شنبه 29 مهر 1396 - 8:41
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گزارش

 

ميلاد بهاري

 

ناگفته هاي امير

 

  

نگاهي به کتاب هاي درباره شهيد صياد شيرازي


«خداوندا! اين تو هستي كه قلبم را مالامال از عشق به راهت، اسلامت، نظامت و ولايتت قرار دادي.خدايا! تو خود مي‌داني كه همواره آماده بوده‌ام آنچه را كه تو خود به من دادي، در راه عشقي كه به راهت دارم، نثار كنم. اگر اين نبود، آن هم خواست تو بود. پروردگارا! رفتن در دست تو است؛ من نمي‌دانم چه موقع خواهم رفت ولي مي‌دانم كه از تو بايد بخواهم مرا در ركاب امام زمانم قرار دهي و آن قدر با دشمنان قسم‌خورده‌ات بجنگم تا به فيض شهادت برسم.»

شايد مطالعه همين بخش کوتاه از وصيت شهيد صياد شيرازي کافي باشد براي اينکه صدها کتاب درباره اين بزرگ شهيد نوشته شود. کتاب هايي که تشريح کند که صياد شيرازي چگونه انساني بود که تا اين حد عاشقانه زندگي مي کرد. عاشقانه اي که زندگي و دوران شهيد چمران را زنده مي کرد. اما همان اندازه که درباره عاشقانه هاي چمران کم نوشته شده، درباره عشق ورزيدن هاي صياد هم کم نگاشته شده است.

يا درباره جملاتي که رهبر معظم انقلاب درباره صياد دل ها بيان کردند. آنجا که فرمودند:« كشتن كسى مثل «صيّاد شيرازى» خيلى هنر و توانايى و پيچيدگى تشكيلاتى نمى‌خواهد. آدمى از خانه‌اش بيرون مى‌آيد، سوار اتومبيلش مى‌شود و بدون محافظ راه مى‌افتد و مى‌رود. در اين ميان اگر دو نفر آدم، نامردانه و مخفيانه و با فريبگرى تصميم بگيرند او را به قتل برسانند، كار ساده‌اى است.... شما ببينيد در تشييع شهيد صيّاد شيرازى چه اجتماعى تشكيل شد! همه متأثّر بودند و گريه مى‌كردند. هيچ كس به خاطر رودربايستى و براى نشان دادن خود نيامده بود؛ همه با يك انگيزه‌ى قلبى آمده بودند.» (1)

رهبر معظم انقلاب درباره شهداي مختلفي سخن گفته اند و از شهداي زيادي تمجيد کرده اند، اما ذکر اين دو نکته درباره صياد شيرازي بر دو ويژگي اين شهيد توجه دارد که متاسفانه در کتاب هايي که درباره او نوشته شده کمتر مورد توجه بوده است. در قسمت نخست بيانات رهبري، ايشان به شجاعت اين شهيد اشاره مي کنند که در نام او هم مي توان آن را يافت و در قسمت دوم رهبر انقلاب به محبوبيت شهيد صياد شيرازي اشاره دارند، همان محبوبيتي که باعث شد تا او را صياد دل ها بنامند.

پس از شهادت صياد شيرازي کتاب هايي مختلفي درباره زندگي نامه و فعاليت هاي او منتشر شد که از جمله مي توان به کتاب هايي همچون  «خاطرات سال‌هاي نبرد» نوشته محسن مؤمني، «يادداشت‌هاي ويژه سپهبد علي صياد شيرازي (۱۳۶۴تا ۱۳۶۸)» به‌کوشش سيدحسام هاشمي، «امير دلاور» گردآوري اميرحسين انبارداران، «خدا مي‌خواست زنده بماني» نوشته فاطمه غفاري، «رفتارشناسي ايثارگران»‏(سيري در رفتارشناسي امير شهيد سپهبد علي صياد شيرازي) از محمودرضا اميني، «صياد دلها» از احمد حسيني، «گردنه خان تا قله آربابا» تدوين علي صادقي و ... اشاره کرد. اما در ميان همه کتاب هاي نوشته شده درباره شهيد صياد شيرازي چند کتاب را مي توان بارزتر از بقيه مورد توجه قرار داد. از جمله اين کتاب ها، «در کمين گل سرخ» نوشته محسن مومني، «ناگفته هاي جنگ» نوشته احمد دهقان، «يادداشتهاى سفر شهيد صياد شيرازي» نوشته محسن کاظمي، «يادداشت هاي ويژه سپهبد علي صياد شيرازي» به کوشش سيدحسام هاشمي، «عمليات شيندرا» تدوين علي صادقي گويا  است.

داستاني که زندگي است

کتاب «در کمين گل سرخ» روايتي از زندگي صياد شيرازي است که محسن مومني شريف  آن را به صورت زندگي نامه داستاني نگاشته از دو جهت قابل توجه است؛ اول آنکه نويسنده اين کتاب به جهت نگارش کتابي ديگر درباره شهيد صياد شيرازي آشنايي بيشتري با اين شهيد بزرگوار و روحيات او پيدا کرده که اين جامعيت در شناخت شهيد را مي توان در کتاب او و نکاتي که نويسنده از زندگي شهيد صياد شيرازي مورد توجه قرار داده است مشاهده کرد. نکته ديگر که باعث تمايز اين کتاب از ديگر آثار مکتوب درباره شهيد صياد شيرازي مي شود اين است که کتاب «در کمين گل سرخ» تنها اثري است که زندگي شهيد صياد شيرازي را از ابتداء کودکي تا شهادت او روايت کرده است. از طرفي روايت داستاني اين کتاب تاثير شاياني در جذابيت آن داشته است. از مهم‌ترين ويژگي اين اثر، نوگرايي در شيوه‌هاي روايت ، تلفيق ظريف اطلاعات با بافت داستان و پرداختن به شخصيتهايي است كه چه در بخش داستان و چه در بخش زندگي‌نامه، به‌خوبي قوام يافته‌اند و گويي از متن بيرون مي‌آيند و همراه خواننده مي‌شوند. نويسنده در اين كتاب نيزكوشيده است با استفاده از خاطرات سپهبد صياد شيرازي و روايت خود، مجموعه‌اي جذاب بيافريند. اين کتاب در هشتمين جشنواره انتخاب بهترين كتاب دفاع مقدس در بخش زندگينامه شهيد مقام اول را به خود اختصاص داد.

کتاب «در کمين گل سرخ» در 5 بخش تدوين شده، بخش اول از دوران كودكي تا پيروزي انقلاب اسلامي ايران و بخش دوم پس از پيروزي انقلاب تا انتصاب وي به فرماندهي نيروي زميني ارتش را شامل مي شود. بخش سوم كتاب دوران فرماندهي نيروي زميني تا عمليات مرصاد و پايان جنگ را روايت مي كند. بخش چهارم به دو سال پاياني جنگ اختصاص دارد و در بخش پنجم به روزهاي آخر قبل از شهادت و نحوه شهادتش به همراه متن پيام رهبر معظم انقلاب به مناسبت شهادت وي و متن يادداشت اين شهيد پس از رحلت امام (ره)و نيز تصاويري درباره متن كتاب به همراه زيرنويس آمده است.

 

روايت داستاني جذاب از گفتارهاي شهيد

احمد دهقان که همواره مخاطبان کتاب هاي دفاع مقدس او را با رمان «سفر به گراي 270 درجه» و داستان « من قاتل پسرتان هستم» مي شناسند کتابي هم درباره شهيد صياد شيرازي دارد با عنوان «ناگفته هاي جنگ». کتابي که نويسنده در آن طي ‌26 گفتار ، ‌خاطرات سپهبد شهيد‌ علي ‌صياد شيرازي را به همراه عكس‌هايي‌از عمليات‌هايي‌كه او در آن ها شركت‌داشته ‌به رشته ‌تحرير ‌درآورده است‌.‌ قلم تواناي احمد دهقان در اين کتاب توانسته روايتي جذاب از گفتارهاي شهيد صياد شيرازي را ارائه کند، تا آنجا که چنانچه مخاطب مطلع نباشد که آنچه که مي خواند گفتارهاي يک فرمانده جنگي است خود را در برابر يک اثر داستاني مي يابد تا مخاطب تعدادي گفتار که حالا مکتوب شده است.اين را هم بايد ناشي از قلم تواناي احمد دهقان در خلق يک اثر و روايت داستاني او از يک سري گفتار دانست. از طرف ديگر نکاتي که شهيد صياد شيرازي در اين گفتارها بيان مي کند مواردي است که تا پيش از انتشار در اين کتاب گفته نشده و يا کمتر گفته شده است و اين موضوع دليلي شده براي اينکه کتاب عنوان «ناگفته هاي جنگ» را به خود بگيرد.

 

نگاه از بيرون به شهيد صياد شيرازي

نام محسن کاظمي در ميان اهالي کتاب و نشر با پژوهش و تدوين تاريخ انقلاب اسلامي گره خورده است، چه اينکه از اين نويسنده کتاب هاي معتبري همچون «خاطرات عزت شاهي»، «خاطرات مرضيه حديدچي» و «خاطرات احمد احمد» در حوزه ادبيات انقلاب اسلامي منتشر شده است، اما او کتاب هايي هم در حوزه دفاع مقدس دارد که يکي از آن ها کتابي است درباره  شهيد صياد شيرازي. عنوان کتاب «يادداشتهاى سفر شهيد صياد شيرازي » است. اين کتاب شامل يادداشت هاي نويسنده به عنوان وقايع نگار همراه با يک گروه تحقيقاتي و سفر به مناطق جنگ از کردستان تا خوزستان است. نويسنده به عنوان وقايع نگار در 9 سفرميدانى از كردستان تا خوزستان همراه اين گروه بوده و علاوه بر ثبت‏ خاطرات همراهان، كه شهيد صياد شيرازى وعده‏اى از امراى ارتش‏ايران است در مواردى نيز به ابعاد شخصيت تيمسار صيادشيرازى پرداخته است.

کتاب « يادداشت هاي سفر شهيد صياد شيرازي» از آن جهت در ميان ديگر کتاب هاي درباره او داراي اهميت است که شخصيت او از بيرون نگاه و بررسي شده است، از نگاه يک نويسنده که شايد خيلي از زندگي امير نداند. نه از نگاه خانواده يا اطرافيان او که شايد در نگاهشان احساسات و عواطف باعث شود تا گاهي دچار اغراق و تعصب شوند. از طرف ديگر اما اين نگاه از بيرون از سوي کسي است که در يک سفر نه چندان کوتاه همراه شهيد صياد شيرازي بوده و از نزديک او را بررسي کرده و درباره او نوشته است، بنابر اين در عين اينکه از بيرون به شهيد صياد شيرازي نگاه کرده اما چندان از او دور نيست که به اشتباه بيفتد. نکته ديگر اينکه نويسنده در سفر همراه شهيد صياد شيرازي بوده نه در يک زندگي روزمره عادي که روبه روي هم بنشيند، اين بگويد و او بنويسد.

 

 

 

چهارشنبه 24 فروردين 1390 - 9:15


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری