شنبه 25 آبان 1398 - 2:10
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

اميد زماني

 

متفکران کليدي

 

عنوان: متفکران کليدي

نوشته: سيمون تورمي و جولز تاونزند

ترجمه: موسسه خط ممتد انديشه

ناشر: انتشارات اميركبير

چهارمين جلد از مجموعه متون انتقادي غرب مدرن با نام متفکران کليدي؛ از نظريه انتقادي تا پست مارکسيسم، نوشته سيمون تورمي و جولز تاونزند را انتشارات دانشگاه استنفورد در سال 2006 منتشر کرده و توسط موسسه تحقيق و ترجمه «خط ممتد انديشه» ترجمه شده است. اين موسسه با دعوت گروهي از مترجمان کوشيده است زمينه­هاي همکاري ايشان را فراهم آورد و سعي کرده که کار گروهي مترجمان را به گونه­اي سامان دهد که بتوان از ظرفيت­هاي علمي سود جست و کتاب­هايي را روانه بازار نشر کرد که شايد مترجمان به تنهايي فرصتي براي به انجام رساندن ترجمه تمامي آن نمي­يافتند. اينکه نام اين موسسه به عنوان مترجم ذکر شده، به اين معناست که موسسه خط ممتد انديشه، مسوليت هر اشتباهي را مي­پذيرد و البته قدرداني از گروهي را که در اين کار سهمي داشته­اند، وظيفه خود مي­ داند.

کتاب متفکران کليدي: از نظريه انتقادي تا پست مارکسيسم همان گونه که از عنوانش نيز برمي­آيد، درآمدي بر انديشه­ هاي انتقادي رايج در دنياي غرب است. انديشه­هاي انتقادي در اين کتاب به تفکيک انديشمندان ارائه شده و از اين رو مي­تواند تصويري کلي از محورهاي انتقادي موجود در فرهنگ و انديشه غربي را در اختيار خواننده خود قرار مي­دهد. در فصل­هاي مختلف اين اثر به انديشمنداني چون کاستور ياديس، دلوز و گاتاري، ژان فرانسوا ليوتار، لاکلاو، موفه، اگنس هلو، يورگن هابرماس و ژاک دريدا از دريچه نگاهي پست مارکسيستي و به شيوه­اي انتقادي نظر افکنده است. مولفان در اين کتاب بيان مي­دارند که گونه­هاي مختلف پست مارکسيسم وجود دارند اما ويژگي تمام آن­ها اين باور است که هيچ بازگشت ساده­اي به مارکس وجود ندارد. فرضيه تمام اين اشکال آن است که به هر ترتيب موضوع عميقي در ادعاهاي مارکس و مارکسيسم وجود دارد که نظريه رهايي انسان است. دغدغه رهايي آن­ها را به سوي انواع پروبلماتيزه کردن مفاهيم مارکسيستي مي­کشاند. اين اثر سعي دارد به اين مفاهيم برجسته در تفکر مارکس و نسبت آن با پست مارکسيسم نگاهي انتقادي داشته باشد؛ مفاهيمي مانند: مسئله دموکراسي، پيشتازگرايي و روشنفکران، مارکسيسم و پوزيتيويسم، شرح اخلاقيات مارکس، شرح سوژه انقلابي و نظريه تاريخ.

کتاب حاضر ارزيابي و معرفي تاثير برخي از مهمترين چهره­هاي نظريه انتقادي معاصر است. آنچه اين کتاب را از ساير کتاب­ها متمايز مي­سازد آن است که ما چهره­ها را از روي نقش کليدي که در شکلي از بحث درباره ميراث انتقادي – پست مارکسيسم – داشته­اند، انتخاب نموده­ايم. همانطور که براي خوانندگان غيرتخصصي نيز مشهود است در اينجا با دشواري تعريف اين گروه مواجه هستيم. زيرا فرض گرفته­ايم موضوع ثابت و شناخته شده­اي وجود دارد که مي­توان آن را به شيوه عقايد فلسفي متداول ايدئولوژي يا عرف نظريه پردازي تشريح کرده و مورد مطالعه قرار داد.

بسياري از کساني که در زمينه نظريه­هاي سياسي و انتقادي کار مي­کنند اين کتاب را متني کليدي براي پست مارکسيسم مي­دانند و از نظر عده­اي استيلا تنها کتاب اين جريان فکري است. در اين سنت همان طور که اهميت مارکس براي شکل دادن به مباحث راديکالي چپ گرا مورد تاکيد قرار مي­گيرد، اين بلندپروازي هم وجود دارد که ذيل نام پست مارکسيسم، مارکس کنار گذاشته شود.

فصل اول کتاب به ارائه تعريف روشن و شفاف از چيستي پست مارکسيسم يا لااقل گمانه زني در اين باره پرداخته است. در فصل دوم به کتاب دو جلدي سرمايه داري و شيزوفرني اثر ژيل دلوز و فليکس گاتاري نگاهي مي­اندازد که مهمترين اقدام نظري رخداد سال 1968 است.

در فصل سوم آثار ليوتار را بررسي مي­کند که شايد بدنام ترين به اصطلاح پست مدرنيست و مورد حمله کاستور ياديس و گاتاري باشد. سپس در فصل چهارم به پست مارکسيسم لاکلاو و موفه مي­پردازد. پست مارکسيسم آن­ها از ميراث لوئي آلتوسر، در کنار سارتر، که شايد برجسته ترين چهره مارکسيست فرانسه در دهه 1960 بوده، ساخته شده است.

در فصل بعد يکي از مشاجرات کليدي در دوره پس از سال 1968 را در نظر مي­گيرد. اين مشاجره بين و درون فمينيسم­هايي رخ داد که برخي مارکسيست يا سوسياليست بودند و برخي ديگر اطلاع کمتري از آثار مارکس داشتند.

در فصل هفت به برخي از آثار هابرماس پرداخت مي­شود و ژاک دريدا که معروف­ترين استاد ترسيم رويکرد «پسا ساختارگراي شالوده شکني» است که در واکنش نسبت به بحران «علوم انساني» در پايان دهه 1960 به راه افتاد.

در پيشگفتار مولف از قلم «سيمون تورمي» مي­خوانيم:

«اثر حاضر نتيجه همکاري افراد زيادي به شيوه­هاي مختلف بوده است. سيمون تلاشش را به بسياري از دانشجويان رشته­هاي کارشناسي ارشد دانشگاه ناتينگهام تقديم مي­کند که درخواست بيان روشن اين نظريه­هاي مبهم ، گيج کننده، ثقيل و نامفهوم را داشته­اند. او تلاش مي­کند برخي از اين نظريه­ها را در اينجا بيان کند. هردو نفر ما اعتراف مي­کنيم اين کتاب محصول دو ذهنيت انتقادي است که در دو مکتب مختلف پرورش يافته­اند: مدرسه سامرهيل و سن کريستوفر، لچوورث. اين دو موسسه مي­توانند نمونه­هايي باشند که نه تنها آموزش مي­دهند چگونه بايد «دنياي ديگر» را متصور شد بلکه تحقق آن را هم مجسم کرده­اند.»

گفتني است، چهارمين جلد از «متون انتقادي غرب مدرن» به نام «متفکران کليدي» از نظريه انتقادي تا پست مارکسيسم نوشته سيمون تورمي و جولز تاونزند ترجمه موسسه خط ممتد انديشه با شمارگان 1000 نسخه و قيمت 72000 ريال از سوي انتشارات اميرکبير وابسته به سازمان تبليغات اسلامي منتشر شده است.

           

 

 

 

چهارشنبه 23 فروردين 1391 - 9:23


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری