شنبه 3 تير 1396 - 16:52
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

فرهنگي و هنري

 

نيما نوربخش

 

توهماتي مغشوش و آزاردهنده

 

نگاهي به فيلم شبانه (كيوان علي‌محمدي و اميد بنكدار)

 

«كمي از حواشي»

كيوان علي‌محمدي و اميد بنكدار پيش از ساخت اولين فيلم بلندشان (شبانه)، با فيلم‌هاي كوتاه‌شان نام‌هايي آشنا بودند. ابتدا فيلمبرداري شبانه به تهيه‌كنندگي حسين زندباف آغاز شد. پس از گذشت مدتي از فيلمبرداري خبر از بروز اختلاف ميان تهيه‌كننده و سازندگان فيلم به گوش رسيد. ابتدا اين مسئله تكذيب شد. ولي پس از مدتي اختلافات تشديد و باعث شد كه فيلمبرداري متوقف شود؛ سپس حمايت هديه تهراني از كارگردان‌هاي فيلم موجب آغاز شدن مجدد فيلمبرداري گرديد. البته وساطت هديه تهراني هرگز باعث آشتي ميان كارگردان‌ها و تهيه‌كننده نشد، و خود تهراني سرمايه لازم براي ادامه كار را از طريق پيدا كردن اسپانسر به عهده گرفت.

ابتدا قرار بود نقش اصلي فيلم را شبنم طلوعي بازي كند. او حتي در نگارش فيلمنامه هم مشاركت داشت. اما درست چند روز قبل از آغاز فيلمبرداري در حالي كه تست گريم، لباس و تمرين‌ها انجام شده بود به گروه فيلمسازي اطلاع داده شد كه طلوعي اجازه كار ندارد و چون مشخص نبود كه گروه چقدر بايد منتظر بمانند خود طلوعي از كارگردان‌ها خواست كه پروژه را متوقف نكنند و به جاي خود در نقش شبنم، هديه تهراني را پيشنهاد داد.

«تحليل فيلم»

شبانه داستان دختري به نام شبنم (هديه تهراني) است كه تصميم مي‌گيرد شبي را به همراه دوستانش بگذراند. شبنم و دوستانش، خاطره (ستاره اسكندري) و ساناز (كمند اميرسليماني) به يك پارتي شبانه مي‌روند كه بهاره رهنما ميزبان آن است. سپس به شبنم خبر مي‌رسد كه برادر بزرگ و بيمارش حامد (آتيلا پسياني) كه عكاس دفاع مقدس بوده در حال احتضار است. شبنم و دوستانش آشفته مي‌شوند و بهاره رهنما به جاي قرص‌هاي آرام‌بخش به آن‌ها قرص‌هاي روانگردان مي‌دهد. از اين لحظه تا پايان فيلم شاهد توهمات شبنم در اثر مصرف قرص‌ها هستيم.

بارها در طول فيلم به آغاز داستان باز مي‌گرديم و توهم جديدي را شاهد هستيم. اينكه در طول دو ساعت تماشاگر شاهد توهمات كابوس‌گونه در اثر مصرف قرص‌هاي روانگردان باشد، نه تنها تجربه خوش‌آيندي نيست بلكه بسيار هم آزاردهنده و غيرقابل تحمل است. توهمات شبنم، مضامين مختلفي مثل اثرات قرص‌هاي روانگردان، اعتياد و پخش مواد مخدر، پارتي‌هاي شبانه، حرفه عكاسي و دفاع مقدس را دربرمي‌گيرد؛ بدون آنكه اين موضوعات به درستي به هم مرتبط شوند و به انسجام درستي برسند. مثلاً موضوع دفاع مقدس اصولاً با اين فضاي كابوس مانند و ماليخوليايي بي‌ارتباط به نظر مي‌رسد. ديالوگ‌هاي عرفاني و شاعرانه حامد برادر شبنم هيچ تناسبي با فضاي فيلم ندارد و بيشتر فيلم‌هاي عرفاني دهه 60 را به ياد مي‌آورد. تنها توجيه صحنه‌هاي دفاع مقدس در فيلم آن است كه اين صحنه‌‌ها امتيازي براي اكران فيلم ايجاد كنند. نماهاي بي‌شمار فيلم و استفاده از دوربين روي دست باعث شده شبانه بيش از آنكه فيلم بازيگران باشد، به دو كارگردان جوانش تعلق بگيرد. بازي بازيگران ميان حدود چهار هزار نماي فيلم اجازه بروز و ظهور نمي‌يابد. در ضمن قابل ذكر است كه «شبانه» به لحاظ ساختار و مضمون شباهت‌هايي با فيلم‌هاي درباره مواد روانگردان مثل «مرثيه‌اي براي يك رويا» (دارين آرنوفسكي) و «نردبان جيكوب» (آدريان لين) دارد.

 

دوشنبه 5 بهمن 1388 - 10:12


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری