پنجشنبه 26 مرداد 1396 - 19:49
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

مقاله

 

صديقه مقدس پور

 

شهيد مطهري ، الگوي علم و تقوا

 

 در طول تاريخ ، همواره انديشمنداني در عرصه فرهنگ و علم خوش درخشيده‌اند و به مثابه مشعلي فروزان مسير زندگي انسان‌ها را روشن ساخته و تلاش كرده اند تا با ارائه فکر و انديشه‌اي نو و خلاق ، انسان تشنه حقيقت را در رسيدن به سر منزل مقصود و هدف نهايي رهنمون باشند. در رأس اين علما ، انبياء الهي و امامان معصوم (عليهم‌السلام) قرار دارند و به دنبال آنان ، فقها و دانشمندان اسلامي که به راستي وارث اين رسالت بزرگ هستند و در راه رسيدن به هدف والاي خويش تا پاي جان به پيش مي‌روند.

 شهيد آيت‌الله مرتضي مطهري که امام راحل از او به عنوان درختي پرثمر ياد كرد و فرزند عزيزش خواند، يکي از اين ستاره‌هاي درخشان است که با پيوند علم و عمل با ايمان و اخلاق ، از خود چهره‌اي تابناک ساخت.

 در سالگرد شهادت اين اسوه اخلاق و مجاهدت نگاهي خواهيم داشت به انديشه حضرت امام خميني (ره) درباره جايگاه اين متفکر شهيد.

 قصد ما از اين نوشتار ، اشاره به فرازهايي از گفتار و نوشتار امام شهيدان دربارة شهيد مطهري است تا انگيزه‌اي باشد براي مطالعه در انديشه‌ و نيز معرفي راهي براي جويندگان حقيقت و سعادت.

 

شهيد مطهري ؛ الگوي علم و تقوا

 افرادي مي‌توانند براي سايرين الگو باشند كه ويژگي‌هاي منحصر به فردي داشته باشند، لذا قرآن کريم بزرگاني چون حضرت ابراهيم(ع) و محمد(ص) را به عنوان اسوه و الگو معرفي کرده و مي‌فرمايد: « قد کانت لکم اُسوه حسنه في ابراهيم والذين معه» (1)

 و « لقد کان لکم في رسول‌الله اسوةحسنه لمن کان يرجوا الله و اليوم الآخر و ذکر الله کثيراً» (2)

و نيز درباره پيروان آنها نيز مي‌فرمايد: «لقد کان لکم فيهم اسوه لمن کان يرجوا الله و اليوم الآخر»(3)

زيرا اينان كساني هستند كه در دوستي با خدا خليل او ، در علم و معرفت مخزن اسرار و در اخلاق ، صاحب خلق عظيم اند.

 شهيد مطهري در بعد علمي و اخلاقي ، گنجينه اي از علوم و معارف است ، امام امت دربارة ايشان چنين مي‌گويد:

 «شما خواهرها و برادرها که در اين مدرسه [مدرسه عالي شهيد مطهري] هستيد برنامه‌ تان را آن‌طور تنظيم کنيد که از بين شما مطهري‌ها، يا يک مطهري پيدا بشود... بايد دانشگاه و فيضيه و همة آنها که مربوط به دانشگاهند، و همة آنها که مربوط به فيضيه هستند در رأس برنامه‌هاي تحصيلي‌شان برنامة اخلاقي و برنامه‌هاي تهذيبي باشد، تا امثال مرحوم مطهري رحمهُ‌‌الله را به جامعه [تقديم] کند» (4)

 

شخصيت شهيد مطهري

 همواره افرادي يافت مي‌شوند که در بعدي از ابعاد زندگي پيشرفت‌هاي قابل توجهي داشته‌ و يا در برخي از علوم به درجات عالي رسيده‌اند، اما به ندرت مي‌توان فردي را يافت که جامع ابعاد مختلف باشد.

 ولي با مطالعه در زندگي علمي و عملي شهيد مطهري، مي‌توان به جرأت گفت که ايشان يکي از اين نادره‌هاي دوران است که با تلاش و کوشش خود توانست در کلام و فلسفه اسلامي ، نظريه‌پرداز و در فقه و اصول ، مجتهد  و در تشخيص نيازهاي فکري جامعه به ويژه نسل جوان موفق شود ، در عين حال همراه با انقلاب و همگام با امام قدم بردارد. امام راحل در اين باره فرمود:

 «من بايد يک کلمه اهم از آن به شما عرض کنم مرحوم آقاي مطهري، يک فرد بود که جنبه‌هاي مختلف در او جمع شده بود و خدمتي که به نسل جوان و ديگران مرحوم مطهري کرده است کمتر کسي کرده است»(5)

 قرآن کريم در تجسم ايمان و کفر که در کلام مومن و کافر جلوه‌گر مي‌شود به شجره طيبه، و شجره خبيثه اشاره مي كند و مي‌فرمايد: «الم تر کيف ضرب الله مثلاً کلمه طيبه کشجره طيبه اصلها ثابت و فرعها في السماء تؤتي اکلها کل حين باذن ربها و يضرب الله الأمثال للناس لعلهم يتذکرون»(6)

 شجره طيبه موجودي است پويا و پاکيزه، سايه و نسيمش دلنشين، داراي ريشه‌اي عميق و شاخسارهاي بلند که هيچ آفتي نمي‌تواند آن را از بين ببرد، شاخه‌هاي اين درخت تنومند به محيطي خاص محدود نمي‌شود، بلکه اصلي است که در فراسوي زمان و مکان قرار داشته و براي حال و آينده مفيد و پرثمر است.

 شهيد مطهري مصداقي از کلمه طيبه است که شباهت به شجره طيبه دارد که بايد و مي توان از ثمرات پرفيض و حيات‌بخشش استفاده کرد و بايد از فقدانش تأسف خورد.

 آثارشهيد مطهري

 امام خميني ، شخصيتي که خود شاگرد مکتب امام صادق(ع) و دست‌پروردة اهل‌بيت(ع) است و به حق قدرت و نيروي شناخت و تشخيص سره از ناسره را دارد، دربارة آثار شهيد مطهري مي‌گويند:

 «سالروز شهادت شهيدي مطهر است که در عمر کوتاه خود اثرات جاويدي به يادگار گذاشت، که پرتوي از وجدان بيدار و روح سرشار از عشق به مکتب بود، او با قلمي روان و فکري توانا در تحليل مسائل اسلامي و توضيح حقايق فلسفي با زبان مردم و بي‌قلق و اضطراب به تعليم و تربيت جامعه پرداخت، آثار قلم و زبان او بي‌استثنا آموزنده و روانبخش است و مواعظ و نصايح او که از قلبي سرشار از ايمان و عقيدت نشأت مي‌گرفت براي عارف و عامي سودمند و فرحزا است» (7)

 با شناختي که امام خميني(ره) از شهيد مطهري و آثار او داشت و شايستگي‌هاي علمي و عملي که در وي مي‌ديد، آرزو مي‌کرد که مطهري در دوران جمهوري اسلامي باشند تا مردم از وجودش، کمال استفاده را ببرند، شهيد صدوقي مي‌گويد: اين جمله را از امام فراموش نمي‌کنم که مي‌فرمود:

 «خيلي علاقه دارم تا آقاي مطهري باشد و در دوره جمهوري اسلامي، جامعة ايران و برادران مسلمان بتوانند حداکثر استفاده را از او بنمايند»(8)

 شهيد مطهري داراي آثار گرانسنگي است که اين آثار و موضوعات آن عبارت است از:

 1ـ اصول عقايد : كتاب هاي توحيد، عدل الهي، نبوت، خاتميت، ختم نبوت، پيامبر امي، امامت و رهبري،
ولائها و ولايتها، امدادهاي غيبي، مقدمه‌اي بر جهان‌بيني، انسان کامل، انسان و سرنوشت، فطرت، نقدي بر مارکسيسم، علل گرايش به ماديگري، و...

 2ـ قرآن : كتاب هاي آشنايي با قرآن، تفسير سوره‌هاي حمد، امام، زخرف، دخان، جاثيه، فتح، قمر، رحمان، واقعه، حديد، حشر، ممتحنه، صف، جمعه، طلاق، تحريم، ملک، قلم و...

 3ـ فقه : كتاب هاي مسأله ربا، بيمه و بانکداري

 4ـ فلسفه : كتاب هاي شرح اصول فلسفه و روش رئاليسم، حرکت و زمان در فلسفه، شرح الهيات شفاء،
شرح منظومه، فلسفة تاريخ، فلسفة اخلاق، مقالات فلسفي و...

 5ـ تاريخ : كتاب هاي بررسي نهضت ‌هاي صد ساله اخير، خدمات متقابل اسلام و ايران، دافعه و جاذبة علي، حماسه حسيني

 6ـ سيره اهل بيت : كتاب هاي سيري در سيره نبوي، سيري در نهج‌البلاغه، سيري در سيره ائمه، قيام و انقلاب مهدي، داستان راستان

 7ـ موضوعات ديگر: كتاب هاي مسأله حجاب، نظام حقوقي زن، اسلام و مقتضيات زمان، اخلاق جنسي و جهان غرب، تماشاگه راز، ده گفتار، بيست‌گفتار

 تأثير اين نوشته ها، مانعي عمده در رسيدن دشمن و بدخواهان به اهداف شومشان بود، بنابراين سعي و توان خود را بر اين مساله متمرکز نمودند تا همان گونه که شخص مرتضي مطهري را ترور کردند، شخصيت علمي وي را نيز با تبليغات مسموم خود ترور کرده وآثار ارزشمندش را مخدوش نمايند.  

رمز تأکيد امام (ره) نسبت به آثار سودمند اين شهيد اين است که فرمود:

 «اکنون شنيده مي‌شود که مخالفين اسلام و گروه‌هاي ضدانقلاب درصدد هستند که با تبليغات اسلام‌شکن خود، دست جوانان عزيز دانشگاهي را از استفاده از کتب اين استاد فقيد کوتاه کنند، من به دانشجويان و طبقة روشنفکران متعهد توصيه مي‌کنم که کتاب‌هاي اين استاد عزيز را نگذارند با دسيسه‌هاي غيراسلامي فراموش شود»(9)

  

شهادت استاد مطهري

 بي ترديد از بين بردن وترور شخصيت ‌هايي که مانع انحراف و کجروي افراد هستند و افشاگر توطئه‌ها ، نمي‌تواند بدون برنامه و نقشه از پيش طراحي شده باشد. مطهري که با همة انحرافات و بدعت‌ها، غرب‌زدگي و شرق‌زدگي مقابله مي‌کرد، در مصاف با دشمني در قالب گروهكي به ظاهر مومن ولي در پس پرده نفاق به شهادت رسيد.

 امام با تيزبيني خاص خود، فرمودند:

 «يک جرياني از اول نهضت و از اول انقلاب در مقابل انقلاب در کار بود، مسئلة اتفاقي نبود که افراد مؤثر را، افرادي که براي ملت سرمايه بودند يکي بعد از ديگري يا شهيد کردند يا خواستند شهيد کنند، و خداوند حفظ کرد، اينطور نبود که من باب اتفاق يک کسي مرحوم مطهري را ترور کند»(10)

 انقلاب اسلامي، نشأت گرفته از اسلام ناب محمدي و جرياني است که براي استمرار و بقاي خود نيازمند مايه حياتبخش است و آن خون شهيدان است که از وجود و قلوب بندگان مخلص خدا سرچشمه گرفته و در جويبار حوادث به پاي درخت انقلاب مي‌ريزد.

امام (ره) فرمود: «با ترور شخصيت‌هاي بزرگ ما، شخصهاي بزرگ ما اسلام ما تأييد مي شود، نهضت ما زنده شد، تمام اقشار ايران باز زندگي از سر گرفت، اگر يک سستي، ضعفي پيدا کرده بود، زنده شد. اگر نبود شهادت اين مرد بزرگ و اگر مرده بود اين مرد بزرگ در بستر خودش، اين تأييد نمي‌شد، اين موج برنمي‌خاست» (11)

 شهادت در راه خدا، فيضي عظيم و هديه‌اي است الهي و موجب عزت ابدي و از اين جهت تأسف و تسليتي ندارد ، چرا که بندگان مخلص خدا به محضر او ، به لذت همجواري با انبياء و اولياي الهي مي رسند ، اما از سوي ديگر به خاطر فقدان اين افراد که رفتنشان موجب لطمه اي جبران‌ناپذير در جامعه اسلامي مي‌شود، بايد متأسف بود.

 به ياد داشته باشيم نوري كه در مکتب امام صادق(ع) روشن شود، هرگز به خاموشي نمي‌گرايد و کوشش انساني که در پاسداري از قرآن، سلاح علم و ايمان را در دست و رداي شهادت را بر تن داشته باشد، هيچ‌وقت از ياد
نمي رود.

 

منابع :

 1. قرآن كريم ، سوره ممتحنه، آيه 4

 2. قرآن كريم ، سوره احزاب، آيه 21

 3. قرآن كريم ، سوره ممتحنه، آيه 6

 4. صحيفه امام، ج 14، ص 168 و 169

 5. صحيفه امام، ج 16، ص 242

 6. قرآن كريم ، سوره ابراهيم، آيات 24و25

 7. صحيفه امام، ج 14، ص 325

 8. صحيفه امام، ج 2، ص 16

 9. صحيفه امام، ج 12، ص 187 و 188

 10. صحيفه امام، ج 15، ص 23

 11. صحيفه امام، ج 7، ص 183

 

 

 

 

چهارشنبه 15 ارديبهشت 1389 - 10:27


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری