنين آثار تركيبي را نداشت اما گروه حماسه و دفاع شبكه يك سيما اعتماد خوبي به عوامل توليد مجموعه داشتند كه سبب شد تا اثر بدون دغدغه ساخته شود.

بنان پيش بيني كرد كه اين مجموعه در هفته دفاع مقدس از شبكه يك سيما پخش شود.

بنان با بيان اينكه اين اثر از نظر فرم و ساختار براي بينندگان تلويزيوني تازگي خواهد داشت، افزود: جذابيت مرسوم در مجموعه هاي داستاني در اين اثر ديده نمي شود اما فضاي دهه 60 براي بينندگاني كه نسبت به آن دوره حس نوستالژيك دارند، جذاب خواهد بود.

نگاهي کوتاه به زندگي سردار سرلشگر شهيد حسن باقري:

روز سوم شعبان برابر با 25 اسفند 1334 شمسي ، زاد روز فرخنده امام حسين (ع) در تهران چشم به جهان مي گشايد . از اين رو او را غلامحسين مي نامند . 25 اسفند 1334 شمسي نيز همچون مولايش در هفت ماهگي ، با جثه اي نحيف و استخواني به دنيا مي آيد .

غلامحسين در دو سالگي همراه پدر و مادرش ، به كربلاي معلا سفر مي كند . دوره دبيرستان را در مدرسه مترجمه الدوله واقع در خيابان آيت الله سعيدي و دوره متوسطه را در دبيرستان مروي تهران به پايان مي رساند .

در دوران تحصيل ، عشق و علاقه خاصي نسبت به فراگيري علوم ديني از خود بروز مي دهد . با عضويت در هيات محبان الحسين (ع) پاي سخنرانيهاي شهيد آيت الله دكتربهشتي مي نشيند و هر آنچه مي آموزد ، به دوستان و همسالان خود مي آموزد .

در سال 1354 در رشته دامپروري دانشگاه اروميه پذيرفته مي شود . در اين دوران نيز از تحقيق و مطالعه پيرامون اصول عقايد و قرآن غفلت نمي كند و هر از گاه در كلاسها و مسجد دانشگاه ، براي دانشجويان سخنراني مي كند .

وي به عنوان يك چهره مذهبي فعال در سطح دانشگاه مورد توجه قرار مي گيرد . چند بار با استادان غربزده به بحث و مجادله مي پردازد . فعاليتهاي او سرانجام منجر به درگيري با گارد رژيم و اخراج وي از دانشگاه مي شود .

غلامحسين اسفند ماه 1356 براي سربازي اعزام مي شود . از آنجا كه روحي جستجوگر و سري پرشور داشت ، در دوران سربازي نيز يك لحظه از ارشاد و هدايت فكري سربازان باز نمي ايستاد . ازاين رو ، او را از پادگان جدا كرده ، راننده يك افسر جزء مي كنند تا با سربازان نتواند ارتباط برقرار بكند .

به دنبال فرمان امام خميني (ره) مبني بر فرار سربازان از پادگانها ، سربازي را ترك مي كند و بطرز جدي همراه با مردم ، به مبارزه عليه رژيم شاه ادامه مي دهد .

او در تصرف كلانتري 14 و پادگان عشرت آباد نقش موثر و فعالي را ايفا مي كند .

در كميته استقبال از امام عاشقانه فعاليت مي كند . غلامحسين پس از پيروزي انقلاب اسلامي ، در نهادهاي مختلف فعاليت مي كند يك بار نيز به عنوان خبرنگار سفر پانزده روز به  لبنان  و  اردن انجام مي دهد و گزارش تحليلي جامعي از وضع نابسامان مسلمانان آن جا مي كند .

 خرداد ماه 1358 ديپلم ادبي مي گيرد و در رشته حقوق قضايي دانشگاه تهران قبول مي شود . وي در دانشگاه ، نقش مؤثري در مقابله با توطئه هاي ضد انقلاب ايفا مي كند.

باقري اوايل سال 1359 به عضويت سپاه در مي آيد و در واحد اطلاعات مشغول خدمت مي شود . در اين واحد بود كه نام مستعار حسن باقري  برايش انتخاب مي شود .

فعاليتهاي شهيد در دوران دفاع مقدس

حسن باقري اول مهر ماه 1359 ، همراه تعدادي از پاسداران راهي جبهه هاي جنوب مي شود . در بدو ورود به اهواز ، اقدام به راه اندازي واحد اطلاعات و عمليات رزمي  براي دستيابي به اطلاعات دقيق از موقعيت دشمن مي كند .

او خود شخصاً همراه ديگر نيروهاي اطلاعاتي ، به شناسايي مواضع نيروهاي عراق مي پردازد . در برخي موارد تا عقبه دشمن نفوذ مي كند .

باقري توان ، هوش و استعداد شگرفي در تحليل اطلاعات دشمن از خود نشان مي دهد : به طوري كه در اغلب مواقع ، تحركات احتمالي دشمن را پيش بيني مي نمايد . اقدامهاي پيگير و اساسي او در زمينه اطلاعات ، به راه اندازي واحد اطلاعات ـ عمليات در ستاد عمليات جنوب منتهي مي شود.

نيروهاي اين واحد ، در كمتر از سه ماه ، در همه محورهاي جنوب ، با تمام قدرت مستقر مي گردند و به عنوان چشم فرماندهي ، در محورهاي مختلف عمل مي كنند .

از ديگر اقدامهاي مفيد شهيد باقري ، تشكيل بايگاني اسناد جنگ ، ترجمه اسناد و شنود بي سيم دشمن است كه هر كدام نقش ارزنده اي در جنگ ايفا مي كند . همچنين طراحي گردانهاي رزمي و سازماندهي آنها از كارهاي خوب او محسوب مي شود .

شهيد باقري ، به دليل برخورداري از توانمندي فكري و شهامت نظامي در دي ماه 1359 به عنوان يكي از معاونان ستاد عمليات جنوب انتخاب مي شود و در شكست محاصره سوسنگرد ، فرماندهي عمليات امام مهدي (عج) را مي پذيرد .

در فتح  ارتفاعات الله اكبر و دهلاويه  نقش بسيار ارزنده و مهمي ايفا مي كند . در اجراي عمليات فرمانده كل قوا  شركت مي جويد و در اين عمليات به عنوان فرماندهي لايق و كاردان شناخته مي شود.

در عمليات  ثامن الائمه، فرماندهي محور دارخوين را به او مي سپارند و در شكست حصر آبادان  در طراحي و سازماندهي عمليات و كسب اخبار و اطلاعات از دشمن ، نقش مؤثري ايفا مي كند .

در عمليات طريق القدس  براي اولين بار قرارگاه مشترك نصر  ميان سپاه و ارتش ايجاد و شهيد باقري به عنوان فرمانده قرار گاه نصر منصوب مي شود و در عمليات فتح المبين ، بيت المقدس  و رمضان ، با لياقت و شايستگي تمام ، انجام وظيفه مي كند .

پس از پايان عمليات رمضان ، از سوي فرماندهي كل سپاه ، به سمت فرماندهي قرارگاه كربلا و جانشين فرماندهي كل در قرارگاه هاي جنوب منصوب مي شود .

پس از شكل گيري سازمان رزمي سپاه ، با توجه با توان و تجربه هاي كه شهيد باقري داشت ، به عنوان جانشين فرماندهي يگان زميني سپاه پاسداران برگزيده مي شود و بنيان يك يگان رزمي استوار و شكست ناپذير را بنا مي نهد .

ويژگيهاي اخلاقي

شهيد باقري ، فردي با تقوا ، هوشمند ، مبتكر و در عين حال متواضع و فروتن بود . در شرايط سخت ، صبر و بردباري را از دست نمي داد . شجاعت و شهامت وي زبانزد بود .

دکتر محسن رضائي، فرمانده سابق سپاه مي گويد : «شهيد باقري اسوهء حماسه و شجاعت و استعداد فوق العاده بود . ايشان از يك روحيهء سلحشوري و حماسي بسيار عظيمي برخوردار بود . در خطوط مقدم هميشه حاضر بود .»

شهيد باقري همواره نيروها را به وحدت و هماهنگي دعوت مي كرد و در اين زمينه ، از هيچ تلاشي دريغ نمي كرد . هر جا كه به او نياز بود ، به سرعت در صحنه حضور مي يافت . او فردي خود ساخته و وارسته بود .

نسبت به حفظ بيت المال ، حساسيت خاصي داشت . سردار عزيز جعفري مي گويد : «پس از عمليات امام مهدي (عج) ، حسن را ديدم كه سطل دستش بود و فشنگهاي روي زمين را جمع مي كرد .»

در تمام كارها فقط رضاي خدا را در نظر داشت و همه تلاشش براي جلب حضرت حق بود . در جبهه به نام سقاي بسيجيان معروف بود . آنان را خيلي دوست داشت .

در وراي شخصيت نظامي ، روحي لطيف داشت كه سرشار از مهر و عطوفت و از خود گذشتگي بود. برخي تعجب مي كردند كه با اين رقت قلب ، چگونه مي جنگد . اينها همه نشانگر روح بزرگ او بود كه همه صفات نيك را يكجا داشت .

شهادت

چگونگي شهادت اين فريد عرصه هاي نبرد ، با تمام خصلتهاي خوب و والاي انساني ، براي اقدامهاي نظامي خود ، در پي معشوق و معبودش بود و سرانجام به وصل جانان رسيد واز آلام دنيا و مافيها رهيد . شهيد باقري ميقاتش را در جبهه ها يافته بود . از اين روي ، ماندن در جبهه را به رفتن سفر حج در سال 1361 ترجيح داد .

روز 9 بهمن 1361 ، روز ميعاد شهيد باقري بود و شناسايي ضيافتي براي يك ملاقات جاودانه . پنج روز دور ماندن از جبهه ها ـ حتي اگر براي زيارت كعبه باشد ـ شايد براي شهيد باقري زياد بود .

 

 

 

 

دوشنبه 8 خرداد 1391 - 10:31


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری