پنجشنبه 26 تير 1399 - 7:56
پر بازديدهاي اين گروه
  • موردي يافت نشد

ديگر مطالب

 

آذرنوش سميعي زفرقندي

 

نقض آزادي بيان در 20 کشور اروپايي يا "خداحافظ آزادي بيان"

 

 

در تحقيق جامعي که از سوي انجمن روزنامه نگاران اروپا صورت گرفته است، به تفصيل و با دلايلي متقن اثبات شده است که در 20 کشور اروپايي آزادي بيان وجود ندارد.

يافته هاي اين محققان که در قالب يک کتاب درآمده، معطوف به کشورهاي اروپايي بوده است اما اين شرايط مي تواند به ساير کشورهايي هم که چنين وضعيتي را دنبال مي کنند تعميم داده شود. آلمان، انگليس، فرانسه، هلند، ايتاليا، ايرلند، روسيه، اسپانيا، جمهوري چک، ترکيه و چند کشور ديگر از جمله آنها هستند.

در سالهاي گذشته خشونت و هراس در دو کشور روسيه و ارمنستان همواره تهديدکننده روزنامه نگاران بوده است. در روسيه قتل آنا پولتيکوسکايا و 10 روزنامه نگار ديگر نمونه هايي اسفبار اين فجايع هستند. در اين کشورها اعمال قوانين سخت مطبوعاتي و ناامني روزنامه نگاران را تهديد به پيگرد قضايي يا از دست دادن شغلشان کرده و آنان را وارد فضاي بي عدالتي مي کند. اين نوع قوانين همچنين باعث مي شود تا روزنامه نگاران کمتر به نقد نظام اداري و سوءاستفاده قدرت طلبان بپردازند.

"ماندانا آسلا مازيان" يکي از خبرنگاران روسي و مدير موسسه رسانه اي "اجوکيتد" در مسکو بود که مقامات قضايي و دولتي روسيه اداره او را برهم زده و او را مجبور کردند تا کار خود را به طور کلي تعطيل کند. دليل مقامات دولتي هم از اين کار تخطي اين موسسه از مقررات رايج اعلام شد. در ارمنستان هم اوضاع چنين بوده است و در يک گزارش حدود 13 پرونده خشونت فيزيکي عليه روزنامه نگاران ثبت شده است.

حمله به روزنامه نگاران در ساير کشورها هم وجود داشته است. در ترکيه "هرانت دينک" سردبير روزنامه آگوس در سال 2007 به قتل رسيد. در اسپانيا بسياري از گروه هاي قومي به خصوص جدايي طلبان باسک روزنامه نگاران را تهديد به مرگ کردند. پيگرد جزايي روزنامه نگاران تحت جرايم موسوم به "هتک حرمت" در 20 کشور اروپايي وجود داشته است. با افزايش تهديدات تروريستي، قوانين امنيتي سخت تري عليه روزنامه نگاران وضع شده است. فراواني محکمه هاي کيفري و پرونده هاي دادگاهي عليه روزنامه نگاران در سالهاي اخير به اتهام افشاي اسرار داخلي دولتها بيانگر اين است که دولتها به خاطر حفظ موقعيت خود سخت گير شده و به خشونت و تهديد متوسل شده اند. در مجارستان دو روزنامه به دليل انتشار اسرار دولتي تحت پيگرد قانوني قرار گرفتند؛ اين در حالي است که در بيشتر پرونده ها - به خصوص مواردي که در آلمان و لهستان وجود داشته - خود دولتها متهم به سوء استفاده از قوانين در راستاي حفاظت از شواهد و مدارکي شده اند که روزنامه نگاران اين مدارک مستند را عليه دولتها انتشار داده و بي کفايتي و فريبکاري هاي دستگاه ها را برملا کرده اند.

دادگاه حقوق بشر اروپا چندين مرتبه جهت حفظ آزادي بيان و مطبوعات قوانيني صادر کرده است. اين در حالي است که در جولاي 2007 دادگاه استراسبورگ يک روزنامه نگار را به اتهام اظهارات کذب عليه يک شخصيت مذهبي محاکمه و او را به همکاري با بيگانگان و دشمنان خارجي متهم کرد.

يکي از کشورهايي که فعاليت روزنامه نگاران در آن با خطرات و تهديدات جانبي و مجازات سنگيني مواجه است، ترکيه است. قتل هرانت دينک سردبير روزنامه ارمني زبان ترکيه و محاکمه اورهان پاموک برنده نوبل 2006 و اليف شفق نويسنده سرشناس اين کشور از نمونه هاي بارز اين اتفاقات است. گذشته از اين افراد سرشناس حدود 263 نفر در اين کشور با مجازاتهاي دستگاه قضايي مواجه شده اند. در پاره اي موارد حتي ارتش برخي از روزنامه نگاران را به اتهام دخالت در امور سياسي کشور به پاي محاکمه کشانده است.

محدوديت آزادي بيان در قبرس هم به همين شکل است. هر چند دولت قبرس وانمود مي کند که بستر آزادي بيان و مطبوعات را براي روزنامه نگاران فراهم کرده است اما شواهد و رويدادها نشان مي دهد که چنين امري جز ادعا چيز ديگري نيست و محدوديتهاي شديد آزادي بيان بر جامعه قبرس حاکم است.

اما در کشورهاي منادي آزادي بيان که ظاهرا بستر آزادي در آنجا کاملا فراهم است، محدوديتهاي آزادي مطبوعات و بيان براي روزنامه نگاران وجود دارد. روزنامه نگاران فرانسوي مدام هشدار مي دهند که دولت در امور روزنامه ها دخالت مي کند و با فشار بر بعضي از سردبيران اقدام به سانسور کردن مقالات يا خبرها و يا تعديل و تحريف خبرها به نفع دولت مي کنند. در کشوري مثل اتريش و آلمان هم روزنامه نگاراني که "هولوکاست" را منکر مي شوند با مجازاتهايي سخت روبرو مي شوند. براي مثال تعدادي از اين روزنامه نگاران و نويسندگان در حال حاضر در زندان به سر مي برند.

فرار و ترس دولتهاي اروپايي از حقايقي که در روزنامه ها منعکس مي شود باعث شده است تا برخي مقامات کشورهاي اروپايي مستقيما روزنامه ها را به بي کفايتي متهم کنند. توني بلر زماني که در آستانه کناره گيري از کرسي نخست وزيري بود، مطبوعات را "جانوران وحشي" قلمداد کرد. "ميرک توپولانک" نخست وزير جمهوري چک مطبوعات را به تخريب دولت متهم و تهديد کرد که قانون جديدي را براي دايره آزادي مطبوعات وضع خواهد کرد. همچنين "روبرتو فيلکو" نخست وزير اسلواکي مطبوعات کشورش را رسانه هاي مخالف دولت خواند.

با توجه به موارد فوق مي توان گفت در سال گذشته (2008 - 2007) آزادي بيان و مطبوعات در قاره اروپا رو به محدوديت و تضعيف گذاشته و نگراني عمومي مردم و روزنامه نگاران را نسبت به محدوديتهاي تازه آزادي بيان در پي داشته است.

منبع: مهر

 

شنبه 25 اسفند 1386 - 14:43


*نام:
*ايميل:
نظر شما:
* اختياری