جمعه 2 فروردين 1398 - 4:58
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

ضياء آراسته

 

چشم به راه بهار

 

 

چشم به راه بهار / گزيده شعر گلشن كردستاني ( صدسال شعر فارسي ) / 15

پژوهش و گزينش : ساعد باقري – سهيل محمودي

چاپ و تيراژ : 90 / 3000 نسخه

ناشر : شركت سهامي كتابهاي جيبي وابسته به موسسه انتشارات اميركبير

 

مقدمه ، غزل‌ها ، قصايد ، مثنوي‌ها ، قطعه‌هاي سرخ ، چهارپاره ، رباعي‌ها و همچنين واژه‌نامه عناوين اصلي كتاب حاضر را تشكيل مي‌دهند . نويسندگان كتاب چشم به راه بهار در ابتداي مقدمه كتاب اين مطلب را اقرار مي‌كنند كه با شعر زيادي جدي و گاه تلخ گلشن كه در آن سال‌هاي آغازين سالخوردگي‌اش ، چندان تغزلي نيز نبوده است كمتر مرتبط مي‌شده‌اند . ساعد باقري و سهيل محمودي ادامه مي‌دهند كه  "شايد شخصيت جدي و بسيار رسمي گلشن باعث شده كه مايه چنين قضاوتي قرار بگيرد ؛ چرا كه سالها معلمي كرده بوده و ما در حكم شاگرد بوديم و اين رسميت از موضع بالا خوش‌ آيندمان نبوده است . اما اكنون ، پس از گذشت سالها و حدود دو دهه كه از درگذشت گلشن كردستاني مي‌گذرد ؛ پس از چند بار خواندن شعرهاي او در اين ايام ، دريغ و افسوس ما اينست كه چرا در آن روزگار ، شعرهاي گلشن كردستاني را كم خوانده‌ايم و سرسري از كنار آنها گذشته‌ايم . "

سيد محمود گلشن كردستاني به سال 1309 شمسي در شهر سنندج در خانواده‌اي مذهبي چشم به جهان مي‌گشايد . پدر محمود گلشن كردستاني از سواد متعارف آن زمان برخوردار بود و به مدد حافظه‌اي نسبتا ً خوب ، شعرهايي به كردي و فارسي از برداشت . از همان روزگار كودكي گلشن يكي از معلمانش – بابا مردوخ روحاني – كه احاطه‌اي بسيار بر شعر و ادب فارسي ، كردي و عربي داشت ، به تشويق او پرداخت و علاقه‌اش را به سرودن برانگيخت . گلشن پس از پايان تحصيلات دانشگاهي در رشته زبان و ادب فارسي ، در شهرهاي سقز ، همدان ، شيراز و تهران به تعليم و تدريس در اين رشته مي‌پردازد . از سال 1333 شمسي پاي گلشن به انجمن ادبي تهران باز مي‌شود  و با شاعران و سخنوران بسياري در آن جمع دوستي پيدا مي‌كند . دوستي و مودت گلشن با مهرداد اوستا و  مشفق كاشاني تا پايان عمر وي محكم باقي مي‌ماند . گلشن كردستاني پس از بازنشستگي از سال 1356 شمسي در خلوت خود به كار سرودن و تحقيق و خوش‌نويسي مي‌پردازد. در سالهاي جنگ ، او از راويان حماسه دفاع مقدس بود و چندبار در جبهه‌ها حضور پيدا مي‌كند و اشعار ارزنده‌اي در ستايش شهيدان و رزمندگان مي‌‌سرايد . سرانجام گلشن كردستاني كه به بيماري قلبي مبتلا بود در يازدهم دي‌ماه 1371 شمسي در محل زندگي‌اش – شهر كرج – بدرود حيات مي‌گويد .

نويسندگان كتاب چشم به راه در ادامه مقدمه خود بيان مي‌كنند كه غزل گلشن در مجموعه غزل‌هاي شاعراني قرار مي‌گيرد كه تلاش‌كرده‌اند بدون تكرار عواطف و تصاوير و واژگان غزل پيشيني حس و حال زمانه خود را منعكس كنند شعر گلشن كردستاني به هر دو معناي آن ، شعر « حال » است اما در حال و اكنوني كه او مي‌زيسته است قال ، راه را بر حال بسته بوده و كم مايگان بر صدر نشسته بودند و فرزانگان قدر نمي‌ديدند . ساعد باقري و سهيل محمودي تاكيد مي‌كنند كه گلشن كردستاني شاعري سياسي نبوده است حتي شاعري اجتماعي به معنان مصطلح و ژورناليستي هم نبوده است ، اما در جامعه خود نفس مي‌كشيده و فردي از جمع بوده است . شعر گلشن كردستاني مستقيما ً از نيما و پيشنهادهاي او تاثير نمي‌پذيرد بلكه شعر او تا حدي متاثراز پيشنهادهاي توللي در مقدمه مجموعه‌ » رها » است كه در سال 1329 چاپ شد و پيشنهاد تركيب‌سازي و به كارگيري واژه‌هاي خوش‌آهنگ را داد .

باقري و محمودي در ادامه تصريح مي‌كنند كه نوعي درد و دريغ و افسوس كه حاصل قدرناشناسي زمانه و اهل روزگار بوده ، در شعر گلشن كردستاني و برخي هم‌نسلان و هم‌گنان او ديده مي‌شود ؛‌ اين درد و دريغ گاه جلوه‌هاي خيامي هم مي‌‌گيرد . نويسندگان كتاب چشم به راه بهار در پايان مقدمه خود اظهار مي‌كنند گلشن كردستاني محقق و مورخ نيست  آنگونه كه استاد حبيب يغمايي و استاد باستاني پاريزي بوده‌اند . گلشن كردستاني شاعر غزل‌سراست .

گلشن كردستاني در غزل « بي‌قراري‌ها » مي‌سرايد :

بي‌قراري‌هاي دل ، جان را ز يادم برده است

نامرادي‌هاي اين ، آن را ز يادم برده است

بي خبر از اشك گرمم كرده داغي سينه‌سوز

آتش دل ، چشم گريان را ز يادم برده است

نالم از زخمي كه با مرهم نمي‌يابد شفا

گريم از دردي كه درمان را ز يادم برده است

دل به غم مشغول و ، از شادي نمي‌گيرد خبر

سر به سودا گرم و ، سامان را ز يادم برده است

گر ز آزادي نمي‌جويم نشان ، عيبم مكن

اين قفس نام گلستان را ز يادم برده است

شعر « رنجي » گلشن ! از بس دلپذير آمد مرا

نغمه مرغ خوش‌الحان را ز يادم برده است

چشم به راه / گزيده شعر گلشن كردستاني ( صدسال شعر فارسي ) / 15 با پژوهش و گزينش ساعد باقري و سهيل محمودي در چاپ اول خود با شمارگان 3000 نسخه و با قيمت 19000 ريال توسط شركت سهامي كتابهاي جيبي وابسته به موسسه انتشارات اميركبير انتشار يافته است .

 

 

 

چهارشنبه 11 آبان 1390 - 11:6


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری