پنجشنبه 26 مرداد 1396 - 19:56
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

نقد و تحليل

 

حجت‌الاسلام مسعود صفي ياري
مديركل تبليغات اسلامي استان كردستان

 

انديشه محوري در حوزه علميه

 

 

بدون ترديد يکي از ارکان اساسي و کليدي حوزه‌هاي علميه انديشه محوري و ماهيت علمي و پژوهشي آن است. بر همين اساس بايد حوزه را با مؤلفه‌هاي پژوهشي و علمي نگريست و هرگونه برنامه‌ريزي براي آن را مبتني بر اين اصل مهم قرار داد.

توجه به اين امر خطير به خصوص در شرايط خاص فعلي که عصر انفجار اطلاعات عنوان گرفته ودنيا لحظه به لحظه در حال تغيير و تحول و پيشرفت‌هاي علمي و دست يافتن به يافته‌هاي جديد است بسيار ضروري‌تر است.

يکي از رموز مهم کارآمدي و تأثير گذاري حوزه به روز بودن و به تعبير روايات «علم به زمان» است.

حوزه‌ بايد اين توانمندي را در خود ايجاد کند که در هر شرايطي و در هر عرصه‌اي با زبان خود مخاطبين و منطبق با اقتضائات و ابزار زمان مفاهيم نوراني اسلام را عرضه نمايد.

تأکيدهاي مکرر مقام معظم رهبري بر تحول اجتناب ناپذير در حوزه و ضرورت مديريت آن ناظر بر همين مسئله است. آنچه رهبر انديشمند انقلاب(مدظله) با درک صحيح و عميق شرايط کنوني از حوزه انتظار دارند واقعيتي است که شيفتگان حقيقت و تشنگان معارف الهي در سرتاسر جهان از حوزه علميه قم توقع دارند.

نکات کاربردي و اساسي که در موضوع تحول و نوآوري حوزه در سخنان حکيمانه رهبري به چشم مي‌خورد اگر جامه عمل بپوشد بي‌شک انقلابي عظيم و موثر در فرايند تبليغ و نشر مفاهيم ديني در جهان را به ارمغان آورده و عقب‌افتادگي‌هاي گذشته را جبران خواهد کرد. هر چند مع‌الاسف بايد گفت بسياري ازاين توصيه‌ها عملي نشده و مايه رنجش خاطر معظم له را نيز فراهم کرده است.

مروري دوباره بر منويات مقام ولايت در خصوص تحول و نوآوري علمي و پژوهشي در حوزه علميه طي ساليان اخير ما را با انديشه‌هاي بلند و عميق ايشان آشناتر و موقعيت فعلي و چشم‌انداز آينده حوزه را نمايان‌تر مي‌سازد.

آنچه رهبري به کرات برآن تأکيد کرده‌اند عبارت است از:

ـ آگاهي از پژوهش‌هاي معارف و حوادث علمي جهان و حضور در متن حوادث علمي جهان با آگاهي از آخرين نظرات و ايده‌هاي مربوط به جامعه ... براي واکسينه کردن جامعه اسلامي.

ـ استفاده از آخرين پديده‌هاي علمي در مراکز علمي و تحقيقي و بهره‌گيري از علوم کامپيوتري در علوم اسلامي.

ـ آشنايي حوزه علميه‌ با جريان‌هاي فکري جهان، شناخت و گزينش مخاطبان و سخن‌گفتن بر اساس استفهام و استفسار آنها.

ـ پي‌ريزي و طراحي يک حرکت و خيزش تازه در رفتار علمي، مباحث اسلامي و رويکرد تازه به معارف الهي و ترويج و تبليغ اسلام.

ـ غيرت عالمانه و احساس تعلق نسبت به کار علمي.

ـ جمع‌آوري و طبقه‌بندي استعدادهاي درخشان و تخصصي کردن رشته‌هاي علمي.

ـ آشنايي و آموزش علمي و فني مباني و معارف ديني و فنون تبليغ دين.

ـ آشنايي طلاب با يک يا چند زبان زنده دنيا به عنوان ابزاري حتمي.

ـ اهتمام به اصالت دادن به علوم اسلامي همچون تفسير، حديث، فلسفه، کلام، رجال و ... در برنامه‌ها و نگاه تخصصي به اين علوم.

ـ تجهيز حوزه علميه به مجموعه‌اي از علوم انساني که داراي تأثير در استنباط صحيح و تشخيص درست موضوعات هستند.

ـ استفاده از نيروي مبتکر و خلاق و بازکردن راه براي نوآوري‌هاي علمي و فني و تقدير از پديد‌آورندگان تازه‌هاي بازار رايج علم دين.

ـ طبقه‌بندي مراحل تحصيلي طلاب، تعيين رشته‌هاي اختصاصي و مواد آنها، تغيير کتب درسي کنوني، تعيين مدارسي براي رشته‌هاي مختلف طبق برنامه‌هاي معين و مدارس ويژه‌اي براي تربيت افرادي در جهت اشتغال در مشاغل خاص طلاب.

ـ تربيت شماري فقيه، محقق، فيلسوف و متکلم در هر سال به عنوان گامي براي ترسيم حوزه مطلوب و ايده‌آل.

ـ ساماندهي امر تبليغ وعظ و خطابه در کشور.

ـ پاسخگويي کارشناسي به سؤالات مختلف روز در زمينه‌هاي سياسي، وظايف کارگزاران حکومت، روابط بين‌الملل، مسايل اقتصادي و پولي وصدها مسأله ديگر که نظام با آنها مواجه ا ست.

ـ تعيين پايان‌نامه‌ها و شهادات مخصوص حوزه علميه براي درجات مختلف تحصيلي.

ـ شناسايي استعدادهاي برجسته براي تحصيل و تهيه امکانات براي پرورش آنها.

ـ تأسيس واحدهاي علمي و يا گرايش‌هاي نو و ابتکاري و تشکيل مدارس ويژه تربيت مبلغ و مدرس براي داخل و خارج کشور.

ـ تعيين کتاب‌هاي درسي مورد نياز حوزه و حذف بخش‌هاي زائد و يا اضافه کردن نکات ضروري به آن با تحقيق لازم و تربيت مدرسيني براي تدريس کتاب‌هاي جديد.

ـ تشکيل مؤسسه آموزشي و تبليغات بين‌المللي.

ـ تشکيل و راه‌اندازي کرسي‌هاي آزاد‌انديشي.

ـ تجديد نظر در کتب درسي حوزه و محوريت فهم مطالب به جاي فهم عبارت با حفظ اصول کلي و مراعات وضوح بيان و متناسب با استعداد طلاب.

ـ تعميق باورها‏، عقايد و رسوم با جديت در طرح مسايل کلامي به موازات فقه با توجه به تشکيک‌هاي موجود فراواني که در مسايل اعتقادي مي‌شود و پاسخ‌گويي سريع و جامع به شبهات و ابهامات.

 

 

 

سه‌شنبه 14 تير 1390 - 10:38


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری