سه‌شنبه 2 آبان 1396 - 0:2
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

مقاله

 

نيما نوربخش

 

تجديد ميثاق با آموزه هاي مکتب تشييع

 

نگاهي به بر پايي مراسم عزاداري ماه محرم و اجراي مجالس تعزيه از ديد سايت هاي خارجي

 

مقاله پيش روي گردآوري مطالبي از سايت هاي خارجي درباره مراسم عزاداري سالار شهيدان، امام حسين(ع) و اجراي مجالس تعزيه است. هر چند برخي از اطلاعات ارائه شده در اين مقاله براي ما شيعيان، اطلاعاتي واضح و ابتدايي به نظر مي رسد ولي از لا به لاي اين مطلب مي توان دريافت که برخي از نويسندگان و روزنامه نگاران خارجي به اهميت فراوان و حياتي عزاداري ماه محرم براي مسلمانان پي برده اند و از آن با احترام خاصي ياد مي کنند، از اين نظر شايد خواندن اين مطلب خالي از لطف نباشد.

 عزاداري ماه محرم يکي از مهم ترين انواع عزاداري در مکتب تشيع است که در اولين ماه قمري برگزار مي شود. اين عزاداري بيانگر سالگرد واقعه کربلاست که در آن امام حسين(ع) نوه پيامبر اکرم(ص) توسط لشکريان بني اميه(يزيد اول) به شهادت رسيدند. اين عزاداري ها در حقيقت مجالسي براي تجديد ميثاق با آموزه هاي مکتب تشييع و دين اسلام هستند. اوج عزاداري ها در روز دهم محرم(عاشورا) است که در اين روز سپاهيان يزيد، 72 تن از ياران امام حسين(ع) را به شهادت رساندند.

« پيشينه مراسم عزاداري »

عزاداري ماه محرم ابتدا توسط خاندان پيامبر و بلافاصله بعد از به شهادت رسيدن امام حسين(ع) در کربلا در سال 680 ميلادي انجام شد. بعد از واقعه کربلا، حضرت زينب (س) خواهر امام حسين(ع) عزاداري را با سوگواري و ايراد خطابه هايي در مورد ظلم ابن زياد و يزيد آغاز کرد. اخبار مربوط به شهادت امام حسين(ع)، توسط امام سجاد(ع) از طريق ايراد خطابه هايي در سراسر عراق، سوريه و حجاز انتشار يافت. بسياري از مردم از طريق سخنان حضرت زينب(س) و امام سجاد(ع) از شهادت امام حسين(ع) و يارانش مطلع شدند. پس از مدتي امام سجاد(ع) پس از مشورت با حضرت زينب(س) مکاني را براي عزاداري برگزيد و در اين مکان اولين مجلس عزاي حسين(ع) را برگزارکرد و به اين ترتيب عزاداري ماه محرم پايه گذاري شد.

عزاداري و يادبود امام حسين(ع) ابتدا از عراق ( محل شهادت امام ) آغاز شد. اگر چه از اوايل قرن دوازدهم ميلادي، شيعيان و اهل تسنن در ايران هم به عزاداري پرداختند. در دوران صفويه، مراسم عزاداري امام حسين(ع) هر سال برگذار مي گرديد.  در حسينيه ها، تکايا، مساجد و خانه هاي مردم  روضه خواني و مرثيه خواني توسط افرادي چون حسين واعظ کاشاني انجام مي شد. جنبه هاي نمايشي تراژدي کربلا به صورت تعزيه خواني در دوران صفويه به تدريج شکل گرفت.

« عزاداري ماه محرم در ساير نقاط جهان »

در ميانه قرن نوزدهم ميلادي عزاداري ها به اوج خود رسيد و علاوه بر ايران در مناطق وسيعي از خاور ميانه، هند، اندونزي و تايلند گسترش يافت. عزاداري امام حسين(ع) در تايلند توسط مسلمانان هندي مهاجر پايه گذاري شد.در آسياي جنوب شرقي نيز مراسم عزاداري همراه با موسيقي و همچنين مرثيه سرايي و نوحه خواني توسط شيعيان و اهل تسنن برگزار مي شود. در توبوگو و جامائيکا مسلمانان تحت عنوان حسيي(hosay ) عزاداري مي کنند. در اندونزي به اين عزاداري تبويک يا تبوت گفته مي شود.

شيعيان بسياري مراسم عزاداري را در حرم امام حسين(ع) که مقدس ترين مکان عزاداري است، برگزار مي کنند. سالانه جمعيتي بالغ بر يک ميليون نفر براي عزاداري به حرم امام حسين(ع) مي روند.

شيعيان هندي پس از زيارت حرم امام حسين(ع) مانند بسياري از شيعيان ديگر، خاک کربلا را با خود مي برند.در هند بناهايي مشابه حرم امام حسين(ع) ساخته شده است که در طول ماه هاي محرم و صفر در اين بناها عزاداري انجام مي گيرد.

« نگاهي به تعزيه »

يکي از انواع عزاداري امام حسين(ع) تعزيه است که يکي از اشکال هنر نمايش به شمار مي آيد. تعزيه نمايشي است بر پايه واقعه اي که در محرم سال 61 هجري در کربلا براي امام حسين(ع) و يارانش حادث شد.

تعزيه يکي از مهمترين اشکال هنر نمايش است که در يونسکو به عنوان ميراثي در فرهنگ جهاني به ثبت رسيده است.

بازيگران تعزيه هم مي توانند بازيگران حرفه اي باشند و هم از مردم معمولي کوچه وبازار. به دليل اعتقادات ديني، زنان در اجراي تعزيه(به عنوان بازيگر) نقشي ندارند. در تعزيه مردان جواني نقش شخصيت هاي زن را ايفا مي کنند. اما بين بازيگران کودک، دختر بچه هاي کمتر از نه سال به چشم مي خورند.

کارگردان تعزيه هم کارش با به روي صحنه آمدن تعزيه به پايان نمي رسد. بلکه در حال اجراي تعزيه او به فعاليت خود ادامه مي دهد چرا که او روي صحنه و بين بازيگران در حرکت است، بازي ها را رهبري مي کند و با ايماء و اشاره هايي دسته موسيقي را راهنمايي مي کند که در هر لحظه از نمايش موسيقي چگونه بايد اجرا شود.

گروه هاي تعزيه به خصوص از دوران قاجار تا عصر حاضر از محبوبيت خاصي در ميان مردم برخوردار بودند. رضا شاه تعزيه را ممنوع اعلام کرد. اما پس از پيروزي انقلاب اسلامي اجراي تعزيه، عزاداري در ماه محرم و روضه خواني  رونق خاصي پيدا کرد.

ترجمه: غزال حسين زاده

 

 

 

 

دوشنبه 29 آذر 1389 - 14:17


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری