دوشنبه 5 تير 1396 - 15:2
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

گزارش

 

بابك راكخواه

 

گفتمان مي‌تواند مؤثرترين برنامه‌ي فرهنگ ديني باشد

 

  

نشست دبيران اجرايي گفتمان‌هاي ديني سراسر کشور در سالي که مزين به عنوان همت مضاعف و کار مضاعف شده است فرصت مغتنمي را فراهم كرد تا به دنبال اجراي موفقيت آميز آن در سال‌هاي قبل و توفيقات و ثمراتي كه از اين رهگذر حاصل شد و با عنايت به بررسي نتايج نظرسنجي‌ها و نيازسنجي صورت گرفته از شركت كنندگان درگردهمايي هاي قبلي، از سوي اداره‌كل امور فرهنگي برگزار تا در اين راستا گام‌هايي مثبت و ارزشمندي بردارد.

 به گزارش روابط عمومي سازمان تبليغات اسلامي، اين نهاد فرهنگي كه متولي فرهنگ ديني و تقويت و اعتلاي سطح دانش و بينش اقشار مختلف مردم نسبت به موضوعات ومسائل اساسي و روز در حوزه هاي مختلف ديني مي باشد، وظيفه سنگين وخطيري دارد.

  برگزاري طرح گفتمان هاي ديني كه به صورت چهره به چهره و پرسش و پاسخ انجام مي شود يكي از راهكارها و روش هاي تأثيرگذار مفيد درخصوص آگاهي بخشي و رشد ديني و فرهنگي مخاطبين گفتمان ها است كه توانسته است اهداف سازمان را در حوزه ي فرهنگ دين تأمين نموده و بازخورد مناسب و اثرگذاري در سطح جامعه داشته باشد و با هدف تعميق آگاهي ها و انديشه هاي ديني و بينش هاي صحيح آنان و مقابله با القائات و شبهات بيگانگان عليه نسل جوان ونوجوان جامعه از سنوات گذشته شروع و در سال 88 استمرار يافته است.

  در همين راستا در ادامه گزارشي از نشست سراسري دبيران اجرايي گفتمان ديني سراسركشور با حضور رياست سازمان، معاون امور فرهنگي و تبليغ، مديركل امور فرهنگي و دبير اجرايي گفتمان ديني سازمان به منظور دريافت گزارش عملكرد دبيران اجرايي استانها در اين حوزه و دريافت انتقادات و پيشنهادات و تبادل نظر با آنها درجهت تقويت و بهبود روند اجراي اين طرح برگزار شد را مي خوانيم.

 گفتمان‌ از شاخصه‌هاي تخصصي تبليغ است

  رييس سازمان تبليغات اسلامي در اين نشست با تاكيد بر اينكه گفتمان ديني يکي از شاخصه هاي تخصصي به تبليغ است، افزود: يعني کنکاش و تحقيق مي‌کنيم که جامعه پيرامون چه موضوعاتي حساسيت بيشتري دارد. جامعه مخاطب ما دانش آموز، دانشجو، بچه‌هاي هيئتي يا عوام جامعه درسطح کلي هستند كه با اين نگاه به امر تبليغ تخصصي، همت مي گماريم و نتايج آن خوشبختانه امروز در مجموعه ي کارکردي که به استانها قابل رؤيت است. يکي از برنامه هاي شاخص ما برنامه گفتمان فرهنگي ديني است.

 حجت‌الاسلام والمسلمين سيد مهدي خاموشي تصريح كرد: گفتمان بايد رسالت داشته باشد و بصورت كلي برگزار نشود، همچنين گفتمان بايد نقش اورژانسي ايفاء کند و در حال حاضر بايد يک تحول فکري مقطعي ايجاد و بعد به سراغ ساختار ماندگار و مانا برويم.

  وي با تاكيد بر كلي نبودن موضوعات گفتماني تصريح كرد: رسالت گفتمان حل مشكلات است و اين روش نوين تبليغ بايد راه گشا باشد و به معضلات فکري فعلي جامعه بپردازد در صورتي كه معضلات روشن است، مسير نيز روشن است و براي اينکه به اين نقطه برسيم بايد اقداماتي مناسبي انجام دهيم.

  اين عضو شوراي عالي انقلاب فرهنگي سپس خطاب به دبيران اجرايي گفتمان‌هاي ديني استان‌هاي سراسر كشور نكاتي را پيرامون هر‌چه بهتر برگزاري گفتمان‌ها، بهينه سازي ساختار گفتمان، روشمند کردن گفتمان و کاهش کميّت سؤالات بيان داشتند كه در ادامه آن‌ها را مي‌خوانيم.

  -تحقيق دقيق ملي و منطقه‌اي داشته باشيد.

 -داده‌ها، پيمايش‌ها و سولاتي را که گفتمان انجام مي‌شود را جمع آوري و آناليز كنيد.

 -فهم معضل، نصف مشکل را حل مي‌کند.

 -سخنران بايد کاملا در پاسخگويي متضلًع باشد و افاضه کند. و به گونه‌اي باشد که مخاطب احساس کند که فرد درسطح بالاي علمي قرار دارد و گرنه ممکن است احساس کند که مثل هم هستند و توان اين کار را ندارد. لذا گفتمان سست مي شود.

 -منبع شناسي صحيح و ارائه منابع جهت مطالعه داشته باشيد زيرا نسل جوان بسيار اهل مطالعه است.

 -سايت هايي را جهت مطالعه ارائه نماييد.

 -مي‌توانيد سامانه ي اس-ام-اس راه اندازي کنيد كه مخاطبان ازطريق پيامك سؤال کنند و به شكل پيامك جواب دهند.

 -مي‌‌توانيد از سامانه ي پستي استفاده كنيد.

 -مي توان پس از جلسه‌ي گفتمان حلقه‌هاي پاسخگويي تشكيل شود. پس از صحبت هاي سخنران، 5 حلقه تشکيل شود و پيرامون اعتقادات، احکام، مسائل سياسي و اجتماعي بحث شود.

 -آشنا نمودن معلمين ديني و اساتيد منطقه به روش گفتمان است تا آنها هم پاسخگو باشند.يعني کلاس نحوه ي تربيت مربي گفتماني داشته باشيم.

 -موضوعات پيش رو و جدّي را مطرح نماييد، موضوعاتي ازقبيل طرح تحول اقتصادي جديد، مواد مخدر، گفتمانهايي درخصوص تربيت، حفظ بيت المال، چشم اندازجمهوري اسلامي ايران 1404 كه بسيار اهميت دارد.

 -حفظ هويت ديني و شعب مختلف عفاف و حجاب بايد.

 -احکام صنوف بايد به جامعه گفته شود.

 -ما مي خواهيم بنيادهاي ديني را درجامعه تقويت و ريشه ها را ترميم ببخشيم، لذا بايد به مناطق خاص برويم.

 -در گفتمان حرفهاي ساده ولي جدّي هست .حرفهايي که به درد مردم مي خورد گفته شود.

 -گفتمان براي اولياء ومربيان مدارس بگذاريد.

 -گفتمان مي‌تواند مؤثرترين برنامه ي فرهنگ ديني باشد که به توسعه وبسط و عمق معارف، ايمان تربيت، اخلاق، اخلاق سياسي و اخلاق اجتماعي کمک کند و ما را از نقطه اي به نقطه ديگر ببرد.

 -امسال مقررگرديده که بيشتر بومي سازي نماييم و مطلوب است که ازسطح استان موضوعات به مرکز معارفه گردد و موضوعاتي را که درمنطقه مهم است معرفي شده و براي مجموعه تصويب شود و جهت اجرا نيز ابلاغ شود.

 -جنبه هاي ترويجي هم مي تواند گفتمان داشته باشد، و فقط دفع آسيب ها نيست.

  در ادامه معاون امور فرهنگي و تبليغ سازمان تبليغات اسلامي با اشاره به اينكه موضوعات گفتمانها را با توجه به مسائل فرهنگي، نظام و انقلاب انتخاب كرده و پس از کار کارشناسي و تاييد رياست سازمان به استان‌ها ارسال كرده‌ايم گفت: موضوعات گفتماني نبايد کلي باشد و درخصوص عفاف و حجاب و بصيرت و فتنه و مسائل محوري است.

  حجت‌الاسلام حسين روحاني‌نژاد افزود: ضمناً به هراستاني اجازه داده شده است که مسائلي که در استان، چالشي است چه درحوزه ي آسيب‌هاي اجتماعي و چه درحوزه ي فرهنگي، آنها را هم جزء موضوعات گفتمان قرار بدهند.

  وي ادامه داد: براي هر استان 10 اولويت مشخص کرده ايم که ممکن است آن اولويتها در موضوعات ابلاغي ما نباشد. اولويتهايي که بانک جامع داده ها و سفرهاي استاني کارشناسي ما به آن رسيده است در هر استان متفاوت است، مثلا مسأله خودکشي، عفاف و حجاب، نحله هاي انحرافي و موادمخدر.

  معاون امور فرهنگي و تبليغ سازمان تبليغات اسلامي همچنين ضمن اشاره به اين موضوع كه، حدود 2 الي 3 سالي است که بومي سازي شده و اساتيد از استان‌ها تأمين مي‌شود گفت: در سال جاري كار‌گاه‌هايي را براي اساتيد برگزار مي کنيم تا در حوزه برقراري ارتباط دوسويه توانمندسازي انجام دهيم.

  روحاني نژاد تصريح كرد: گفتمان يک روش انتقال پيام به مخاطبين است و درحقيقت روش مترقّيِ خطابه است که درآن شنونده مجاز به شنيدن سخنان خطيب بوده و هرکس به اندازه ي فهم خود از مطالبي که مطرح شده است استفاده مي‌كند اما در گفتمان، مخاطب را مشارکت مي دهيم و سعي مي‌کنيم که براي نظرات مخاطب احترام قائل شويم و فرصتي ايجاد نماييم که آنها هم بتوانند در رابطه با موضوعات مطرح شده اظهارنظر کنند لذا در بحث گفتمانها اگر يک روش موفّقي است که همه برآن اذعان داريم هرچقدر تکنيک هاي اين کار را افزايش و ارتقاء دهيم اثربخشي اين گفتمان ها به همان ميزان بهتر خواهد شد.

  روحاني نژاد گفت: درخصوص انتخاب موضوعات نيز استانها محدود به موضوعات ارسالي از مركز نيستند زيرا درمسائل فرهنگي براي تمام کشور نمي توان يک نسخه‌ي واحد پيچيد. درکشور هرمنطقه، هر شهرستان حتي هر روستا نسبت به خودش داراي يک آداب و رسوم و فرهنگ حاکم برآن محيط است.

  معاون فرهنگي سازمان با بيان اينكه کليّات قابل طرح است ولي وقتي به اجراء وارد شديم آنجا بايد جزء بشويم و تشخيص دهيم که هر استان به چه چيزي نياز دارد خاطر نشان كرد: در گفتمانها بايد موضوعات در استان يا منطقه کشف شود و همانطور كه مي‌دانيد در جنگ نرم به سر مي بريم. در جنگ نرم ما در حالت تدافعي هستيم و در حالت تدافعي امکان فروريختن خاکريزها و فتح شدن سنگرها توسط دشمن وجود دارد و شما هر اقدامي که انجام بدهيد احتمال موفقيت در دفاع کم است و نهايتاً شما يک محدوده اي را حفظ مي کنيد.

  وي در همين راستا اظهار داشت: درجنگ نرم بايد آنقدر پيش برويم که ضمن دفاع از ارزشهاي خود يک حالت تهاجمي هم بگيريم و در حالت تهاجمي است که موفقيت هايي را کسب مي کنيم و براي شکل گيري حالتهاي تهاجمي بايد يک مقدار از زمان خودمان جلوتر باشيم و افق دور را ببينيم و به کارهاي روزمره بسنده نکنيم. در دفاع هرگز موج فرهنگي و ايجاد جريان فرهنگي وجود ندارد اگر از زمان خود کمي جلوتر باشيد و مسائل را رصد وتحليل نماييد و با آن تحليل پيش قدم شويد تا آن اتفاقاتي که قرار است بعداً اتفاق بيافتد، الان پيشگيري کنيد تا در جامعه يک موج ايجاد شود، طبيعي است که مشکل جامعه را حل کرده و جامعه را واکسينه کرده ايد.

  معاون امور فرهنگي و تبليغ سازمان تبليغات اسلامي، سپس خطاب به دبيران اجرايي سراسر كشور نكاتي را متذكر شد كه در ادامه آن‌ها را مي‌خوانيم:

  -درگفتمانها که مبتني بر عقلانيت و منطق است، عقل و منطق بايد در روش ما حاکم باشد.

 -راجع به سبک زندگي مردم و اخلاقيات حتماً بايد درحوزه ي گفتمانها واردشويد.در جامعه ي ما معضلات اخلاقي همچون غيبت، دروغ، ربا، رشوه، ريا و بهتان عرف شده است.

 -حوزه ي عفاف و حجاب را با منطق و عقلانيت بررسي كنيد.

 -به مسئله گفتمانها به يک اقدام رفع تکليفي نگاه نشود و با باور و اعتقاد به اين مسأله نگاه کنيد زيرا ما مسئوليم تا بتوانيم در جامعه در حوزه ي فرهنگ تغييراتي ايجاد کنيم و نگرش بسياري ازافراد را تغيير دهيم .

  مديرکل امور فرهنگي معاونت امور فرهنگي و تبليغ سازمان تبليغات اسلامي نيز در اين جلسه با اعلام اينكه درشش ماهه‌ي اول سال جاري، 12000 جلد کتاب با عنوان پرسمان ديني در 6 موضوع منتشر خواهد شد و انتشار اين شش موضوع در اين تيراژ از مستنداتي است که به آن توجه خواهيم کرد افزود: سامانه ي گفتمان هاي ديني به منظور پاسخگويي به شبهات و سؤالات برطبق قراردادي که بسته شده درمرحله ي اول به 4000 سؤال پاسخ خواهند داد که با تأمين بودجه اين تعداد افزايش خواهد يافت.

  حجت‌الاسلام سيد اسماعيل حسيني گفت: اين طرح ملي و قابل افزايش و ارتقاء است و کاري تخصصي در گفتمانهاي ديني است و در بحث کلي وارد نمي شود، ضمنا اگر بصورت رسانه‌اي تبليغ شود در همان ماه اول 4000 سؤال تمام خواهد شد. هدف اين است که اين سامانه پلي باشد بين ما و شرکت کنندگان ما در گفتمانهاي ديني.

  وي ادامه داد: سال گذشته تيزر گفتمان ديني از سوي مرکز توليد مي شد و به استانها جهت پخش درشبکه هاي استاني ارسال مي گرديد و امسال نيز همانند سال گذشته تيزر همسان ولي با نام متفاوت به استانها ارسال خواهد شد.

  دبير اجرايي گفتمان‌هاي ديني سازمان تبليغات اسلامي نيز در ادامه اين نشست سخنان كوتاهي در مورد طرح گفتمان ديني و فعاليت‌هاي آن در سال جاري بيان كرد.

  عليرضا مزروعي با بيان اينكه در بحث گفتمان هاي ديني به يک نگاه عميق و کارشناسي شده نياز داريم گفت: در ابعاد گفتمان مفاهيم ديني و فرهنگي مبتني بر نيازسنجي و مخاطب شناسي و در ارتباط دو سويه‌ي فعال همراه با همدلي و صميميت در سازمان تبليغات اسلامي، تجربه چند ساله داشته است.

  وي ادامه داد: اين طرح بازخوردش را هم نشان داده در قالب ارزيابي، ارزش گذاري تعاملي که ديگر دستگاه‌ها با سازمان داشته‌اند و يا تقاضاي فراواني که دستگاه هاي ديگر بالاخص دستگاه هايي که گروههاي هدفشان جوان و نوجوان است مثل آموزش و پرورش حکايت از اين دارد که اين طرح بازخورد موفقيت آميزي داشته که براي آن متقاضي وجود دارد و اين يک مقياس است. البته لازم است ضمن توجه به نقاط قوت در برنامه ريزي نقاط ضعف را احصاء كرد و آسيب شناسي نمود و جهت تعميق و توسعه طرح را مورد بازنگري و بازتوليد قراردهيم.

 

سه‌شنبه 7 دی 1389 - 15:21


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری

 

از اين نويسنده يا گزارشگر