چهارشنبه 1 شهريور 1396 - 3:3
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گفتگو

 

احمد محمد اسماعيلي

 

در فيلم آلزايمر به زمان خاصي نپرداخته ايم

 

 

گفت وگو با احمد رضا معتمدي کارگردان فيلم آلزايمر

 

مقدمه : احمد رضا معتمدي جزو فيلمسازاني است که به سينماي جداي از مقوله سرگرمي و تفريح نگاه مي کند . در سينماي مورد علاقه معتمدي مباحث جهان شناختي فلسفه و حضور انسان در جهان هستي و عملکردهايش مورد کنکاش قرار مي گيرد . بيس اصلي فيلم آلزايمر اعتقاد و قطعيتي است که آسيه شخصيت اصلي فيلم در باره زنده بودن همسرش دارد .باوري که به زعم آسيه با هيج منطق علمي قابل سنجش نيست . شناخت دنياي معتمدي در آثار سينمايي اش نيازمند تامل و تفکر است .

 

به چه دليل رابطه خواهر وبرادري محمد و آسيه چندان عميق و صميمي نيست ؟ 

نمونه هاي اين نوع رابطه خواهر وبرادري در جامعه زياد وجود دارد .هيچ وقت تا اين مقطع زماني شاهد کم رنگ شدن روابط عاطفي نبوده ايم .به آمار طلاق توجه کنيد که چقدر افزايش پيدا کرده است . به نظر مي رسد تحت تاثير يک مدرنيسم افسار گسيخته قرار گرفته ايم . در غرب چون از سنت خودشان به مدرنيته رسيده اند اين گسستهاي عاطفي اينقدر پررنگ نبوده است .بايد در اين خصوص مقداري در اين نوع روابطمان بازنگري کنيم .

 

 آيا فيلم الزايمر را مي توانيم از ديدگاه سنت مورد بررسي قرار بدهيم ؟

 در فيلم الزايمر به يک لامکاني و لا زماني احتياج داشتيم و  محيط وفضاي خاصي را مد نظر نداشتم . در فيلم تلاش مي شود از عقلانيت جديد طرح سوال شود و آيا علم تجربي مي تواند پاسخ گوي همه نيازها و نگراني ها ، دغدغه ها وترديدهاي بشري باشد . در فضاي کلي فيلم الزايمر محيطي را مد نظر داشتيم که کلان شهر تهران را در ذهن مخاطب تداعي نکند . بيشتر فضايي را مد نظر داشتم که يک شهر دور افتاده ، ساکت و خلوت باشد و مخاطب به سرعت نتواند اين فضا را شناسايي کند .

 

به چه علت شروع فيلم با روايت اتفاقات در گذشته آغاز شد ؟

قصد داشتم در همان ابتداي فيلم به مخاطب نشان بدهم که در گذشته چه اتفاقي براي خانواده نعيم و آسيه رخ داده است و اين شيوه يک جنبه واگويي خاطرات دوران گذشته را هم دارد .

 

در فيلم آلزايمر چقدر باورهاي ديني نقش دارد؟

در فيلم به صورت مشخصي به اين مقوله نپرداختيم . در آلزايمر باور آسيه به زنده بودن همسرش مطرح مي شود . شوهر آسيه مفقود مي شود و هيچ ردي از او وجود ندارد و بر اساس مدارکي كه از تصادف ماشينش باقي مانده است اين ذهنيت به وجود آمده است که او در آتش سوزي ماشين سوخته و مرده است . در مقابل برادر مقتول نعيم بر تکيه بر مدارک به يقين مي رسد که برادرش سوخته است . آسيه معتقد است جسد شوهرش را از طريق شناسنامه اش شناسايي نمي کنم بلکه از طريق ديدن و تجربي به باور مي رسد و بنابراين دو باور در فيلم وجود دارد .

 

چقدر باورهاي آسيه مي تواند منطقي باشد ؟

 آسيه به صورت شخصي باورهايي که دارد برايش مهم است و اصلا نمي خواهد اين باور ها و جهان بيني خودش را به ديگران تحميل کند و توقع دارد که ديگران هم نخواهند باورهاي خودشان را به او تحميل کنند .

 

مدارک و ادله اي که در باره امير حسين در فيلم ارائه مي شود همگي مبهم هستند و نمي توانند باعث نتيجه گيري در مخاطبان بشوند اين مسئله چگونه شکل گرفت ؟

در داستان فيلم با اين پرسش مواجه هستيم که آيا شخصي که پيدا شده است امير قاسم است . در فيلم هم بعد از آمدن مردي که ادعا مي کند امير قاسم است يک در ميان ادله هايي که ارائه مي شود بر عليه او است و اين موضع شک و ترديد برطرف نمي شود .

 

آيا اگر در اواخر فيلم جواب آزمايش امير قاسم به صورت مشخصي روشن نمي شد اين حس ايهام در فيلم بهتر عمل نمي کرد ؟

وجود  اين مسئله يک چالش جدي را پيش روي آسيه قرار مي داد که تا ايمان و عقيده اش مورد نقد قرار بگيرد . موقعي که همه بر خلاف نظر او عقيده دارند بروز اين مسئله يک موقعيت دراماتيک را به وجود مي آورد که آيا آسيه مي تواند به علم حضوري اعتماد کند . آسيه بازهم بعد از شنيدن جواب آزمايش تاکيد دارد که همچنان به معرفت حضوري اعتقاد دارد و امير قاسم را مي بيند و بنابراين احتياجي به علم حصولي نيست و اين آدم در حضور من قرار دارد . آسيه با گواهي و آمار و ارقام ميانه اي ندارد .

 

در پايان فيلم آسيه دوباره به محل زندگيش در شروع فيلم در آسايشگاه برمي گردد . تحليل تلاش و حرکت آسيه چگونه است ؟

فيلم آلزايمردر يک دوراتفاق مي افتد .اما در نقطه قبلي نيستيم . در شروع با دانش تجربي روبه رو هستيم و در پايان با معرفت حضوري مواجه هستيم که آن را از دست داده ايم و نسبت به فراموشي خودمان در برابر جامعه به يک خويشتن آگاهي مي رسيم و نقطه ابتدا با انتها در يک حرکت دوار به وجود مي آيد که در آن يک تفاوت مهم وجود دارد که مبتني بر متهم کردن ديگران به فراموشي است و در ادامه خود آگاهي نسبت به فراموشي خودمان پيدا  مي کنيم .

 

 

 

 

چهارشنبه 6 مهر 1390 - 10:30


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری