شنبه 29 مهر 1396 - 10:31
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گفتگو

 

مونا ناصرپور

 

نظر سنجي تبيان معتبر است

 

 

نتايج نظر سنجي تبيان معتبر است، چرايي اين مطلب را از زهره حسيني معاونت شبکه اجتماعي موسسه فرهنگي اطلاع رساني تبيان جويا شديم، وي در مصاحبه اي کوتاه اعلام کرد: علت معتبر بودن و قابل استناد بودن نتايج نظر سنجي‌هاي تبيان را مي‌توان هويت واقعي اعضا اعلام کرد.

 

·        در خصوص فعاليت بخش نظر سنجي تبيان توضيح دهيد؟

همان طور که مي‌دانيد تبيان وقتي اقدام به عضو گيري مي‌کند، به هويت واقعي افراد بها مي‌دهد. اين هويت واقعي در خيلي از بخش‌هاي سايت مورد استفاده قرار مي‌گيرد، به اين صورت که در زمان ارائه‌ي خدمات، براي توزيع عادلانه‌يآن‌ها از هويت واقعي استفاده مي‌کنيم. از طرف ديگر يکي از ارزش‌هاي واقعي بودن هويت افراد براي ما اين است که در مناسبت‌ها و موقعيت‌هاي مختلف که اقدام به نظرسنجي از کاربران تبيان مي‌کنيم، چون اين افراد واقعي هستند نتايج اين نظرسنجي اينترنتي براي ما بسيار معتبر و قابل استناد خواهد بود.

شاهد مدعاي ما چند دوره نظرسنجي است که توسط تبيان انجام شده، از جمله انتخابات مجلس در چهار سال قبل، دو دوره انتخابات رياست جمهوري در سال‌هاي 88 و 84 که کاملاً منطبق با واقعيت بود و ميزان اختلاف با اتفاقي که در واقعيت رخ داد بسيار ناچيز بود. اين نشان مي‌دهد که ما مي‌توانيم حتي مسائل مبتلا به جامعه را به نظرسنجي گذاشته، روي آن تحليل انجام داده و به نتايج خوبي برسيم.

معاونت شبکه‌ي اجتماعي تبيان پس از تاسيس و محول شدن امور نظرسنجي‌ها به آن، سعي کرد اين نظر سنجي‌ها را در قالب بخشي ببرد که در آن کارهاي تحليل آماري و بررسي‌ها به شکل آکادميک و زير نظر اساتيد دانشگاه انجام شود. به همين علت بعد از تاسيس اين واحد، با بعضي اساتيد دانشگاه رايزني کرديم که به عنوان مشاور با ما همکاري داشته باشند و موفق شديم نظرسنجي‌هاي بسيار خوبي را اجرا کنيم.

·        آيا تحليل‌هاي انجام شده نظر سنجي تبيان بر روي سايت قرار مي‌گيرد؟

اگر نظرسنجي و اطلاعات محرمانه نباشد، نتايج کلي آن به صورت آنلاين روي سايت نمايش داده مي‌شود. مانند نظرسنجي انتخابات مجلس که هم اکنون روي سايت قرار دارد، اسامي نمايندگان تهران و آرا مربوط به هر يک به صورت درصد، همزمان روي سايت وجود دارد.

اما گاهي برخي از نظرسنجي‌ها و تحليل‌هاي بعدي انجام شده روي آن، حالت محرمانه دارد و جز اسناد طبقه بندي شده‌ي محرمانه محسوب مي‌شود. اين اطلاعات فقط در اختيار مسئولين مجموعه و رياست عالي سازمان قرار گرفته و بعضاً در صورت صلاحديد مسئولين تبيان در اختيار برخي نهاد و ارگان هايي که مي‌تواننداستفاده‌ي مناسبي از اين تحليل‌ها داشته باشند، قرار داده مي‌شود.

به عنوان مثال، ما دو دوره نظرسنجي در مورد هدفمندي رايانه ها انجام داديم، که تحليلي که روي آن انجام شد خيلي خوب توانست نظر مسئولين را به خود جلب نمايد، زيرا که نظر جامعه اي است که در واقعنمونه‌ي کوچکي از مخاطبان طرح هستند.

در خصوص ماهواره ما نظرسنجي داشتيم که نتايج جالبي داشت، تحليل آماري که روي آن انجام شد بسيار گويا بود و مي‌توانست راهکارهايي را در اختيار مسئولين قرار دهد. نظرسنجيبرخي مسائل مبتلا به جامعه از جمله بحث مهريه، مباحث مربوط به واحد پول ملي که نظرسنجي آن نکات جالبي داشت.

نظرسنجي‌هاي مذهبي ما به عنوان مثال بررسي شاخص‌هاي دينداري در افرادجامعه، در حالت فعلي از ديدگاه کاربران تبيان مورد تحليل قرار گرفت.

يک نظرسنجي هم در مورد فتنه‌ي سال 88 داشتيم، کاربران نظرات خود را در اين زمينه بسيار واضح و شفاف بيان کردند.

در مورد نظرسنجي نمايندگان تهران، تقريباً از 2 ماه قبل اين نظرسنجي شروع شد. در مرحله‌ي اول يکسري امور کلي را در ارتباط با انتخابات به نظرسنجي گذاشتيم. اينکه مردم چه مقدار از عملکرد مجلس فعلي رضايت دارند، نقش مجلس را چه مي‌دانند، ارتباط بين مجلس و دولت را چطور تبيين مي‌کنند.

سوا لات نظرسنجي زير نظر کارشناسان امر طراحي مي‌شودزيرا بسيار مهم است که سوا لات به گونه اي طرح شوند که هم جامع و هم مانع باشند. جهت گيري نداشته و مورد خاصي را به مخاطب القا نکند. سؤال بايد کاملاًبي‌طرفانه نظر کاربر را جويا شود که بتواند ما را به يک تحليل درستي از آرا جامعه برساند.

در نظرسنجي سوم انتخابات، کانديدهاي هر استان را براي راي گيري قرار داديم. اين امر تاکنون در مورد تهران و يزد عملي شده است، ساير شهرها فعلاً غيرفعال هستند تا کامل شدن ليست مربوط به کانديدهاي آن استان.انشا الله پس از تکميل شدن، اين بخش جز يکي از موفق‌ترينطرح‌هاي نظرسنجي تبيان خواهد بود.

لازم به ذکر است که نظرسنجي‌هاي تبيان به دليل واقعي بودن هويت افراد شرکت کننده، نتايج بسيار نزديک به واقعيت دارد؛ و به دليل اينکه نظرسنجي از اعضا انجام مي‌شود و ما به تمام اطلاعات و مشخصات هر عضو دسترسي داريم مثل جنسيت، سن، محل زندگي، تحصيلات، شغل و ...، از اين اطلاعات استفاده مي‌کنيم براي تحليل آماري نظرسنجي توسط اساتيد فن که منجر مي‌شود به ارائه‌ي راهکارهايي، که براي مسئولين قابل توجه و موثر خواهد بود.

نظرسنجي‌هاي تبيان اکنون به جايگاهي رسيده که مي‌تواند سفارش گيرنده باشد از سازمان و نهادهاي ديگر، به عنوان نظرسنجي‌هاي صحيحي که نتايج آن در نهايت به آن سازمان يا نهاد ارائه مي‌شود؛ کما اينکه ما اکنون در مورد کتاب «دا» سفارش نظرسنجي داشتيم از طرف فردي که مشغول انجام تحقيقي است در اين زمينه که اين کتاب چه پتانسيلي داشت که در اين حد پرفروش شد و چرا کتاب‌هاي ديگر اين حالت را نداشتند. ما بعد از اجراي نظرسنجي، نتايج آن را به سفارش دهنده منعکس مي‌کنيم؛ و اين نشان دهنده‌ي اين است که واحد نظرسنجي تبيان به وزنه اي تبديل شده که مي‌تواند سفارشات سازمان‌ها، نهادها و ارگان‌هاي ديگر را هم انجام دهد.

·        يکي از مواردي که شما به آن اشاره کرديد نظرسنجي انتخابات مجلس بود به اين صورت که با کليک روي استان مورد نظر به ليست نماينده ها دسترسي پيدا مي‌کنيم. اين طرح علاوه بر اينکه از يکنواختي و کسالت جلوگيري کرده، در افراد اين اشتياق را ايجاد مي‌کند که نتايج مربوط به هر نماينده را تا روزهاي آخر دنبال کنند. آيا براي دور دوم انتخابات مجلس نيز اين کار انجام شده است؟

بله در حال حاضر در مورد انتخابات مجلس به اين دليل نقشه‌ي استان را گذاشته‌ايم که هر شهري قرار است که به نماينده‌ي همان شهر راي دهد؛ و نيز امکان بررسي اينکه در هر استان کدام نامزد رتبه اول را دارد.

در دور دوم انتخابات نيز ما اين روش نظر سنجي را در تبيان پياده کرده‌ايم و کاربران مي‌توانند به راحتي در اين دوره نظر سنجي نيز شرکت کنند.

در انتخابات مجلس هر استان و شهري در حوزه‌ي خودش کانديد دارد. از طرف ديگر طرحي داشتيم براي مشخص کردن اينکه اقبال هر کانديد در کدام استان بيشتر بوده است.

 

·        اگر کاربري انتقاد يا پيشنهادي از نظر سنجي که شما انجام مي‌دهيد داشته باشد، آيا آن را اعمال مي‌کنيد؟

من با اطمينان اين را به شما مي‌گويم که ما در معاونت شبکه‌ي اجتماعي چون با کاربران در ارتباطيم، اصول کار و فعاليت مان کاربرمداري است يعني کاربر و نظرات آن‌هابراي ما اهميت دارد. ممکن است نظر کاربر 100% و به طور کامل اعمال نشود اما نسبت به آن بي تفاوت هم نيستيم. در بسياري نظرسنجي‌هايگذشته‌ي ما کاربر از سو الي انتقاد کرده و گفته اين سؤال جهت گيري داشت و حتي در مورد کل نظرسنجي مسائلي را عنوان کرده است. به عنوان مثال در نظرسنجي که قبل از اجرا شدن طرح هدفمندي يارانه ها انجام شد، برآورد کلي حاصل شده اين بود که همه اين طرح را طرح موفقي مي‌دانند اما نگران تورم و گراني و مسائلي از اين دست هستند. در نهايت مشاهده کرديم که همين اتفاق هم افتاد؛ طرح از نظر اقتصادي طرح موفقي است اما تبعاتي دارد مثل تورم و گراني و کاربر ما که از قشر متوسط است نگراني خود را به نحوي به ما ابراز کرد.

ما حتي نظراتي که کاربر در قسمت پايين نظرسنجي ثبت مي‌کند را هم تحليل مي‌کنيم. به اين معني که به نظرات مکتوب کاربر حتي در خارج از روال نظرسنجي بها داده و به آن‌هامي‌پردازيم، زيرا بسياري از حرف هايي که در قالب نظرسنجي بيان نشده در اين نظرات ديده مي‌شوند و براي ما حائز اهميت هستند. کما اينکه در انتخابات مجلس اين مورد وجود داشت، بعضاً برخي در قسمت نظرات پايين نظرسنجي با هم بحث مي‌کردند که در انتخابات شرکت بکنند يا خير که نشان دهنده‌يدغدغه‌يآن‌ها در اين زمينه بود. عده اي ديگران را تشويق مي‌کردند که در انتخابات شرکت نکنيد، عده‌ي ديگري با توجه به رسالت و طرز تفکرشان از انتخابات دفاع کرده و دلايل شرکت در آن را ذکر مي‌کردند. اين‌ها مسائلي است که در نظرسنجي مطرح نمي‌شود، ما از کاربر سؤالنمي‌کنيم که در نظرسنجي شرکت مي‌کنيد يا خير، زيرا که سؤال خطرناکي است، کاربر گمان مي‌کند ما در حال گرفتن اطلاعات هستيم و خود را عقب مي‌کشد. همين کاربر وقتي اين سؤال را در نظرسنجي نمي‌بيند، خودش در مورد آن ابراز نظر مي‌کند؛ بيان مي‌کند که شايد از عملکرد مجلس راضي نباشد اما طبق فرموده رهبر، يا به عنوان حق انساني خود و يا با اين ديد که بايد کشورش را بسازد و اين وظيفه‌ي ديني و ملي و شرعي اوست در انتخابات شرکتمي‌کند. اين نظرات خارج از نظرسنجي براي ما بسيار داراي اهميت است و حتماً به آن‌هامي‌پردازيم.

·        شما فرموديد که سفارش نظرسنجي هم مي‌گيريد مانند کتاب «دا»در اين خصوص نيز توضيح دهيد؟

بله به عنوان مثال چند سال پيش زماني که سردار طلايي مسئول نيروي انتظامي تهران بزرگ بودند، از تبيان بازديد کردند و بعد از آن ما سفارش نظرسنجي داشتيم راجع به بحث ماهوارهکه انجام شد، نتايج آن روي سايت هست. منوي باشگاه کاربران، بخش نظرسنجي‌ها شامل تمام مواردي است که تا به حال اجرا شده است.

ما حتي سفارش نظرسنجي در مورد چهارشنبه سوري داشتيم براي بررسي ديدگاه ها در اين زمينه و اينکه آيا چهارشنبه سوري را مي‌توان حذف کرد يا بايد اجرا شود و يامي‌توان به شکل ديگري به آن پرداخت.

·        در زمان پذيرفتن سفارش نظرسنجي از يک موسسه، آيا طراحي سؤال‌ها و مسائل مربوط به نظرسنجي به عهده‌ي خود موسسه است يا شما؟

گاهي اوقات خود فرد يا سازمان سفارش دهنده زحمت طراحي سؤال‌ها نظرسنجي را کشيده و آن را در اختيار ما قرار مي‌دهد. در اين صورت ما فقط يک مرحله‌ي تصويب طرح توسط مسئولين ارشد مجموعه راخواهيم داشت، که يا در کارگروه محتوا مطرح مي‌شود و يا توسط مديرعامل مجموعه صورت مي‌گيرد. در صورت تصويب و تاييد توسط مديرعامل، طراح اجرا خواهد شد.

گاهي اوقات هم به ما سفارش هايي مي‌دهند و ما زير نظر اساتيد دانشگاه آن را تنظيم، تصويب و در نهايت اجرا مي‌کنيم.

·        خط قرمز نظر سنجي تبيان کجاست؟

بله ما خطوط قرمزي هم داريم، در بعضي مباحث اصلاً وارد نمي‌شويم. در تبيان براي همه‌ي مباحث خطوط قرمز وجود دارد. طبيعي است که براي برخي موضوعات خط قرمز وجود داشته باشد و ما تمايلي به نظرسنجي در آن زمينه ها نداريم.

·        تبادل و همکاري تبيان با يک سازمان براي قبول سفارش نظرسنجي به چه صورت است؟ اين سازمان آيا هزينه اي پرداخت مي‌کند؟ مدت زماني نظرسنجي چگونه است؟

قبول سفارش با تعاملاتي که ما با مؤسسات داريم انجام مي‌شود. اين تعاملات شامل موارد زيادي است، همان طور که ما براي سازمان مربوط نظرسنجي انجام مي‌دهيم، آن‌ها نيز مي‌توانند براي ما خدماتي داشته باشند. اين سفارش يا تهاتري، و در صورتي که شخصي باشد با دريافت هزينه انجام مي‌شود. البته تاکنون ما از شخصي بابت نظرسنجي هزينه اي دريافت نکرده ايم، نه به اين معني که تمايلي وجود نداشته، بلکه بيشتر تهاتري عمل کرديم. به عنوان مثال اگر تحقيقاتي انجام شده در اختيار تبيان قرار گرفته، يا اگر موسسه يا سازماني سفارش نظرسنجي داده‌اند، در قبال آن خدماتي به تبيان ارائه کرده است.

براي اين قضيه ما تعرفه هايي هم داريم و اگر افرادي به صورت شخصي تمايل به سفارش نظرسنجي داشته باشند اين امر با تصويب مسئولين مجموعه امکان پذير است.

·        جنابعالي شخصأ در اين نظرسنجي‌ها شرکت مي‌کنيد؟

بله. من زماني که نظرسنجي روي سايت قرار مي‌گيرد به عنوان اولين نفر در نظرسنجي شرکت مي‌کنم براي اطمينان از اينکه برنامه درست کار کند و خطايي نداشته باشد. با اينکه ديدگاه من هنگام شرکت در نظرسنجي، اطمينان از صحت برنامه است اما سعي مي‌کنم جوابي را که صحيح مي‌دانم انتخاب کنم و پاسخي بيهوده اي ندهم. زيرا که پاسخ بيهوده‌ي من به عنوان يک فرد پاسخ دهنده به نظرسنجي، در تحليل نهايي تأثير خواهد داشت. ما هميشه از کاربران هم خواسته‌ايم که نظرسنجي چه امتياز داشته باشد و چه نداشته باشد، نظر واقعي خود را بيان کنند و اطمينان داشته باشند که بيان نظر آن‌ها نه تنها ضرري نخواهد داشت، بلکه به مسئولين بالاتر کمک خواهد کرد به ديدگاه و نظرات جامعه رسيده و به آن فکري که در ذهن افراد جامعه مي‌گذرد پي ببرند.

به همين دليل من و همه‌ي همکارانم اگر نظرسنجي انجام شود حتماً در آن شرکت مي‌کنيم.

·        اگر برنامه اي در زمان مشخصي باشد که شما بخواهيد براي آن نظرسنجي طراحي کنيد (و نه سفارش بگيريد) به عنوان مثال انتخابات، براي طراحي اين نظرسنجي چقدر بايد زمان بگذاريد؟

عمده زماني که براي نظرسنجي صرف مي‌شود فاز اول يعني طراحي سؤال است که زير نظر اساتيد دانشگاه انجام مي‌شود. به عنوان مثال نظرسنجي فعلي فقط اسم نامزدهاي انتخاباتي است و سؤال متفرقه اي هم ندارد، اما در دو نظرسنجي گذشته‌ي انتخابات که سؤالات تخصصي بود زير نظر کارشناسان علوم سياسي انجام شد. طراحي سؤالات اين دو نظرسنجي با حساب تبادل نظر با اساتيد دانشگاه و مشاوراني که در اين زمينه با ما همکاري مي‌کنند، تقريباًبازه‌ي زماني يک هفته را لازم دارد.

در نظرسنجي ماهواره که اکنون در دست کار داريم چون نياز به تحقيق بيشتري داشته، حدوداً از يک ماه گذشته طراحي سؤالات آن در حال انجام است، زيرا به صورت اخص در مورد برخي برنامه هاي ماهواره تحقيق مي‌کند و سؤالات آن بايد بسيار حرفه اي طراحي شوند، طوري که هيچ شائبه اي به آن وارد نباشد. البته اين 1 ماه به طور کامل نبوده بلکه سؤالاتمداوم در حال تبادل بوده که طبيعتاً يک زماني را به خود اختصاص مي‌دهد.

بعد از تصويب مرحله‌ي دوم است که برنامه نويسي نظرسنجي و ورود سؤالات انجام مي‌شود. اين مرحله 1-2 روزه صورت مي‌گيرد و به زمان زيادي نياز ندارد. در اين زمان بنر هم طراحي مي‌شود.

سپس 10-20 روز نظرسنجي روي سايت در دسترس کاربران قرار مي‌گيرد. بعد از اتمام نظرسنجي يک بازه‌ي زماني 2 هفته اي هم صرف تحليل آماري مي‌شود. اطلاعات استخراج شده و تحت نظر اساتيد و با مشورت آن‌ها تحليل مي‌شود. نهايتاً اين تحليل به صورت يک فايل ذخيره شده و به مديرعامل مجموعه ارائه مي‌شود. در صورت صلاحديد ايشان در اختيار سازمان يا موسسه اي که به آن نياز دارند، قرار مي‌گيرد.

·        مدت زمان قرار گرفتن نظرسنجي روي سايت از استانداردي پيروي مي‌کند؟

خير، بستگي به موضوع نظرسنجي دارد. به عنوان مثال ما در نظر داشتيم خدمتي را به کاربران تبيان ارائه دهيم در رابطه با تلويزيون‌هاي هوشمند؛ نظرسنجي که در اين رابطه روي سايت قرار گرفت خيلي زود به ما نشان داد که خيلي از کاربران ما نمي‌دانند تلويزيون هوشمند چيست. بنابراين ديگر نيازي نبود که نظرسنجي بيش از آن روي سايت قرار داشته باشند، آن را برداشتيم.

برخي از نظرسنجي‌ها لازم است طبق يک استانداردي حداقل 15-20 روز روي سايت قرار گيرند، که تعداد افراد شرکت کننده به تعداد مدنظر ما برسد.

·        براي انتخابات اين زمان بيشتر خواهد بود؟

نظرسنجي‌هاي انتخابات معمولاً 15-20 روز روي سايت قرار داشته‌اند.

·        در رابطه با نظرسنجي‌ها اگر مطلبي باقي مانده بفرماييد:

با توجه به اينکه نظرسنجي‌هاي تبيان، اعتباري دارد که شايد کمتر واحد نظرسنجي به آن رسيده باشد، اميدوارم بعد از اين مصاحبه،ارگان‌ها و نهادها اگر نيازي احساس مي‌کنند از اين خدمات استفاده کنند.

 

دوشنبه 11 ارديبهشت 1391 - 11:38


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری