سه‌شنبه 6 تير 1396 - 20:8
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گزارش

 

داود خسروي

 

چشم انداز جديدي براي يک جشنواره

 

گزارشي از برنامه هاي هفتمين جشنواره موسيقي نواحي


دبير هفتمين جشنواره موسيقي نواحي گفت: «متأسفانه بر اساس يک سنت نهادينه‌ شده اما غلط، با وجود اينکه پژوهشگران شناخته ‌شده اين حوزه همواره از دستاوردها و تلاش‌هاي آگاهان و تلاشگران بومي استفاده مي‌کنند، هيچ‌گاه معرفي درستي از آنان به عمل نمي‌آورند.»

به گزارش بخش موسيقي خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)، جهانگير نصراشرفي در گفت‌وگو با ستاد خبري هفتمين جشنواره موسيقي نواحي ضمن بيان اين مطلب، درباره معيار انتخاب سخنرانان جشنواره گفت: «پژوهشگراني که در اين حوزه فعاليت مي‌کنند بسيار کم‌شمار هستند. چون ماهيت موضوع از اساس کم‌رنگ‌ شده و در حال منسوخ ‌شدن است. به عبارت ديگر به همان اندازه که اين نوع موسيقي در حال از بين‌ رفتن است، طبيعتاً تعداد هنرمندان و پژوهشگرهاي آن نيز رفته‌رفته کم مي‌شود.»

دبير هفتمين جشنواره موسيقي نواحي افزود: «بايد تأکيد کنم پژوهشگراني که به هفتمين جشنواره موسيقي نواحي دعوت شده‌اند، همگي افراد شناخته‌شده‌اي در سطوح قومي، ملي و بين‌المللي هستند. از آنها خواهش کرديم با ما در اين جشنواره همکاري کنند تا جشنواره از دانش و اطلاعات پژوهشي آنها استفاده کند.»

وي درباره تفاوت سخنراني‌هاي اين دوره با دوره‌هاي پيشين نيز توضيح داد: «سخنران‌هاي اين دوره از جشنواره با ديگر جشنواره‌ها تفاوتي عمده دارند. در اين جشنواره ما براي نخستين بار از پژوهشگران بومي دعوت کرده‌ايم و سعي کرديم آنان در جايگاه و موقعيت مناسب شأن خود قرار بگيرند.»

دبير هفتمين جشنواره موسيقي نواحي در پاسخ به اين پرسش که آيا تمامي اين هنرمندان به جشنواره دعوت شده‌اند يا نه؟ گفت: «با توجه به محدوديت زماني اين جشنواره تلاش کرديم تعدادي از اين زحمتکشان حوزه موسيقي نواحي را که پشتوانه‌هاي اصلي همگان براي تحقيق در موسيقي مناطق هستند، دعوت کنيم و هدايت برنامه‌هاي خنيايي را به آنان بسپاريم. اما به دليل کمبود وقت نتوانستيم از تمامي گردآورندگان و آگاهان دعوت کنيم، البته اميدواريم در جشنواره‌هاي بعدي بتوانيم از همه قدرشناسي کنيم.»

وي همچنين تاکيد کرد: «سعي کرديم ساختار علمي جشنواره را در مسيري مشخص پي‌ريزي کنيم. اين مسير حول انواع داستان‌هاي حماسي، تغزلي، ديني، مذهبي و حکمي است. بنابراين موضوع سخنراني‌ سخنران‌هاي داخلي و خارجي نيز عمدتاً درباره محتواي تاريخي، اجتماعي و ادبي آنها يا بررسي و تحليل ساختاري يا فنيِ اين داستان‌ها چه از نظر محتوا و مضمون چه از نظر موسيقايي است.»

وي با انتقاد از رويکردهاي غلط در برخي جشنواره‌ها، گفت: «سنت غلط ديگري هم در برگزاري جشنواره‌ها وجود داشته است. بر پايه همين سنت گاه مشاهده مي‌شد برخي افراد در بيست جشنواره متوالي و مختلف به عنوان فرد يا گروه موسيقي حضور داشتند. اگر چه اين مسأله به خودي خود اشکالي ندارد اما باعث مي‌شود ديگر استادان پيشکسوت امکان شرکت در جشنواره را از دست بدهند. متأسفانه برخي از اين استادان حتي تا زمان فوتشان نيز امکان حضور در هيچ جشنواره‌اي را پيدا نمي‌کنند.»

اشرفي ادامه داد: «از طرف ديگر اين جشنواره‌ها فرصتي است بسيار اندک براي تعداد پرشمار هنرمنداني که هر يک از دانش و سبک‌هاي مخصوصي برخوردارند. اين هنرمندان گاهي اوقات معرف مکاتب خاصي در موسيقي هستند و اندوخته‌هاي منحصر به فردي دارند که ديگران ندارند. خوب اگر ما اين جشنواره‌ها را هميشه از افراد تکراري پر کنيم پس چه موقعي فرصت به استادان گمنام مي‌رسد؟ چه زماني فرصت معرفي و حضور اين استادان است؟ مسؤوليت شرکت‌ نکردن آنها در جشنواره‌ ها با چه کسي است؟ و بدتر از همه اين است که جامعه هرگز نمي‌تواند اين هنرمندان را بشناسد.»

دبير هفتمين جشنواره موسيقي نواحي در ادامه با بيان اينکه يکي از وظايف اساسي جشنواره‌هاي موسيقي اين است که دست‌کم 50 درصد از امکانات اجرايي و صحنه‌اي را در اختيار استاداني بگذارند که نتوانسته‌اند در هيچ جشنواره شرکت کنند، توضيح داد: «به نظرم اين موضوع يعني معرفي هنرمندان ناشناخته مي‌تواند يکي از اهداف اصلي هر جشنواره‌اي باشد به شرطي که واقعاً افرادي باقابليت را کشف و انتخاب کنيم.»

اين پژوهشگر موسيقي افزود: «منظور از قابليت اين است که افرادي که دعوت مي‌شوند حتماً بايد ويژگي خاصي داشته باشند، مثلاً معرف يک بخش از ادبيات فراموش‌شده موسيقي خنيايي باشند يا معرف سبکي باشند که تاکنون به آن توجه نشده است. اين افراد از سوي ديگر بايد معرف شيوه‌هايي از نوازندگي و خوانندگي باشند که در نوع خود منحصر‌به‌فرد باشد. ما کوشيديم در اين جشنواره اين معيارها را به عنوان اهداف اساسي در نظر بگيريم.»

به گزارش همشهري آنلاين يکي از اتفاقات خوب در حوزه موسيقي را مي‌توان برگزاري جشنواره موسيقي نواحي دانست، جشنواره‌اي که در ششمين دوره خود در سال 83 به دلايل نامعلومي تعطيل شد.

وعده برگزاري اين جشنواره در خردادماه سال گذشته از سوي حميد شاه‌آبادي، معاون هنري وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي اعلام شد و زمزمه‌هاي برگزاري آن در آذر ماه سال گذشته با معرفي دبير به گوش رسيد و بعد از گذشت يکسال اين وعده تحقق يافت تا هفتمين جشنواره موسيقي نواحي با دبيري جهانگير نصري اشرفي در تهران و کرمان از 24 تا 28 ارديبهشت برگزار شود. برگزارنشدن اين جشنواره در ميان جشنواره‌هاي گوناگون هنري خلأ در حوزه فرهنگ محسوب مي‌شد، بنا به گفته دبير جشنواره بازنگري اين جشنواره از سوي مسئولان يکي از دلايل

وقفه اين جشنواره بوده‌است. به همين دليل اين دوره از جشنواره با رويکردي متفاوت با دوره‌هاي قبلي برگزار مي‌شود.

هفتمين جشنواره موسيقي نواحي ايران در 4 بخش برگزار مي‌شود. نصري اشرفي(دبير جشنواره) با اشاره به اين   4بخش تصريح کرد که مهم‌ترين بخش اين جشنواره به خنياگري و داستان‌پردازي اختصاص دارد که در سالن رودکي برگزار مي‌شود و حدود 80 تن از هنرمندان خنياگر به اجراي شاخص‌ترين داستان‌ها و منظومه‌هاي موسيقايي خواهند پرداخت. اين پژوهشگر موسيقي و فرهنگ شفاهي ايران در ادامه به بخش کارگاهي که در دانشکده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران اجرا مي‌شود، اشاره کرد که هنرمنداني از کشورهاي‌ ايران، ازبکستان، تاجيکستان، افغانستان، آذربايجان و گرجستان نمونه‌هاي فاخري از داستان‌هاي موسيقيايي را براساس مباحث کارگاهي پژوهشگران و سخنرانان ارائه خواهند کرد. بخشي که براي استفاده از دانشجويان و هنرمندان موسيقي پيش‌بيني شده‌است.

آنطور که دبير جشنواره اعلام کرده است، مجموعه سخنراني‌ها و اجراهايي در سالن خانه موسيقي ايران، اختصاص به مبنايي‌ترين موضوعات ساختار موسيقي داستاني ايران دارد. اما بخش چهارم اختصاص به گروه نوازي 8 گروه برجسته عاشيقلار،‌سازي‌نه، خيوه‌لي، گيل‌آمارد، زهيروک، رزيف و گروه‌هايي از تاجيکستان دارد که در تالار وحدت برگزار مي‌شود که گزيده‌اي از موسيقي مناطق ايران را براي مخاطبان اجرا خواهند کرد.

پيمان بزرگ‌نيا، کارشناس موسيقي بخش غرب کشور و عضو ستاد برگزاري جشنواره در اين مورد گفت:«اين دوره از جشنواره با رويکرد پژوهشي برگزار مي‌شود و ويژگي‌اي که جشنواره امسال نسبت به دوره‌هاي قبلي دارد، به حضور هنرمندان موسيقي نواحي برمي‌گردد که حاصل پژوهش‌هاي جهانگير نصري اشرفي اصفهاني، دبير جشنواره است. به همين دليل شاهد چهره‌هاي تکراري در اين دوره از جشنواره نيستيم.»

بنابه گفته اين کارشناس موسيقي، اين گروه‌ها تا به امروز در هيچ جشنواره‌اي شرکت نکرده‌اند. او دليل انتخاب اين گرو‌ه‌ها را سياست جشنواره اعلام کرد و گفت: «سياست جشنواره امسال بر تمرکز اين گروه‌ها بوده است. در دوره‌هاي گذشته همه به‌دنبال چهر‌ه‌هاي قديمي بودند و در اين دوره تصميم بر اين شد که چهره‌هاي جديد معرفي شوند. به همين دليل تصميم گرفتيم که براساس شناخت و توانايي هنرمندان آنان را به جشنواره دعوت کنيم. اين افراد در منطقه خودشان چهره هستند. ممکن است که در جشنواره‌ها و يا در بين اهالي موسيقي شناخته شده‌ نباشند. براي ما مهم اين است که در موسيقي منطقه خودشان توانمند هستند.»

در اين دوره از جشنواره، برخلاف 6 دوره قبلي که تنها در شهر کرمان برگزار مي‌شد، تهران هم ميزبان هنرمندان موسيقي نواحي خواهد بود. دبير جشنواره با اعلام اينکه برگزاري جشنواره‌ها که داراي ماهيت بومي، قومي و عشايري هستند، در شهرستان مفيدتر است به اين نکته اشاره کرد که مسئولان برگزار‌کننده هم به اين نکته معتقد هستند. نصري اشرفي اين احتمال را داد که در سال‌هاي آينده مکان اصلي جشنواره به سمت شهرستان‌ها برود. او همزماني اجراي جشنواره تهران وکرمان را براساس هماهنگي به عمل آمده بين ارشاد کرمان و معاونت هنري وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي دانست و افزود: «با توجه به سوابق برگزاري چند دوره از اين جشنواره در کرمان، مسئولان کرماني علاقه‌مند بودند تا جشنواره هفتم در شهرستان مذکور نيز اجرا شود که در اين زمينه موافقت وزارتخانه را کسب کردند.»

 

 

دوشنبه 12 ارديبهشت 1390 - 13:58


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری