سه‌شنبه 28 اسفند 1397 - 19:15
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

م رستمي

 

روز شمار نهضت حسيني

 

 

روز شمار نهضت حسيني

از مجموعه ره توشه ي راهيان نور «ويژه محرم الحرام»(6)

نشر: رشيد

نوبت چاپ : اول  1388  

 

اثر حاضر، کتابي است در مورد روزشمار قيام حسيني از آغازين لحظه در مدينه تا واپسين لحظات عصر عاشورا. در اين کتاب تلاش مي گردد که رويدادهاي حماسه ي حسيني در توالي و روند واقعي خود ارائه شود و روابط منطقي بين توالي و تعاقب حوادث شناسايي گردد.

در مکتب تشيع به دليل اعتقاد به اصل عصمت در مورد چهارده معصوم، فهم تاريخ و سيره ي تاريخي آن ها يکي از ضروريات مکتبي براي شيعيان مي باشد، چرا که با مطالعه ي تاريخ عصمت مي توان بهترين عبرت ناظر به الگو گيري در زمان حال را داشت.

از آنجا که قيام حسيني در مقطع پنج ماهه ي خود از آغاز تا واپسين لحظات عاشورا يکي از فرازهاي مهم تاريخي شيعه مي باشد، فهم درست، علمي و مستند آن به ويژه از منظر مطالعه روز شمار بر شيعيان و به ويژه برمبلغان لازم ضروري است. چرا که عاشورا يکي از مهم ترين هويت هاي تاريخي شيعه مي باشد و براي ايجاد فرهنگ اجتماعي و اجتماع فرهنگي درست شيعي بر مبناي عاشورا، فهم درست و علمي اين تاريخ ضروري است.

نوشتار حاضر در شش بخش تهيه و تنظيم شده است که در بخش اول ايده هاي مقتل، روضه ي خروج شبانه از مدينه، و تحليل و تفسير سيره ي مديريتي، بررسي و ارزيابي شده است: در مورد سيره ي سياسي و مديريتي امام در مقطع قيامش توجه به نکته اي کلي ضروري است و آن اين که امام چون معصوم مي باشد، در هر زمان و هر شرايطي هميشه فعال در تاريخ و جامعه است نه منفعل، از اين رو امام حسين به هنگام آغاز قيامش اگر چه به ظاهر در برابر يزيد و نيروهاي اوست و دائم تغييرمي دهد، ولي اين به معني انفعال او نيست، بلکه امام برنامه اي تاريخي را البته در ظرف زماني خود به اجرا مي گذارد و هدف نهايي اين برنامه، حفظ هميشگي دين حق تا آستانه ي ظهور است تا سرانجام حاکميت جهاني حق محقق شود.

 بخش دوم اين مجموعه، نگاهي دارد به روز شمار اقامت سيدالشهدا در مکه، تحليل و تفسير سيره ي مديريتي، ايده هاي مقتل و روضه خطبه ي امام به هنگام خروج از مکه.

يکي از ايده هاي مقتل، غربت و مظلوميت سيدالشهدا در چهار ماه اقامت در مکه از منظر فرزندان کودک و نوجوان امام و به ويژه دخترانش، يادآور غربت و تنهايي حضرت فاطمه(س)، در کودکي خود بعد از رحلت مادرش، حضرت خديجه(س)، آن هنگام که پدرش بدترين آزار و اذيت ها را از سوي مکيان متحمل مي شد، است.

همچنين در بخش بعدي اين اثر سيدالشهدا در راه عراق، شناسنامه ي مسير در سه مرحله: آغاز مسير، ميانه ي سفرو حومه ي کوفه تا کربلا و نيز ايده هاي مقتل، رؤياهاي صادقانه ي امام در ضمن راه و روضه ي ورود به کربلا تبيين و ارزيابي شده است.

سيدالشهدا قبل ظهر روز هشتم ذي الحجه، (روزي که حجاج جهت مراسم حج در عرفات و مني آب براي خود برمي دارند) پس از انجام طواف خانه ي خدا همراه کارواني که به غير از اهل بيت و بني هاشم، مابقي افرادش به زحمت به صد نفر مي رسند پا در راه عراق مي گذارد، در واقع از 72 نفر ياران امام تقريبا چهل نفر همراه امام هستند و ما بقي ياران در ضمن راه و يا در کربلا به امام مي پيوندند. اعرابي هم که با قصدهاي دنيوي به امام مي پيوندند، بسيار نيستند، چرا که شرايط عراق چندان مساعد نيست، در اين مسير و فضاي تبليغي  اموي، زبيري  وناصحين بر عليه امام قوي است، امام هم رسما موقع خروج بر شهادت در اين مسير به عنوان آخرين منزلگاه اشاره دارد.

بخش بعدي اثر حاضر، به روز شمار دهه ي محرم اختصاص دارد، در قسمتي از اين بخش آمده است، امام در اولين تلاش خود به کوفيان نزديک شدند و سعي کردند با صحبت کردن و خطبه خواني به معرفي خود و جايگاهشان بپردازند و ضمن آن از علت بسته شدن آب بپرسند، ولي کوفيان پاسخي روشن به امام ندادند، جز اين که گفتند: اين به تلافي حادثه ي قتل عثمان است؟! امام پس از نوميدي از تأثير گذاري در جماعت کوفيان، فرستاده اي از يارانش را نزد عمربن سعد فرستاد و از او خواست تا ديداري با هم ديگر داشته باشند و از اين زمان است که سلسله اي از ديدارها بين امام و عمر بن سعد آغاز مي شود.

در بخش پنجم اين مجموعه، حواد ث کربلا ازشب عاشوراي حسيني و روز عاشورا تا ظهر شهادت دنبال مي شود، که در اين حين شهادت تک تک ياران با وفاي کربلا نظير، حبيب بن مظاهر، قاسم بن حسن، حضرت علي اکبر و...به تصوير کشيده شده است.

مرحله ي اول نبرد، طبق سنت اعراب با نبرد تن به تن دو تن از غلامان ورزيده و پهلوان ابن زياد آغاز گشت، ولي آن ها به دست عبدالله بن عمير کشته شدند. در اين وقت لشکر کوفه احساس کرد حتي ياراي جنگ تن به تن با اصحاب امام را هم ندارد، از اين رو براي دومين بار پس از ماجراي خندق آتش، دچار حالت انفعال و شکست در نقشه ي عمليات خود شد و چاره را در آن ديد که به ساده ترين طرح جنگي يعني استفاده از نيروي بسيار بالاي لشکر خود در برابر شمار ناچيز اصحاب حضرت که به طور تقريبي چهارصد برابر مي شد دست يازد، از اين رو نقشه ي مبارزه طلبي فردي و جنگ تن به تن به حمله هاي عمومي گسترده و البته يک سويه تبديل مي شود.

در آخرين بخش از اين مجموعه، مبارزه و شهادت ابا عبدالله الحسين و چگونگي اين مبارزه با سپاه کفر و حوادث بعد از شهادت امام تا غروب عاشورا بررسي و تبيين مي شود.

مبارزه ي امام حسين پس از شهادت حضرت عباس به سرعت آغاز مي شود، چرا که کوفيان بي درنگ به جنگ حضرت مي آيند. در نتيجه، حضرت فرصت چنداني براي وداع طولاني، نداشته است، حضرت لباس کهنه رانيز پيش از شهادت حضرت عباس و برادرانش بر تن کرد بدين جهت امام پس از وداعي کوتاه و سريع با اهل بيت، آماده ي جنگ شد و روبروي دشمن قرار گرفت.

در ادامه نيز به نقل از کتاب حاضر، در باره ي غارت لباس و وسايل امام، آمده است: پس از شهادت امام، آنها که نزديک پيکر پاک ايشان بودند، براي پيشي گرفتن از ديگران، وحشيانه به غارت لباسها و وسايل امام مي پرداختند. شلوار امام را بحربن کعب؛ تن پوشي از پوست را، قيس بن اشعث؛ کفش ها را مردي از بني اود به نام اسود بن خالد اودي؛ و شمشيرش را مردي از قبيله ي نهثل بن دارم به غارت مي بردند، ...

سالار شهيدان جهان، استراتژي مبارزه ي حق طلبانه ي خود را با خط سرخ شهادت، بر لوح زرين حيات انساني به زيباترين صورت نگاشته تا همواره آزادگان، جوانمردان و عدالت خواهان، آن را سرلوحه ي عمل خويش قراردهند. اگر گفته مي شود: شهيد قلب تاريخ است، يعني نوري است در ظلمت، فريادي است در سکوت و حرکتي است در سکون؛ حيات بخش و جنبش آفرين، حرکت زا و فرهنگ ساز. بدين سان محرم هر سال، با شوري بيش تر به صحنه ي تاريخ پا مي گذارد و همگان را به شنيدن پيام جاودانه ي خود فرا مي خواند و به يک باره، همه ي ارزش هاي متعالي را در لابه لاي حوادث بي بديل جلوه گر مي سازد.

 

 

يكشنبه 20 آذر 1390 - 13:11


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری