دوشنبه 6 خرداد 1398 - 13:51
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

ضياء آراسته

 

بارقه‌‌هاي آفتاب

 

بارقه‌هاي آفتاب / جلد اول / منتخب زندگينامه يكصد و ده چهره از آفرينندگان فرهنگ و تمدن اسلام و بوم ايران

تاليف : دكتر علي‌اكبر ولايتي

چاپ و شمارگان : اول / 90 ، 2000 نسخه

ناشر : شركت سهامي كتاب‌هاي جيبي وابسته به موسسه انتشارات اميركبير

 

كتاب حاضر  با يك مقدمه و نمايه از نويسنده كتاب به شرح احوال و زندگي ابراهيم بن سيار نظام ، ابن خردادبه ، ابن رسته ، ابن بابويه ، ابن سينا ، ابن فقيه ، ابوحفص حداد ، ابوزيد بلخي ، ابوسعيد ابوالخير ، ابوعلي مسكويه ، ابونعيم اصفهاني ، اخويني بخاري ، ارموي صفي‌الدين ، ملامحمد امين استرابادي ، ابوحاتم اسفزازي ، اسكندربيك منشي و همچنين اصطخري مي‌پردازد . دكتر علي‌اكبر ولايتي در مقدمه كتاب خود به اين مساله اشاره مي‌كند كه همواره در  كشورهاي گوناگون كوشش‌هايي در به تصوير كشيدن چهره بزرگان و انديشمندان گذشته ، كساني كه پيش از ورود صنعت عكاسي به كشورهاي اسلامي مي زيسته‌اند وجود داشته و دارد . اين تصاوير در قالب تمبر ،‌ نقاشي ، مينياتور و مانند آن روانه بازار شده و متاسفانه در وراي برخي از آنها سوء نيت نيز ديده مي‌شود .

ولايتي ادامه مي‌دهد كه از ديگر سو ، در كشور ما نيز طي دهه‌هاي گذشته براي به تصوير كشيدن چهره بزرگان كوشش‌هايي شده است. براساس همين تجربه اندك ، به منزله بخشي از تجربه هاي مجموعه آفتاب ، گروهي به سرپرستي دكتر ولايتي مصمم مي‌شوند تا در كوششي اوليه تصويري از 110 تن از انديشمندان دوره اسلامي فراهم آورند . از ديدگاه نويسنده كتاب حاضر اين كوشش نخستين كوشش فراگير براي تصويرسازي بزرگان و آفرينندگان فرهنگ و تمدن اسلام و ايران كشور است . براين اساس بايد همه تصاوير را تنها و تنها ويرايش اوليه و خام به حساب آورد . در اين مجموعه علاوه بر تصويري كه براي هر يك از اشخاص آورده مي‌شود ،‌مقاله زندگي‌نامه‌اي كوتاهي هم براي آن شخص تهيه شده است تا اطلاعات اوليه درباره تاريخچه زندگي اين افراد ارائه دهد . دكتر ولايتي در پايان مقدمه خود تاكيد مي‌كند كه اين كوشش تنها صورتي اوليه براي ارائه تصاوير مورد نظر است ،‌ هنوز راه درازي باقي مانده است تا همه اين تصاوير مقبوليت يابد و توسط نهادي دولتي بعنوان استاندارد چهره آنان معرفي شده و شكلي كاملا ً هنرمندانه از آنان نقاشي شود .

ابراهيم بن سيار نظام اولين شخصيتي است كه در كتاب بارقه‌هاي آفتاب ، زندگي ، آثار و انديشه‌هايش مورد بررسي و كنكاش نظر قرار مي‌گيرد . نظام در خانداني از موالي در بصره زاده شد . ريشه‌اي غيرعربي داشت و برخي او را  اهل بلخ دانسته‌اند .  در بصره رشد علمي يافت و در همان جواني به سبب تسلط بر مباني كلامي و مهارتش در بحث و جدل و مناظره با بزرگان شهرت فراوان كسب كرد . نظام با متفكران و بزرگان اديان وفرق گوناگون در عصر خود رابطه داشته است و آثار فلسفي بسياري را خوانده بود . نظام در دوران شهرت به بغداد رفت و در مجالس بزرگان راه يافت . در بغداد چنان شهرتي داشت كه مامون در شهرت به او مثل مي‌زد . ابن نديم 39 اثر براي نظام نام برده كه هيچ كدام از آنها به دست ما نرسيده است. نظام را مردي با روحيه انتقادي دانسته‌اند كه به عقل بسيار تكيه مي كرد . او به شك جايگاهي والا بخشيد . او بسياري از امور غيبي را كه مردم بدان اعتقاد داشتند ،‌ مانند غول و تاثير جن بر انسان و فال و حتي برخي از معجزات مشهور پيامبر را منكر بوده است . ويژگي مهم ديگر او تاكيد بر آشكارگويي و پرهيز از ابهام در سخن بوده است .

ابن سينا ( 370- 428 ق ) از ديگر بزرگان انديشه و حكمت است كه زندگي ، شاگردان ، انديشه‌ها و افكار و مقولاتي همچون ابن سينا و پزشكي ، ابن سينا و رياضيات ، ابن سينا و موسيقي ، ابن سينا و معاصرانش و همچنين آثارش مورد بررسي قرار مي‌گيرد . ابن سينا در روستاي افشنه در نزديكي بخارا ، پايتخت سامانيان به دنيا آمد .  پدرش از كارگزاران حكومت ساماني و مدتي حاكم خرميثن در اطراف بخارا بود .ابن سينا پنج ساله بود كه با خانواده‌اش به بخارا سفر كرد . تا ده سالگي قرآن و ادبيات عرب آموخت و چنان كه خود مي‌گويد ، دانسته‌ هايش مردم را شگفت زده مي‌كرد . زندگي ابن سينا در تلاطم‌هاي سياسي و دانش‌اندوزي او مي‌گذرد . در 421 ق ، سلطان مسعود غزنوي به اصفهان حمله مي‌كند و در پي آن خانه ابن سينا و اموال و كتاب‌هايش به تاراج مي‌رود و برخي از نوشته‌هايش هم به آتش كشيده مي‌شود.  پس از اين حمله ، علاءالدوله حاكم اصفهان باقي ماند و ابن سينا همچنان از حمايت او برخوردار بود . در سال 427 ق ، علاءالدوله براي جنگي به همدان رفت و ابن سينا در اين نبرد او را همراهي مي كند . سرانجام ابن سينا در ميانه راه به بيماري قولنج دچار شده و پس از رسيدن به همدان در نخستين جمعه رمضان 428 ق ، چشم از جهان فرو مي‌بندد و در همان شهر به خاك سپرده مي‌شود . در فهرست آثار ابن سينا 131 اثر اصيل و 111 اثر منسوب به وي ذكر شده است كه همگي آنها به جز دانشنامه علايي به عربي نوشته شده است . الشفاء ، النجاه ، الاشارات و التنبيهات  المبداء و معاد ، الارجوزه في الطب ، دانشنامه علايي ، رساله حي بي يقظان ، منطق المشرقيين ، المدخل الي صناعه الموسيقي ، مقاله في اسباب حدوث الحروف و مخارجها از آثار مهم ابن سينا است .

بارقه‌هاي آفتاب ، جلد اول ، نوشته دكتر علي اكبر ولايتي در چاپ اول خود با شمارگان 2000 نسخه و با قيمت 28000 ريال توسط شركت سهامي كتاب‌هاي جيبي وابسته به موسسه انتشارات اميركبير به چاپ رسيده است .

 

 

 

چهارشنبه 12 مرداد 1390 - 9:58


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری