چهارشنبه 26 مهر 1396 - 9:23
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

محمدرضا صادقي

 

حماسه هاي يک شهر جنگي

 

 

کتاب«مقاومت در سوسنگرد»؛ شامل خاطرات علي بالشي، عضو شوراي فرماندهي و فرمانده عمليات سپاه پاسداران سوسنگرد است که مصاحبه و تدوين آن توسط سيد قاسم ياحسيني انجام شده و انتشارات سوره مهر آن را چاپ و منتشر کرده است. اين کتاب ششصدو دومين محصول دفتر ادبيات و هنر مقاومت حوزه هنري است که در بخش خاطران جنگ ايران و عراق، يکصدو نود و هفتمين اثر محسوب مي شود.

ياحسيني در مقدمه کتاب آورده است: در رمضان سال 1384 براي ضبط خاطرات جنگ رزمنده هاي قديمي به سوسنگرد و دشت آزادگان رفتم، سردار علي ناصري مرا با علي بالشي آشنا کرد. بالشي از جوانان مبارز و انقلابي و يکي از پايه گزاران سپاه پاسداران سوسنگرد است.

کتاب مقاومت در سوسنگرد در يازده فصل تنظيم شده که فصل اول با بيوگرافي شخصي علي بالشي شروع و در ادامه رويدادهاي مربوط به شهر سوسنگرد در دوران انقلاب اسلامي و دفاع مقدس به محوريت اصلي کتاب تبديل مي شود.

راوي ابتدا به هسته هاي اوليه مبارزه جوانان سوسنگرد در شکل گيري وقايع انقلاب اسلامي اشاره مي کند که با راهنمايي و هدايت آيت الله علي کرمي، از روحانيون برجسته سوسنگردي فعاليت هاي مخفيانه اي عليه حکومت طاغوت داشته اند. «اواخر دهه 40 و اوايل دهه 50، اهواز به لحاظ سياسي شهر پر جنب و جوشي بود. گروه هاي سياسي مسلمان و مارکسيست در آن فعاليت مي کردند. ما در سوسنگرد حول محور روحاني برجسته سوسنگردي آيت الله علي کرمي، برادر آيت الله شيخ محمد کرمي در مسجد جامع سوسنگرد فعاليت مي کرديم.»  ( ص 7)

فصل دوم کتاب با اشاره به نخستين حرکت انقلابي در سوسنگرد آغاز مي شود که مربوط به چهارم آبان سال 1357 است. در ادامه، ماجراي ترور«پل گريم» جاسوس آمريکايي در شهر اهواز شرح داده مي شود که در اين تيم ترور جوانان مبارز سوسنگردي هم حضور داشته اند. همچنين در فصل سوم روزهاي منتهي به بهمن ماه سال 1357 توضيح داده مي شود و در فصل چهارم، علي بالشي خاطرات خود از نخستين روزهاي پس از پيروزي انقلاب اسلامي در شهر مرزي سوسنگرد را بيان مي کند. راه اندازي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي در شهر سوسنگرد و حوادث جانبي آن از بخش هاي اصلي اين فصل است.«...آن روزها امام خميني فرمان تشکيل سپاه پاسداران را صادر کرده بودند. در خوزستان هم سپاه پاسداران تشکيل شده بود. فرمانده شوراي فرماندهي سپاه پاسداران خوزستان برادر علي شمخاني بود. برادر احمد غلامپور هم در اين شورا حضور داشت. غلامپور در سال هاي قبل از انقلاب با من همکلاسي و هم محله بود. ما به خوبي همديگر را مي شناختيم. وقتي موضوع را با آيت الله کرمي مطرح کردم، ايشان فرمودند:«برويد و سپاه پاسداران را در سوسنگرد راه اندازي کنيد.» من به اهواز رفتم و با غلام پور صحبت کردم. گفت:« با هماهنگي فرماندار، سپاه را تشکيل بدهيد.»  ( ص 32)

راوي در ادامه به نفوذ عوامل و جاسوسان رژيم بعثي عراق در منطقه مرزي دشت آزادگان اشاره مي کند که باعث ناامني در اين بخش از کشور در ماه هاي اوليه پس از پيروزس انقلاب اسلامي شده است. خاطرات علي بالشي در اين بخش بيشتر جنبه تحليلي به خود مي گيرد و او با در کنار هم قرار دادن وقايع آن مقطع حساس تاريخي و ارتباط آنها با همديگر، به تجزيه و تحليل رويدادهاي پس از پيروزي انقلاب اسلامي در منطقه دشت آزادگان و زمينه هاي آغاز جنگ تحميلي مي پردازد.«عراقي ها به صورت وسيعي اقدام به وارد کردن انواع مسلسل، کلت و حتي آر. پي. جي 7 به مرز دشت آزادگان مي کردند. با قيمت هاي بسيار پايين و حتي در اغلب اوقات مجاني اين سلاح ها را ميان عشاير عرب توزيع مي کردند...حزب بعث عراق در اوايل سال 1358 شروع به آموزش عده اي از مزدوران و دست نشاندگان خود براي بمب گذاري و تخريب مناطق حساس يا پر جمعيت خوزستان و دشت آزادگان کرد...»  (ص 37 و 38 )

نشانه هاي آشکاري از يک تجاوز قريب الوقوع از سوي ارتش عراق به خاک کشورمان در اين بخش از خاطرات راوي ديده مي شود.

علي بالشي در فصل ششم به روايت خاطرات خود از آغاز جنگ تحميلي و روزهاي نخست آن در شهر مرزي سوسنگرد مي پردازد.

 همچنين در فصل هاي بعدي به دو بار اشغال شهر سوسنگرد و بازپس گيري آن از سوي رزمندگان و اهالي شهر اشاره مي شود. در اين بخش ها خاطرات راوي نسبت به بخش هاي اوليه کتاب از جزئيات بيشتري برخوردار است و او سعي کرده وقايع روزهاي سخت مقاومت در شهر سوسنگرد را با توضيحات کامل براي مخاطبان روايت کند. اسامي شخصيت ها و اماکن مختلف هم در اين بخش ها با توضيحات کامل تر براي مستند کردن خاطرات آورده شده است. در چند مورد هم با آوردن زير نويس، توضيحات بيشتر درباره اشخاص و اماکن مطرح شده در خاطره بيان شده است.

نثر کتاب از سادگي و وضوح لازم برخوردار است و مخاطب هنگام مطالعه آن با مشکل خاصي برخورد نمي کند. در بخش ويرايش هم قواعد نوشتاري تا حد ممکن رعايت شده و در مجموع، کتاب مقاومت در سوسنگرد ناگفته هايي از اين شهر مقاوم در دوران دفاع مقدس و اثر خوشخواني براي علاقه مندان به کتاب هاي خاطره با موضوع دفاع مقدس است.

بخش پاياني کتاب مربوط به تصاوير مرتبط با موضوع خاطرات است که در آن، 5 تصوير و 3 سند ارائه شده و همچنين طراحي روي جلد کتاب را هم محمد جهاني مقدم انجام داده است.

 

 

 

 

 

 

 

شنبه 16 ارديبهشت 1391 - 14:7


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری