جمعه 2 فروردين 1398 - 5:16
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

كتاب

 

ضياء آراسته

 

كمدي‌الهي

 

 

كمدي‌الهي

نويسنده : دانته آليگيري

برگرفته از : سيري در بزرگترين كتاب‌هاي جهان

انتخاب :  دفتر معرفي و نقد ادبيات كلاسيك جهان ( 20 )

تصويرسازي و گرافيك : علي نامور

ناشر : شركت سهامي كتابهاي جيبي وابسته به انتشارات اميركبير

 

بيستمين اثر داستاني از 22 داستان برگزيده ادبيات كلاسيك جهان ، كتاب  " كمدي‌الهي " نوشته " دانته آليگيري "   نام دارد . دانته ( 1265 – 1321 م ) ، شاعر مهم ايتاليايي در چهاردهم مه 1265 ميلادي يعني در نيمه دوم قرن سيزده در فلورانس به دنيا آمد و پنجاه و شش سال بعد در چهاردهم سپتامبر 1321 ميلادي در شهر راوانا ديده به روي زندگاني بست . دانته فرزند يك خانواده سرشناس فلورانسي بود . او تا بيست و چهارسالگي همه علوم و فنون و دانش و حكمت زمانه را فرا گرفته بود . دانته به علت روح سلحشوري و آرمان وطن‌خواهي كه داشت به هواخواهي جمعيتي بنام گلفز برخاست كه شعار آنها رهايي فلورانس از يوغ اسارت پاپ بود و با آنها به جنگ پرداخت و پيروزمند بيرون آمد . اما ديري نگذشت كه بخت از او و يارانش برگشت ، جمعيت مخالف نيروي آنان را شكست داد و از آن تاريخ دانته تا پايان عمر محكوم به آوارگي و دربه‌دري شد .

دانته در دوراني ظهور كرد كه اروپا دوره جاهليت را مي‌گذراند . دانته با خلق منظومه فناناپذير خود ناگهان فروغي از معرفت بر دل مردم خفته و از يادرفته اروپا تاباند . دانته را يكي از پيشگامان مسلم دوره نهضت جديد علمي و ادبي و هنري اروپا مي‌دانند . دانته در زبان ايتاليايي داراي همان منزلت شكسپير در زبان انگليسي ، هومر در زبان يوناني ، سروانتس در زبان ايتاليايي ، گوته در زبان آلماني و رودكي در زبان فارسي است . دانته با خلق و سرودن عالي‌ترين تجلي ذوق بشر يعني كتاب كمدي‌الهي دو خدمت بزرگ به هم‌وطنانش كرد . يكي اينكه به جهانيان ثابت كرد زبان ايتاليايي آن قدر غني است كه مي‌تواند جاي زبان لاتيني را بگيرد و لزومي ندارد همه سخنوران آن ديار آثار خود را به به زبان لاتيني بنويسند و ديگر آنكه زبان « تسكاني » را كه تا آنزمان يك زبان محلي بود زبان رايج سرزمين ايتاليا كرد . در سه اثر برگزيده او تجلي سه دوره از زندگاني دانته را مي‌بينم ، سالهاي نوجواني و عاشقگي صادقانه در  اثر منظومه زندگاني نوين ، در قامت و سيماي عالمي بسوي كمال در اثر ضيافت و در اثر سومش كمدي الهي دانته عارفي را مي‌بينيم كه بسوي پرودگار روي آورده است .  اما دركمدي الهي دانته از چه سخن مي‌گويد ؟

كمدي‌الهي منظومه‌اي است تقسيم شده به سه دفتر به نام‌هاي دوزخ ، برزخ و بهشت . در كمدي الهي شاعر كه همان دانته باشد به هدايت ويرژيل حماسه‌سراي جاويدان روم كه برايش احترام بسياري قائل بود وارد جنگلي تاريك و مبهم مي‌شود . در آن حال سرگشتگي و درماندگي ، ويرژيل از او مي‌خواهد تا هر دو بسوي دوزخ و برزخ و از آنجا رهسپار بهشت شوند . دانته با اين اميد و نويد ويرژيل كه در بهشت به ديدار بئاتريس دلدار خود نائل مي‌شود پيشنهاد او را پذيرفته و هر دو به عالم دوزخ روانه مي‌شوند .

دوزخ آنچنان كه دانته در كتاب اول خود به تصوير مي‌كشد مغاكي است بسيار عظيم ، تاريك و سرد  و مدور كه هر چه پايين‌تر مي‌رود باريك‌تر ، سردتر و تاريك‌تر مي‌شود . در جوانب جهنم هراس‌انگيز ، دركات جهنم مجزا از يكديگر قرار گرفته‌اند . دانته در هر قسمت از جهنم ناموراني را مي‌بيند كه به سرنوشتي هولناك دچار شده ‌اند . دانته در پاره‌اي موارد از غم و درد و بينوايي جهنميان سرشك از ديده مي‌بارد . زماني كه آنها به جهنم قدم مي‌گذارند ويرژيل توجه دانته را به جملاتي كه بر سر دوزخ حك شده است جلب مي‌كند :

" از من به شهر رنج ره مي‌بري

از من بسوي درد جاوداني مي‌شتابي ...

اي آنكه پاي در اين وادي مي‌نهي رشته‌هاي اميد خويشتن را پاره كن ... "

در سفر دردآلود دوزخ ، دانته در هر گام با رازي نو آشنا مي‌شود اما هيچ يك دردناك‌تر از سرگذشت فرانچسكا نيست . دانته همين كه داستان آن ماهروي سيه روزگار را مي‌شنود از اندوه بسيار مانند مرده برروي زمين مي‌افتد و بي‌هوش مي‌شود . در مرتبه سوم دوزخ همه‌جا باتلاق مسموم‌كننده است . از همه سوي آب گنديده مي‌‌بارد ، باد سرد زمهرير يك دم محكومان بينوا را رها نمي‌كند . معصيت‌كاران عموما ًمحكوم به زندگي درون لجنزارها هستند. سرانجام دانته و راهبرش به درك هشتم يعني قعر دوزخ كه اقامتگاه ابليس است مي‌‌رسند . هوا چنان تاريك و سنگين است كه هيچ‌يك درستي چيزي نمي‌بيند . در آنجا اشباح تيره‌اي بر لبه پرتگاهي ايستاده‌اند . آنان متمردان بزرگ زمين‌اند كه آشكارا با خداي خود پيكاركرده‌اند مانند نمرود ، بطلميوس اسخريوطي. ابليس ملعون هربار كه دو بال خود را مي‌جنباند تا ازجاي خود برخيزد از جنبش بال‌هاي او باد سرد شديدي شروع به وزيدن مي‌كند و پاهاي يخ‌بسته او را به سطح مرداب منجمد محكم‌تر مي‌چسباند .

در كتاب دوم سفر برزخ دانته آغاز مي‌شود . شاعر از درون ظلمات هراس‌انگيز دوزخ مي‌گريزد . در هرگام خويشتن را در آبشاري از نور كواكب ‌شستشو مي‌دهد .كيفر برزخيان دائمي نيست . بر خلاف دوزخ كه شرارت و شقاوت همه جا بازيگران اصلي بودند در اينجا اميد و وفاداري و بخشش است . اميد دانته اينست كه هرچه زودتر معبود جاودان خود بئاتريس را ببيند تا اينكه سرانجام آن لحظه معهود فرا مي‌رسد :

" در برابرم دوشيزه‌اي پديدار گشت

كه پوششي از حرير سبز بر قامتش افتاده بود ...

و گويي فروغي شعله‌آسا از وجودش تابنده بود ...

 و روان من ... كه گويي دير زماني بود از ديدارش بر خويشتن نمي‌لرزيد ... "

 دانته به دامان ويرژيل مي‌آويزد كه او را در وصال محبوب ياري رساند اما از اينجاست كه ويرژيل ناتواني خود را در راهبري دوست خويش ابراز مي‌دارد . اين دانته است كه خود بايد بسوي روان پاك محبوب گام بردارد و به همراهي او رهسپار عرش اعلي گردد .

دانته با كمدي الهي اثري را خلق كرد كه از قرن سيزدهم تا به امروز نظيرش بوجود نيامده و تا جهان باقي است بشريت از داشتن آن بر خويشتن مي‌بالد . دانته با كمدي الهي غرور و عظمت امپراتوري روم را دوباره احياء كرد . با انتشار اين اثر نبوغ خفته خلاق اروپا از خواب گران بيدار شد . ميلتن اثر خود بنام بهشت گمشده را به تاثير از كمدي‌الهي نوشته است و اين سير و سلوك در افكار او از قرن چهارده به بعد ادامه داشته است . امروز مغرب‌زميني‌ها به صورت تكيه كلام سه شاعر را بزرگ‌ترين شاعران جهان مي‌شناسند و معتقدند از بدو خلقت بشر تا امروز نظير آنان آفريده نشده است . اين سه شاعر عبارتند از : هومر ، دانته ، شكسپير .

  كمدي الهي، در چاپ اول خود در تيراژ 3000 نسخه و با قيمت 13000 ريال و با تصويرگري علي‌نامور ، توسط شركت سهامي كتاب‌هاي جيبي وابسته به انتشارات اميركبير به چاپ رسيده است.

 

 

 

 

 

شنبه 29 آبان 1389 - 14:33


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری